Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2025/4128 K.2025/5765

Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının Gaziantep ili, ... ilçesi, ... köyü sınırlarında 101 ada bitişiğindeki tapu harici bırakılmış taşlık kısmın yaklaşık 23.000 m²'sini davacının 1970 yılından beri imar-ihya ettiğini ve taşınmaza Antep fıstığı ağaçlarını ektiğini, 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14. ve Türk Medeni Kanunu'nun 713/1. maddesine uygun olarak taşınmaza yaklaşık 40 yıldan beri aralıksız ve nizasız malik sıfatı ile davacının zilyet bulunduğunu belirterek dava dilekçesinde hudutları belirtilen taşınmazın davacı adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalılar Hazine, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü, Büyükşehir Belediye Başkanlığı ve ... vekilleri cevap dilekçesinde ve duruşmalardaki beyanlarında davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.

2. Davalı Köy Muhtarı yargılamaya katılarak açılan davayı kabul ettiğini beyan etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin, davanın kısmen kabulüne dair verdiği kararın Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin 23.06.2015 tarihli ve 2014/16965 Esas, 2015/8858 Karar sayılı bozma ilamı üzerine verdiği 20.09.2018 tarihli 2015/1477 Esas, 2018/902 Karar sayılı kararı ile; davacının zilyetliğinin nizasız ve fasılasız olarak iyi niyetle sürdüğü, bu suretle açılan davanın yasal koşullara uygun bulunduğu, davacının davasının sübut bulduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne; tapunun 101 ada nosu içinde bulunan, fen bilirkişisi raporunda (E), (C) ve (D) harfleri ile gösterilen toplam 15.647,95 m²'lik kısmının davacı adına tapuya kayıt ve tesciline, (B) harfi ile gösterilen 7.250, 73... 'lik kısımda davacının zilyetliğinin tespitine, bu kısma yönelik tescil talebinin reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili, davalı Hazine vekili ile ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesi, 2019/807 Esas, 2021/4641 Karar sayılı, 02.06.2021 tarihli kararı ile; davanın tapusuz taşınmazın tescili istemi ile açılmış olmakla beraber davaya konu taşınmazların yargılama sırasında idari yoldan Hazine adına tapuya tescil edilmesi nedeniyle tapu iptali ve tescil davasına dönüştüğünden, hükmü temyizde hukuki yararı bulunmayan ... vekilinin temyiz inceleme istemi reddedilmiştir.

Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı Hazine vekilinin sair temyiz itirazları yerinde görülmemiş, ancak eldeki dava tapusuz taşınmazın tescili istemiyle açılmış ise de yargılama sırasında çekişmeli taşınmazlar hakkında idari yoldan tapu kaydının oluştuğu anlaşıldığına göre hüküm kurulurken çekişmeli her bir taşınmaz yönünden ayrı ayrı tapu kaydının iptaline hükmedilmeksizin tescil hükmü kurulmasının isabetsiz olduğuna değinilerek kararın bozulmasına karar verilmiştir.

Yargıtay 1. Hukuk Dairesince verilen 23.03.2023 tarihli 2021/9380 Esas, 2023/1660 Karar sayılı karar ile, davalı Hazine vekilinin karar düzeltme isteminin reddine karar verilmiştir

B. Mahkemece Bozma Kararına Uyularak Verilen Karar

Nizip 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 06.02.2024 tarihli ve 2023/154 Esas, 2024/36 Karar sayılı kararıyla; yargılama sırasında dava konusu taşınmazın dört ayrı parsel numarası alarak tapuya kayıt ve tescil edildiği, kadastro teknisyeni fen bilirkişisi ve harita mühendisi bilirkişisi tarafından (B), (C), (D), (E) harfleri ile belirtilen ve tapuya tescil edilen taşınmazlar ile ilgili 1985, 1992, 1999 yıllarına ait hava fotoğraflarında yapılan incelemede tarımsal faaliyetin denetlendiği ve aralıksız devam ettiğine dair rapor sunulduğu,

üçlü ziraat bilirkişisi heyeti tarafından sunulan bilirkişi raporunda davacının kullandığı ve (B) harfi ile gösterilen alanın 1 66... parsel sayılı taşınmazın içerisinde kaldığı ve parselin kanal olduğu, 1 30... parselin içerisinde (C) harfi ile gösterilen alanda, 1 35... parselin içerisinde (D) harfi ile gösterilen alanda, 1 34... parselin içerisinde (E) harfi ile gösterilen alanda 30-35 yaşlı Antep fıstığı ağaçlarının bulunduğunun belirtildiği,

ziraat bilirkişileri raporu ile fen bilirkişisi ve harita mühendisi bilirkişi raporlarının birbiri ile uyumlu olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, Hazine adına tescilli 101 ada nolu taşınmazın 09.03.2018 havale tarihli rapor ve ekli krokide;

mülkiyeti Hazineye ait 1 30... nolu parsele ait tapu kaydının iptali ile krokide (C) harfi ile gösterilen 7.786, 76... ’lik yerin ifraz edilerek davacı adına fıstıklık cinsinde ayrı parsel numarası verilerek tapuya kayıt ve tesciline, geriye kalan 4.781, 43... ’lik yerin 1 30... nolu parsel olarak Hazine adına tesciline, mülkiyeti Hazineye ait 1 35... nolu parsele ait tapu kaydının iptali ile krokide (D) harfi ile gösterilen 6.780, 20... ’lik yerin ifraz edilerek davacı adına fıstıklık cinsinde ayrı parsel numarası verilerek tapuya kayıt ve tesciline, geriye kalan 887, 51... ’lik yerin 1 35... nolu parsel olarak Hazine adına tesciline,

mülkiyeti Hazineye ait 1 34... nolu parsele ait tapu kaydının iptali ile krokide (E) harfi ile gösterilen 1.080, 99... ’lik yerin ifraz edilerek davacı adına fıstıklık cinsinde ayrı parsel numarası verilerek tapuya kayıt ve tesciline, geriye kalan 12.133, 26... ’lik yerin 1 34... nolu parsel olarak Hazine adına tesciline, mülkiyeti DSİ’ye ait 1 66... nolu parselin krokide (B) harfi ile gösterilen 7.250, 73... 'lik kısımda davacının zilyetliğinin tespitine, bu kısma yönelik tescil talebinin reddine,

fen bilirkişisi .... ve Harita Mühendisi .... tarafından hazırlanan 09.03.2018 havale tarihli raporun ve ekli krokinin kararın eki sayılmasına karar verilmiştir.

