Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2024/2015 K.2025/5398

Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar davalı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı dava dilekçesinde; Konya ili, ... ilçesi, ... Mahallesinde kendisine ait 1 12... parsel numaralı taşınmazın bitişiğindeki 1 12... parsel sayılı taşınmazın 136 parsel sayılı taşınmazın batı tarafından ayrılarak Hazine adına tespit edildiğini, oysa kadimden beri bir bütün halinde taşınmazları kullandığını ileri sürerek dava konusu taşınmazın tapu kaydının iptali ile parsellerin bir bütün halinde tevhid edilerek adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Hazine vekili, davanın reddini savunmuştur.

III. MAHKEME KARARI

...

Asliye Hukuk Mahkemesinin 25.11.2014 tarihli ve 2014/298 E., 2014/554 K. sayılı kararıyla; dinlenen mahalli bilirkişilerin dava konusu taşınmazın 20 yıldan fazla süredir davacının babası tarafından ekildiğini, babasının vefatından sonra davasız aralıksız davacının zilyetliğinde bulunduğunu, bazı mahalli bilirkişilerin taşınmazın davacının kardeşi ... ... ... ile birlikte kullanıldığını beyan etmeleri karşısında ... ... ...'ın mirasçılarının dahili davalı olarak dinlendiği ve davayı kabul ettiklerini beyan ettikleri,

toplanan delillerden davacının olağanüstü zamanaşımına dayalı tapu iptali-tescil talebinin haklı olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne, 1 12... parsel sayılı taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacı adına tapuya kayıt ve tesciline, iki ayrı taşınmazın tapusunun birleştirme talebinin reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMA SONRASI YARGILAMA SÜRECİ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Hazine temsilcisi temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Bozma Kararı

Dairenin 28.09.20 22... /4272 Esas, 2022/6209 Karar sayılı kararıyla; taşınmaza komşu 1 12... parsele uygulanan 1937 tarihli 618 tahrir numaralı vergi kaydı yeniden araştırılarak getirtilmeli, davacı ve murisine ait belgesiz zilyetlik yolu ile tespit ve tescil edilen taşınmaz olup-olmadığı belirlenmeli, dosya bu şekilde ikmal edildikten sonra mahallinde tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek mümkün olduğunca yaşlı yerel bilirkişiler ve taraf tanıkları ile fen bilirkişisi ve ziraat mühendisinden oluşan bilirkişi kurulunun katılımı ile keşif yapılması ve keşifte vergi kaydının uygulanmasına değinilerek hüküm bozulmuştur.

C. MAHKEMESİNCE BOZMAYA UYULARAK VERİLEN KARAR

Mahkemenin yukarıda belirtilen tarih ve sayılı kararıyla, zilyetlikle kazanım şartlarının davacı lehine oluştuğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile, Konya ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 1 12... numaralı parselde davalı Hazine adına kayıtlı taşınmazın tapu kaydının iptaliyle davacı adına tesciline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı Hazine temsilcisi temyiz dilekçesinde; 1 12... ve 1 12... parsel sayılı taşınmazların bir bütün olmayıp köy muhtarlığınca dağıtılan taşınmaz mala tecavüz sonucu bir bütün hale geldiğini, kayıt miktar fazlası olduğunu ve zilyetlikle kazanılamayacağını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dava kadastro öncesi nedene dayalı tapu iptali ve tescil talebine ilişkindir. Kadastro sonucu Konya ili, ... ilçesi, ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 1 12... parsel sayılı 2.800,00 metrekare yüz ölçümüne sahip tarla vasfındaki taşınmazın 618 numaralı vergi kaydının miktar fazlası olduğu ve 1 12... ile 136 parsel sayılı taşınmazların doğu tarafındaki köy muhtarlığınca dağıtılan ve zilyetlikle kazanılamayacak yerlerden olduğu belirtilerek 136 parselden kesilerek Hazine adına tespit edilmiş, tespit, itiraz edilmeksizin 31.03.2005 tarihinde kesinleşmiştir.

Mahkemece, çekişmeli 1 12... parsel sayılı taşınmaz üzerinde davacı lehine zilyetlikle mülk edinme şartlarının gerçekleştiği ve çekişmeli taşınmazın davacının mirasbırakanından intikalen geldiği gerekçesi ile yazılı şekilde hüküm kurulmuştur. Ancak bozmaya uyulduğu halde bozma gerekleri yerine getirilmemiştir.

