Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2022/8131 K.2023/3970

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince hak düşürücü süre nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı, dava konusu ... ili, Merkez ilçesi, ... köyü (eski 253) 141 ada 168 parsel sayılı taşınmazın ...

Valiliği İl İdare Kurulu Müdürlüğünün 05.11.2019 tarihli ve 50 sayılı kararıyla mera olarak tespit edilerek mera siciline tescil edildiğini, bu işlemin usul ve yasaya aykırı olduğunu, ... bu tespit ve tescil konusu yerin mera olmadığını, kendisinin ataları ile birlikte dava konusu taşınmazın 80 yıldır maliki olduklarını, ataları tarafından 1940 yıllarından itibaren kullanılmaya başlandığını, babası tarafından kendisine haricen satıldığını ve yaklaşık otuz yıldır bu şekilde kullanılmakta olduğunu, dava konusu taşınmaz üzerinde yaklaşık kırk yıl önce dikilmiş bulunan ceviz ve buna benzer meyve ağaçlarının bulunduğunu,

davalı idarenin usul ve yasaya aykırı olarak yapmış olduğu mera tespiti sonrasında da taşınmazın yarısının mera olarak belirtildiğini, diğer yarısının ise kullanımına bırakıldığını, bu yerin tamamının tek bir tarla olup herhangi bir sınırı olmadığını ve 70-80 yıldır tarla olarak kullanıldığını, ... köyü sınırları içerisinde gibi gözükse de Buğdüz köyünde bulunduğunu, mera vasfını haiz olmadığını, tarım arazisi olduğunu, tapunun dayanağı belirtmelik tutanağında meraya el atmak suretiyle taşınmazın elde edildiğine yer verilmesine karşın, bu yönde yöntemince uygun bir mera araştırması yapılmadığını ileri sürerek,

dava konusu taşınmazın mera olmadığının tespiti ile adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı ..., davanın reddini savunmuşlardır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının tapulama öncesi nedene dayanarak dava açtığı, dava dilekçesinde dava konusu taşınmazın 80 yıldır kullanıldığı ve atalarından kaldığının belirtildiği, dava konusu taşınmazın hali hazırda kamu orta malı olarak ve mera vasfında tapu sicilinde kayıtlı olduğu, tapulama tutanaklarında da mera olarak gösterildiği ve Devlet adına tespit edildiği, tapulama tutanağının 10/04/1970 tarihi itibariyle askı ilan süresi içerisinde dava açılmayarak kesinleştiği, ... bu davanın 30.04.2020 tarihinde açıldığı, 3402 sayılı Kadastro Kanununun 12/3. maddesinde yazılı bulunan 10 yıllık hak düşürücü sürenin dava tarihine kadar geçtiği gerekçesiyle, hak düşürücü süre nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; haksız ve gerekçesiz olarak verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, taşınmazın 70-80 yıldır tarla olarak kullanıldığı hususunun kolluk araştırması ve tanık beyanlarıyla da ortaya çıktığını, ayrıca yargılamada dinelenen davalı ... muhtarı da dava konusu yerin köylülerce mera olarak kullanılmadığını beyan ettiğini, taşınmaz mera niteliğini haiz olsa yarısı mera olarak köylünün kullanımına yarısı ise davacının kullanımına bırakılamayacağını, dava konusu taşınmazın mera vasfının olmadığını, tıpkı komşusu diğer araziler gibi tarla olduğunu,

delillerin tam ve gereği gibi değerlendirilmediğini ve keşif talebinin görmezden gelindiğini, gerekli ve yeterli araştırma yapılmadığını bildirerek ve önceki beyanlarını tekrarla İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile hak düşürücü süre nedeniyle davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle 6100 sayılı HMK’nin 353/1-b-1 maddesi uyarınca, davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A.Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki itiraz nedenlerini yineleyip, kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu bildirerek ve önceki beyanlarını tekrarla kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kadastro öncesi nedene dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 12/3. maddesi şöyledir; “Bu tutanaklarda belirtilen haklara, sınırlandırma ve tespitlere ait tutanakların kesinleştiği tarihten itibaren on yıl geçtikten sonra, kadastrodan önceki hukuki sebeplere dayanarak itiraz olunamaz ve dava açılamaz.”

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 ... maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı 99,20 TL bakiye onama harcının temyiz eden davacıdan alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,