C. İkinci Bozma Kararı

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Hazine vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

Dairenin 26.09.2024 tarihli ve 2024/2498 Esas, 2024/5201 Karar sayılı kararıyla; dava konusu bölümler yönünden davacı yararına zilyetlikle mülk edinim koşullarının gerçekleştiği kabul edilerek davanın kısmen kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı,

ne var ki, dava ve temyize konu anılan taşınmazların toplulaştırma işlemine tabi tutularak Hazine adına tescil edilmiş olmasına göre Mahkemece gerek görüldüğü takdirde fen bilirkişisinden rapor alınarak taşınmazda davacı paydaş kılınmak suretiyle hüküm kurulması gerekirken, bu husus göz ardı edilerek toplulaştırma çalışmalarının ve 5403 sayılı Kanun'un amacına aykırı biçimde çekişmeli kısımların bulunduğu toplulaştırma sonucu oluşan parsellerden ifrazına karar verilmek suretiyle iptal-tescil hükmü kurulmuş olması doğru olmadığı,

kabule göre de taşınmazlardaki çekişmeli kısımların tapu kaydının iptal edilerek davacı adına tesciline karar verildikten sonra, iptal edilen kısımlar dışında kalan payların davalı üzerinde bırakılmasına şeklinde hüküm tesisi ile yetinilmesi gerekirken davalı Hazine payının tescil sebebinin değişmesine sebebiyet verecek şekilde yeniden kayıt ve tescil karar verilmesinin de hatalı olduğu belirtilerek kararın bozulmasına karar verilmiş, anılan karara karşı davalı Hazine vekilinin karar düzeltme talebi Dairenin 17.02.2025 tarihli 2025/253 Esas, 2025/662 Karar sayılı kararı ile reddedilmiştir.

D. Mahkemece Bozma Kararına Uyularak Verilen Temyize Konu Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayılı kararıyla; davacı taraf lehine zilyetlikle mülk edinim koşullarının oluştuğu, ancak yargılama sırasında dava konusu tescil harici alanların toplulaştırma işlemine tabi tutularak Hazine adına tescil edildiği, bu nedenle dava konusu kısımlar yönünden Hazine adına tescil edilen taşınmazlarda davacı paydaş kılınmak suretiyle hüküm kurulduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile 1 30... parselin 7786,76/12568,19 payının, 1 35... parselin 6780,20/7667,71 payının, 1 34... parselin 1080,99/13214,25 payının davacı adına tesciline, dava konusu olup mülkiyeti DSİ’ye ait, fen bilirkişisinin 09.03.2018 havale tarihli rapor ve ekli krokide 1 66... nolu parselin (B) harfi ile gösterilen 7.250, 73... 'lik kısımda davacının zilyetliğinin tespitine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Hazine vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

Davalı Hazine vekili temyiz dilekçesinde; tescil talebi reddedilen kısım bakımında davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmediğini, dava konusu taşınmazın zilyetlikle iktisaba elverişli olmadığını, gerekli yasal ilanların yapılmadığını, imar-ihya koşullarının tam olarak yerine getirilmediğini, dava konusu taşınmazın öncesinin ne olduğunun araştırılmadığını, imar-ihyanın tamamlanıp tamamlanmadığı ve tamamlanmışsa ne zaman tamamlandığı hususunda net tespit yapılmadığını, eksik inceleme ile karar verildiğini, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dava, kadastro öncesi sebebe dayalı ve ihdasen Hazine adına kaydedilen taşınmazın olağanüstü kazandırıcı zamanaşımı nedeniyle tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; dava konusu taşınmazın 1972 yılında ... köyünde yapılan kadastro sırasında "taşlık" vasfıyla tescil harici bırakıldığı, yargılama sırasında çekişmeli taşınmazın bir kısmını içine alan 1 01... ve 316 parsel sayılı taşınmazların idari yoldan Hazine adına tapu kaydının oluştuğu, bilahare arazi toplulaştırma işlemi sonucu 11.09.2015 tarihinde (B) harfi ile gösterilen alanın içinde kaldığı 1 66... parsel sayılı taşınmazın Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü adına, (C) harfi ile gösterilen alanın içinde kaldığı 1 30... parsel sayılı, (D) harfi ile gösterilen alanın içinde kaldığı 1 35... parsel sayılı, (E) harfi ile gösterilen alanın içinde kaldığı 1 34... parsel sayılı taşınmazların ham toprak vasfı ile Hazine adına tescil edildiği anlaşılmıştır.

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı HMK'nın geçici 3/2. maddesinin yollamasıyla uygulanması gereken 1086 sayılı HUMK'un 428. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı Hazine vekilinin temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı Hazine vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan Mahkeme kararının ONANMASINA,

492 sayılı Harçlar Kanunu'nun değişik 13. maddesinin "j" bendi gereğince temyiz eden davalı Hazineden harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın Nizip 1. Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine,