Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2023/2398 K.2023/3972

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı tereke temsilcisi tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüyle önceki günlü geri çevirme kararı ve getirtilen evraklarla birlikte, Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar, mirasbırakanları ...'in 477 ada 1 sayılı parsel sayılı taşınmazını 18/02/2013 tarihinde davalı ...'a satış göstermek suretiyle devrettiğini ancak ortada gerçek bir satış bulunmadığını, çocuklarının kendisine kötü tavır takındığını düşünen mirasbırakanın, bu ruh hali içinde iken, davalının yardımcı olacağını, taşınmazı kendisine devredebileceğini, istediğinde taşınmazı tekrar iade edeceğini, ayrıca taşınmazların kiraya verilmesi,

kiralarının toplanması vs. işlerinde yardımcı olacağını belirtmesi üzerine taşınmazını bedelsiz olarak devrettiğini, davalının yardım taahhüdüne inanmasından önce davalıya vekaletname verdiğini, vekaletnamede satış yetkisi bulunmadığını, davalının mirasbırakanın içerisinde bulunduğu durumdan yararlanarak, bedelsiz olarak taşınmazın devrini sağladığını, mirasbırakanın da çocuklarına olan kızgınlıkla mal kaçırmak amacıyla, muvazaalı olarak taşınmazı devrettiğini, taşınmazını satma ihtiyacı bulunmadığını, daha sonra pişmanlık duyarak davalıya karşı ...

3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/123 E. sayılı tapu iptali ve tescil davası açtığını, ancak yargılama sırasında vefat ettiğini, davalının taşınmazı alım gücü bulunmadığını ileri sürerek, tapu kaydının iptali ile mirasbırakanın mirasçıları adına miras payları oranında tesciline karar verilmesini istemişler, yargılama sırasında mirasbırakanın terekesine temsilci atanmıştır.

II. CEVAP

Davalı, dava konusu taşınmazı bedeli karşılığında satın aldığını, davacıların iddiasının asılsız olduğunu, mirasbırakanın taşınmazı sattığını Mahkeme huzurunda ikrar ettiğini, mirasbırakana ödeme yaptığını, taşınmazı alım gücü bulunduğunu belirterek, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile mirasbırakanın sağlığında, davalıya satış iradesinin olmadığını, mirasçılarından mal kaçırmak amaçlı, bedelsiz olarak taşınmazı davalıya devrettiğini Mahkemeye karşı sunduğu dilekçe ile belirttiği, dava konusu taşınmazın temlikinin gerçek bir satış olmadığı, mirasçılardan mal kaçırma kastı ile yapıldığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalının maddi durumunun taşınmazı satın almaya yeterli olduğunu, mirasbırakanın ... adlı bir kadına para kaptırdığını, bundan ötürü taşınmazını sattığını, ... Asliye Hukuk Mahkemesinde taşınmazı tekrar devretmek üzere davalıya devrettiğinden bahisle dava açmış ise de, yazılı delille ispat edilemediğinden davanın reddedildiğini, bu davadan feragat ettiğini, mirasçılarının baskısı sonucu feragatten vazgeçtiğini, muris muvazaasından söz edilemeyeceğini, delillerin tam olarak toplanmadığını, yıllar sonra açılan bu davanın hakkın kötüye kullanılması niteliğinde olduğunu bildirerek ve önceki beyanlarını tekrarla İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile muris muvazaasının varlığı için mirasbırakanın mutlak surette mirasçılarından mal kaçırmak niyetiyle devir işlemini gerçekleştirmesi gerektiği, tüm dosya kapsamına göre mirasbırakanın dava konusu taşınmazı mirasçılarından kaçırmak niyeti ile devretme arzusunda olmadığı, bunun tam aksine davacı tarafın da savunduğu gibi, taşınmazın bir süre davalı üzerinde kaldıktan sonra tekrar mirasbırakana intikal ettirileceği şeklinde temlik işleminin taraflarının anlaşmış olduğunun belirtildiği, mirasbırakanın daha evvel açmış olduğu ...

3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/123 Esas, 2015/509 Karar sayılı dosyasında da mirasbırakanın aynı iddialarda bulunduğu, inançlı işlem ispat olunamadığından davanın reddedildiği, ancak kesinleşmediği, öte yandan mirasbırakanın dava konusu taşınmazı davalıya bağışlama arzusu içerisinde bulunduğuna dair de bir iddia ileri sürülmediği, bu durum karşısında muris muvazaasının varlığından söz etmenin mümkün olmadığı, ayrıca mirasbırakanın ...

