Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2023/6596 K.2024/552

Taraflar arasındaki kadastro öncesi nedene dayalı tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Kararın davacı vasisi tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vasisi tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı; ... köyünde yapılan kadastro çalışmalarında 102 ada 60 ve 101 ada 230 parsel sayılı taşınmazların davalı Maliye Hazinesi adına, 102 ada 61 parsel sayılı taşınmazın davalı ... adına, 101 ada 73 parsel sayılı taşınmazın ise davalılar ... ve ... adına tespit ve tescil edildiğini, yapılan tespitin hatalı olduğunu, davalıların taşınmazlarda herhangi bir hakkının bulunmadığını, dava konusu taşınmazların tamamının kendisine ait olduğunu ileri sürerek tapu kayıtlarının iptali ile adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ...; dava konusu 102 ada 61 parsel sayılı taşınmazın kadastro çalışmaları sırasında babası ... adına tespit ve tescil edildiğini, yapılacak yargılama sonunda gerçek malikin belirlenmesini istemiştir.

2. Davalı ...; dava konusu 102 ada 61 parsel sayılı taşınmazın babası ... tarafından hiç kullanılmadığını, taşınmazın ½ payının babasına ait olduğunu, yapılacak yargılama sonucunda gerçek malikin tespit edilmesini istemiştir.

3. Davalılar ..., ..., ..., ..., dava konusu 102 ada 60, 61, 101 ada 73 ve 230 parsel sayılı taşınmazlarda herhangi bir tasarrufları ve hakları bulunmadığını, davacının taleplerinde haklı olup davanın kabulüne karar verilmesini beyan etmişlerdir.

4. Dahili Davalı ...; dava konusu 102 ada 60, 61, 101 ada 73 ve 230 parsel sayılı taşınmazların eskiden beri dedesi ve babası tarafından kullanıldığını, davacının iddiasında haksız olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Ardahan 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin 09.02.2018 tarihli, 2017/367 Esas, 2018/63 Karar sayılı kararı ile; davacının dava dilekçesinde bildirmiş olduğu bilinen adresine usulüne uygun tebligat çıkarıldığı, ancak tebligatın bila ikmal iade döndüğü, bu hali ile dosyanın sürüncemede kaldığı gerekçesiyle HMK’nın 119 uncu maddesinin (b) bendi gereğince davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş, davacının istinaf yoluna başvurması üzerine Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesinin 12.07.2018 tarihli ve 2018/365 Esas, 2018/367 Karar sayılı kararı ile;

davacının dava dilekçesinde adresini ... olarak belirttiği, TC kimlik numarasını, cep telefonu numarasını yazdığı, Mahkemece bildirilen adrese gönderilen tensip zaptının tebliğine ilişkin tebligatın "muhatabın belirtilen adresten taşındığı, Ardahan'da ikamet ettiği, adresi bilinmediği" gerekçesiyle bila ikmal iade edildiği,

mevcut koşullarda davacının T.C. kimlik numarası bulunduğuna ve buna göre adres kayıt sistemindeki adresine erişilebildiğine göre kayıtlı adresine yukarıda açıklanan hükümler doğrultusunda tebligat yapılarak yargılamaya devam edilmek suretiyle oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken kanun hükmüne yanlış anlam yüklenerek davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve dosyanın Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Mahkemece kaldırma kararı sonrasında yeniden yapılan yargılama sonucunda yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dosyanın iki kez işlemden kaldırıldığı, son olarak 07.02.2023 tarihli celseye davacının ya da vasisinin katılmadığı ve mazeret bildirmediği, bu durumda davanın 3. kez takip edilmediği gerekçesiyle HMK’nın 150/6 ncı maddesi gereğince davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vasisi istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vasisi istinaf dilekçesinde özetle; kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, mazeretsiz şekilde katılmadığının kabul edildiği duruşmanın olduğu gün ikamet ettiği ... köyü ve çevresinde yoğun kar yağışı ve kötü hava koşulları nedeniyle yolların kapandığını, bulunduğu yerin adliyeye 60 km uzakta olduğunu, yolların uzun süre kapalı kaldığını, elinde olmayan nedenlerle duruşmaya katılamadığını, kararın hakkaniyete aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesinin 13.09.2023 tarihli ve 2023/1537 Esas, 2023/1123 Karar sayılı kararıyla; ileri sürülen istinaf nedenlerine, kamu düzenine ilişkin hususlara ve dosyadaki belgelere göre davacı adına duruşmayı takip eden ve bir önceki celsesinde hazır olduğundan sonraki duruşma günlerinden ve saatlerinden haberdar olan vasinin, İlk Derece Mahkemesince verilen hükmün gerekçesinde belirtilen tarihlerde iki kez işlemden kaldırılan ve yenilenen davayı geçerli bir mazeret ileri sürmeksizin üçüncü kez takip etmediğinin anlaşıldığı,

Mahkemece 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 150/6 ncı maddesi uyarınca davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesinde usul ve yasaya aykırılık görülmediği gerekçesiyle davacı vasisinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vasisi temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vasisi, istinaf talepli dilekçesinde ileri sürdüğü nedenleri tekrarla kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, kadastro öncesi hukuki nedene dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 150 nci maddesi,

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vasisince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı vasisinin temyiz itirazının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı 427,60 TL temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

...