Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2022/885 K.2022/2817

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil, olmadığı takdirde tenkis davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, Mahkemesince verilen davanın reddine ilişkin kararın, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı, mirasbırakan ...’un ... ada ... parsel sayılı taşınmazını öncelikle dava dışı ...’ya 15/05/1987'de, ondan da davalıya 27/05/1987 tarihinde devredildiğini, temlikin mirastan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğunu ileri sürerek, dava konusu taşınmazın tapu kaydının miras payı oranında iptali ile adına tesciline, aksi halde tenkise karar verilmesini istemiş, aşamada davadan feragat etmiştir.

II. CEVAP

Davalı, dava konusu taşınmazın ½ payının davacı adına kayıtlı iken bu payını dava dışı ...’ya sattığını, devrin muvazaalı olmadığını belirterek, davanın reddini savunmuştur.

III. MAHKEME KARARI

... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 15/12/2008 tarihli ve 2008/280 E. 2008/265 K. sayılı kararıyla; davacının 15/12/2008 tarihli dilekçe ile davasından feragat ettiği, davalının da feragati kabul ettiği gerekçesiyle davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

1.Temyiz Yoluna Başvuranlar

... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Temyiz nedenleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; her ne kadar davadan vazgeçilmiş ise de; vazgeçmenin geçerli kabul edilemeyeceğini, vazgeçmenin davalının etkisi ve tehdidi altında gerçekleştiğini ileri sürerek, hükmün bozulmasını istemiştir.

3.Gerekçe

3.1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil, olmadığı takdirde tenkis istemine ilişkindir.

3.2. İlgili Hukuk

3.2.1 Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 311.maddesinde, “Feragat ve kabul kesin hüküm gibi sonuç doğurur. İrade bozukluğu hallerinde, feragat ve kabulün iptali istenebilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

3.3. Değerlendirme

3.3.1 Dosya içeriği ve toplanan delillerden; ... ada ... parsel sayılı taşınmazın tarafların mirasbırakanı ... tarafından dava dışı ...’ya, ondan da davalıya devredildiği, yapılan temlikin mirasçılardan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğuna dair 31/07/2008 tarihinde açılan davadan davacının 15/12/2008 tarihli dilekçesi ile feragat ettiği, Mahkemece feragat nedeniyle davanın reddine karar verildiği, kararın 15/12/2021 tarihinde tebliğe çıkarıldığı ve davacıya 23/12/2021 tarihinde tebliğ edildiği anlaşılmaktadır.

3.3.2 Bilindiği üzere, davacının davasından feragat etmesi ile dava konusu uyuşmazlık sona erer, kesin hükmün hukuksal sonuçları doğar (HMK m.311). Bu nedenle mahkeme henüz feragat nedeniyle davanın reddine karar vermemiş olsa bile davacı feragatten dönemez (rücu edemez) başka bir ifadeyle davacı, feragat beyanı ile bağlıdır.

3.3.3 Ancak, feragatle ortaya çıkan sonucun iradeyi bozan bir halin nedenine dayandığı (HMK m.311) kanıtlanırsa, doğurduğu netice bakımından iradesi fesada uğrayan kimseye talep hakkı bahşedeceğinden kuşku yoktur.

3.3.4 Hal böyle olunca, öncelikle Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 311. maddesi gereğince feragatin irade fesadı ile alınıp alınmadığı hususunun tereddüte yer vermeyecek şekilde tespit edilmesi ve varılacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi için hükmün bozulmasına, bozma kapsamına göre sair hususların şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.