Şöyle ki; dava ve temyize konu 1 12... parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin, davacı adına tapuda kayıtlı olan komşu 1 12... parselin vergi kayıt miktar fazlası olduğu ve davacının murisinin işgalci olduğu gerekçesiyle Hazine adına tespitin yapıldığı belirlenmesine rağmen, tespite dayanak 618 numaralı vergi tahrir kaydı mahallinde yöntemince uygulanmamış, sınırlarının sabit ya da gayrisabit olup-olmadığı yeterince tartışılıp değerlendirilmemiş, davaya konu taşınmazın vergi kaydı kapsamında kalıp-kalmadığı hususu duraksamaya yer vermeyecek biçimde tespit edilmemiş;

çekişmeli taşınmaz üzerinde sürdürülen zilyetliğin başlangıç tarihi ve sürdürülüş biçimi hususunda yerel bilirkişi ve tanıklardan uyuşmazlığın çözümüne elverişli biçimde yeterli beyanlar alınmamış, davacı ve murisine ait belgesiz zilyetlik yolu ile tespit ve tescil edilen taşınmaz bulunup-bulunmadığı araştırılmamış, komşu taşınmaz kayıtları dayanak kayıtları ile birlikte getirtilip uygulanmamıştır. Bu şekilde eksik inceleme ve araştırma ile hüküm kurulamaz.

Hâl böyle olunca; sağlıklı sonuca varılabilmesi için öncelikle komşu taşınmazlara ait onaylı tutanak örnekleri, tutanakları kesinleşmiş ise tapu kayıtları ile tespite esas dayanak tapu ve vergi kayıtları getirtilip dosya bu şekilde ikmal edildikten sonra, mahallinde tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek mümkün olduğunca yaşlı yerel bilirkişiler ve taraf tanıkları ile teknik bilirkişi ve ziraat mühendisinden oluşan bilirkişi kurulunun katılımı ile keşif yapılmalıdır.

Keşif sırasında evvela vergi kaydı yöntemince uygulanıp kapsamı tayin edilmeli, vergi kaydının hudutları itibari ile değişebilir sınırlı olup-olmadığı, kaydın değişebilir sınırlı olması halinde sabit sınırlarından başlanarak kayıt miktarı ile kapsam dışında kalan miktar fazlası bölüm belirlenmeli, çekişmeli taşınmaz ile vergi kaydının bağlantısı duraksamasız biçimde ortaya konulmalı; ardından yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından taşınmazın geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından ilk olarak ne zamandan beri ve ne suretle kullanıldığı etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, beyanlar arasında çelişki bulunması halinde aykırılık giderilmeye çalışılmalıdır.

Ziraat bilirkişisinden taşınmazın toprak yapısını ve niteliğini belirten, davacı adına kayıtlı komşu taşınmaz ile çekişmeli taşınmazın benzer ve ayırt edici yönlerini içeren ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanaklarıyla denetlenmeli, taşınmazın tüm yönlerinden fotoğrafları çektirilmelidir. Teknik bilirkişiye keşfi takibe elverişli, vergi kaydı uygulaması, bilirkişi ve tanık sözlerini denetlemeye imkan verir krokili rapor düzenlettirilmelidir.

3402 sayılı Kanun'un 14. maddesi uyarınca, davacı ve murisi adına aynı çalışma alanı içerisinde kayıtsız ve belgesizden başkaca taşınmaz mal tespit ya da tescil edilip-edilmediği Tapu Müdürlüğü ve Kadastro Müdürlüğü ile Hukuk Mahkemeleri Yazı İşleri Müdürlüğünden sorulup varsa taraf oldukları dava dosyaları getirtilmeli, aynı Kanun'un 03.07.2005 tarihli ve 5403 sayılı Toprak Koruma Ve Arazi Kullanımı Kanunu ile değiştirilen 14/2. maddesi hükmü gözetilerek sulu ve susuz olarak kazanılmış toprak miktarı belirlenip Kanun'un getirdiği sınırlamanın aşılıp-aşılmadığı saptanmalı; bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilip, temyize konu olmayıp kesinleşen hususların usuli kazanılmış hak oluşturacağı da gözetilmek suretiyle sonucuna göre bir karar verilmelidir.

VI. KARAR