3. Sulh Ceza Mahkemesinin 2013/530 E. sayılı dosyasının 06.02.2014 tarihli oturumda da "Ben evimi Fehmi'ye satmıştım" şeklinde beyanda bulunduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353/1-b-2. maddesi uyarınca, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına yeniden hüküm tesisi ile davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A.Temyiz Yoluna Başvuranlar 1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairenin 15.03.2021 tarihli ve 2021/366 Esas, 2021/1429 Karar sayılı kararıyla; "...davacıların muris muvazaası iddiasına dayalı olarak eldeki davayı açtığı ve tüm mirasçılar adına tapu iptali ve tescil talebinde bulunduğu, bu nedenle ... 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2016/1128 E. 2017/1088 Karar sayılı kararı ile mirasbırakan ...’in terekesine ...’in temsilci olarak atandığı, davanın reddine dair kararın tereke temsilcisi ...’e tebliğ edilmesine karşın, tereke temsilcisinin kararı temyiz etmediği, kararın davacılar vekili tarafından temyiz edildiği anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere, terekeye temsilci atanması durumunda, davanın tereke temsilcisinin huzuru ile sürdürülmesi gerektiği tartışmasızdır. Nitekim, tereke temsilcisinin atanması ile tereke ortağının ya da ortaklarının terekeyi temsil ve davayı takip yetkisi ortadan kalkmaktadır. Bir başka söyleyişle, mirasçı veya mirasçıların davayı takip yetkisi sona erer ve bununla bağlantılı olarak da hükmü temyiz hakkı miras şirketini temsilen tereke temsilcisine geçer.

Tüm bu açıklamalar karşısında, davayı takip yetkisi sona eren davacılar vekilinin 06.02.2019 tarihli temyiz dilekçesinin REDDİNE" şeklinde karar verilmiştir.

3. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı bu kez tereke temsilcisi -eski hale getirme talepli- temyiz isteminde bulunmuştur.

4. Dairenin 20.10.2021 tarihli ve 2021/2588 Esas, 2021/5827 Karar sayılı kararıyla; "...tereke temsilcisi ..., 22.06.2021 tarihli dilekçesi ile Bölge Adliye Mahkemesinin davanın reddine ilişkin 04.02.2019 tarihli kararının tebliğine dair 26.12.2020 tarihli mazbatadaki imzanın kendisine ait olmadığını ve Bölge Adliye Mahkemesi kararından Dairenin 15.03.2021 tarihli kararının tebliği sırasında haberdar olduğunu ileri sürerek eski hale getirme ve temyiz isteğinde bulunmuştur.

O halde, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından 26.12.2020 tarihli tebliğ mazbatasındaki imzanın tereke temsilcisi ...’e ait olup olmadığına ilişkin imza incelemesi yaptırılması, imzanın tereke temsilcisine ait olduğunun saptanması halinde tereke temsilcisinin temyiz isteğinin süresinde olup olmadığının değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, bu hususlar yerine getirilmeden dosyanın yeniden temyiz incelemesine gönderilmiş olması nedeniyle temyiz incelemesi yapılması mümkün bulunmadığından, gönderilen evrakın Bölge Adliye Mahkemesine TETKİKSİZ İADESİNE, " şeklinde karar verilmiştir.

5. Dairenin yukarıda belirtilen kararından sonra Bölge Adliye Mahkemesince alınan Adli Tıp Kurumu'nun 19.07.2022 tarihli raporunda; "Dosya kapsamında inceleme konusu tebliğ mazbatasının düzenleme tarihi olan 2020 yılı ve öncesine ait mukayese amaçlı ...'in imzalarının temin edilemediği bildirilmekle mevcut şartlar altında yapılan incelemede; Tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından yapılan incelemede; inceleme konusu tebliğ mazbatasında ...'e atfen atılı basit tersimli imza ile ...'in mevcut mukayese imzaları arasında ilgi ve irtibat tespit edilemediği hususlarını bildirir KANAAT RAPORUDUR." denilmiştir.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı tereke temsilcisi temyiz dilekçesinde özetle. 15.03.2021 tarihli Yargıtay ilamının kendisine tebliği ile durumdan haberdar olduğunu, Bölge Adliye Mahkemesi kararının kendisine tebliğ edilmediğini, tebliğ mazbatasındaki imzanın kendisine ait olmadığını, mal kaçırma niyetindeki mirasbırakanın beyanına itibar edilmemesi gerektiğini, mirasbırakanın beyanına itibar edilecekse ...

3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/123 Esas sayılı dava dosyasındaki beyanına itibar edilmesi gerektiğini, mirasbırakanın ölünceye kadar dava konusu taşınmazda yaşadığını ve kira bedellerini kendisinin topladığını, satışın gerçek olmadığını, davalının satış bedelini ödediğine dair hiçbir delil sunulmadığını, dava konusu devrin muvazaalı olduğunu bildirerek ve önceki beyanlarını tekrarla, eski hale getirme talebinin kabulüne, kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, muris muvazaası hukuki nedenine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk Yerleşmiş Yargıtay içtihatlarında ve 01.04.1974 tarihli, 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de ... Medeni Kanunu'nun (TMK) 706., ... Borçlar Kanunu'nun (TBK) 237. (Borçlar Kanunu'nun (BK) 213.) ve Tapu Kanunu'nun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 ... maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı tereke temsilcisi tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı 120,60 TL bakiye onama harcının temyiz eden taraftan alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,