Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2022/824 K.2022/4370

.....

DAVA TÜRÜ : TAPU İPTALİ VE TESCİL

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davası sonunda Yüksekova 1. Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 19/03/2021 tarihli ve 2019/463 Esas - 2021/265 Karar sayılı karar yasal süre içerisinde davacı vekili tarafından duruşma istekli temyiz edilmiş olmakla; duruşma günü olarak saptanan 01/06/2022 Çarşamba günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davacı vekili gelmedi. Temyiz edilen davalı Hazine vekili Avukat.......... geldi, davetiye tebliğine rağmen temyiz edilen davalı ... Bld. Bşk. Vekili ve diğerleri gelmedi. Yokluklarında duruşmaya başlandı, süresinde verilen ve kayıt olunduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, gelen vekilin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi, iş karara bırakıldı, dosya incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı, irsen intikal, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak Yüksekova İlçesi, Güllüce Köyü çalışma alanında bulunan 184 ada 14 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydının iptali ile adına tescilini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı Hazine vekili, taşınmazın toprak tevzi çalışmaları sonucu mera olarak tespit edilen parseller kapsamında kaldığını, kadimden beri mera vasfında olan taşınmazın Hazine'nin hüküm ve tasarrufu altında olduğunu, özel mülkiyete konu olamayacağını belirtip davanın reddini savunmuştur.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemece, taşınmazın teknik bilirkişi raporunda (Alan 1) olarak gösterilen bölümü üzerinde davacı yararına zilyetlikle mülk edinme koşullarının gerçekleştiği gerekçesiyle davanın kabulüne, taşınmazın belirtilen kısmının mera kaydının iptali ile davacı adına tesciline karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

1.Temyiz Yoluna Başvuranlar Yukarıda belirtilen karara karşı süresi içinde davalı Hazine vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Bozma Kararı

Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin 03/04/2019 tarihli ve 2016/6488 Esas - 2019/2418 Karar sayılı kararıyla; "... teknik bilirkişisine keşif ve uygulamayı denetlemeye elverişli, ayrıntılı rapor ve harita düzenlettirilmeli; taşınmaz bölümünün tevzide mera haritası kapsamında kalıp, öncesinin mera olduğunun anlaşılması halinde, meralar üzerinde sürdürülen zilyetliğin hukukça değer taşımayacağı düşünülmeli, mera haritası kapsamında kalıp kadim nitelikte mera olmadığının anlaşılması halinde, tevzi tarihine kadar 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 46/1,

14 ve devamı maddelerinde sözü edilen kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle mülk edinme koşullarının davacı lehine gerçekleşip gerçekleşmediği, mera haritası kapsamında kalmadığının anlaşılması halinde ise, tespit tarihine kadar Kadastro Kanunu’nun 14 ve devamı maddelerinde sözü edilen kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle mülk edinme koşullarının davacı lehine gerçekleşip gerçekleşmediği tartışılmalı ve hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmelidir...." gerekçesiyle karar bozulmuştur.

3. Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin 19/03/2021 tarihli ve 2019/463 Esas - 2021/265 Karar sayılı kararıyla; davacının taşınmaza 20 yıldır zilyet olduğunun ispatlanamadığı, taşınmazın kazandırıcı zamanaşımı ile edinilmesi koşullarının oluşmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

4. Bozma Sonrası Mahkeme Kararına Karşı Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

5. Temyiz Nedenleri

Davacı vekili, taşınmazın davacı adına tespit görmesi gerekirken hata ile mera olarak tespit gördüğünü, taşınmazın taksim ile davacıya verildiğini, davacının zilyetliğinin eklemeli zilyetlik ile nizasız fasılasız 80 – 90 yıldır devam ettiğini, hükmün gerekçesinde taşınmazın mera vasfı taşıyıp taşımadığına ilişkin bir değerlendirme yapılmadığını, bozmadan önceki keşifte yapılan gözlemde taşınmazın mera olmadığının tarla vasfında olduğunun tespit edildiğini, dosyadaki mera kayıtlarında taşınmazın tahsis veya kadim mera kaydının bulunmadığını, bozmadan önce alınan bilirkişi raporları ile bozmadan sonra alınan bilirkişi raporları arasındaki çelişkinin giderilmediğini ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

6. Gerekçe

6.1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, kadastro öncesi nedene ( irsen intikal, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği) dayalı tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

6.2. İlgili Hukuk

6.2.1. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesinde, "Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür."

6.2.2. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 713/1. maddesinde; “Tapu kütüğünde kayıtlı olmayan bir taşınmazı davasız ve aralıksız olarak yirmi yıl süreyle ve malik sıfatıyla zilyetliğinde bulunduran kişi, o taşınmazın tamamı, bir parçası veya bir payı üzerindeki mülkiyet hakkının tapu kütüğüne tesciline karar verilmesini isteyebilir.”

6.2.3. 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14/1. maddesinde “Tapuda kayıtlı olmayan ve aynı çalışma alanı içinde bulunan ve toplam yüzölçümü sulu toprakta 40, kuru toprakta 100 dönüme kadar olan (40 ve 100 dönüm dahil) bir veya birden fazla taşınmaz mal, çekişmesiz ve aralıksız en az yirmi yıldan beri malik sıfatıyla zilyetliğini belgelerle veya bilirkişi veyahut tanık beyanlarıyla ispat eden zilyedi adına tespit edilir.” hükümleri düzenlenmiştir.

6.3. Değerlendirme

(IV/2.) nolu paragrafta belirtilen ve hükmüne uyulan bozma kararında gösterildiği şekilde işlem yapılarak (IV/3.) paragrafta yer verilen gerekçeyle yazılı şekilde karar verilmesinde herhangi bir isabetsizlik bulunmamaktadır.