Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2025/5705 K.2026/1568

Mahkeme kararı davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

- KARAR -

Dava, yolsuz tescil hukuki nedenine dayalı tapu iptali-tescil ve bedel isteğine ilişkindir.

Davacılar; ... ... ... ile evli olan mirasbırakanları ... ...'nin çocuksuz ve dul olarak öldüğünü, mirasçılarının bulunamadığı gerekçesiyle Beyoğlu 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 1983/884 Esas, 1983/846-1 Karar sayılı kararıyla mirasının davalı Hazineye intikaline karar verildiğini ve dava konusu 5 34... parselin ¼ payı, 1 16... ve 19 17... parsel sayılı taşınmazların davalı Hazine adına tescil edildiğini, ancak Mudanya Sulh Hukuk Mahkemesinin 1993/313 Esas, 1993/352 Karar sayılı ilamıyla kendilerinin mirasbırakan ...'nin mirasçısı olduklarının tespit edildiğini, davalı Hazine adına oluşan tescilin yolsuz olduğunu,

Hazinenin taşınmazlardan 5 34... parseli sonrasında dava dışı 3. kişiye devrettiğini ileri sürerek Hazine adına olan taşınmazların tapu kayıtlarının iptali ile miras payları oranında adlarına tescilini, 3. kişiye devredilen taşınmaz yönünden ise bedelinin tahsilini istemişler, bozma kararından sonra kök muris ... ...'in terekesine ... temsilci olarak atınmıştır.

Davalı Hazine, taşınmazların mahkeme kararıyla davalı Hazineye intikal ettiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, dava konusu 19 17... parsel sayılı taşınmazın mirasbırakanın sağlığında dava dışı 3. kişiye satıldığı ve davalı Hazine ile bir ilgisinin bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine, davalı Hazine tarafından 3. kişiye devredilen dava konusu 5 34... parsel yönünden bedele, diğer dava konusu 1 16... parsel sayılı taşınmaz bakımından ise davacıların murisi ...'ye ait hisse yönünden davacıların miras payları oranında tapu iptali-tescile karar verilmiştir.

Davalı Hazinenin temyizi üzerine Dairenin 01.10.2002 tarihli ve 2003/9463 Esas, 2003/9887 Karar sayılı kararıyla; dava konusu 1 16... parsel sayılı taşınmazın davacıların mirasbırakanı ...'nin kocası M. ... ... adına kayıtlı bulunduğu, adı geçen kök murisin davacıların mirasbırakanı ... dışında başkaca mirasçılarının olduğu ve davada yer almadıkları, hal böyle olunca kök muris M. ... ...'nin davacıların mirasbırakanı ...'yi de kapsar biçimde ve Hazinenin de taraf gösterildiği hasımlı veraset davası sonucunda tüm mirasçıların saptanması,

davada yer almayan mirasçıların varlığı halinde el birliği halinde mülkiyet hükümleri uyarınca olurlarının alınması veya atanacak tereke temsilcisi aracılığıyla davanın sürdürülmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerektiğinden bahisle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

Dairenin bozma kararı sonrasında, İstanbul 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 19.03.2009 tarihli ve 2004/24 Esas, 2009/53 Karar sayılı kararıyla, çekişmeli 1 16... parsel dışındaki diğer dava konusu taşınmazlar hakkında verilen kararın derecattan geçerek kesinleştiğinden bahisle bu parseller hakkında yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına, dava konusu 1 16... parsel sayılı taşınmazın ise ... ilçe sınırları içinde bulunduğu, yetkili mahkemenin ... Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

Yetkisizlik kararı üzerine dosyanın gönderildiği ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 16.01.2010 tarihli ve 2009/176 Esas, 2010/24 Karar sayılı kararıyla karşı yetkisizlik kararı verilerek mercii tayini için dosyanın ilgili Yargıtay Dairesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 15.04.2011 tarihli ve 2010/8251 Esas, 2011/3516 Karar sayılı kararıyla, uyuşmazlık konusunun ... ilçesinde bulunan 1 16... parsele ilişkin olduğu belirtilerek dosyaya bakmakla yetkili mahkemenin ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesi olduğuna karar verilmiştir.

Yargı yeri belirlenmesine ilişkin karardan sonra dosyanın geldiği ... Asliye Hukuk Mahkemesinin kapanması üzerine dosya eldeki İstanbul 18. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2011/109 Esas numarasını alarak yargılamaya devam edilmiş ve Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, bozma kararı doğrultusunda kök muris ... ...'in terekesine temsilci atandığı,

İstanbul 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2004/566 Esas, 2006/1378 Karar sayılı kesinleşen hasımlı veraset davası sonunca muris ... ...'in mirasçıları tespit edildiğinden dava konusu 1 16... parselde muris ... ... adına olan 3/70 payın davalı Hazineye intikalinin yolsuz olduğu gerekçesiyle dava konusu 1 16... parsel yönünden davanın kabulüne karar verilmiş, diğer dava konusu 19 17... ve 5 34... parseller yönünden ise önceden verilen kararın derecaattan geçerek kesinleştiğinden bahisle yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığı belirtilerek anılan parseller hakkında olumlu-olumsuz bir hüküm kurulmamıştır.

Dosya içeriğinden ve toplanan delillerden, dava konusu 5 34... parselin 1/4 payının muris ... adına kayıtlı iken ...'nin mirasçı bırakmadan ölmesi nedeniyle 08.12.1989 tarihinde intikal suretiyle davalı Hazine adına tescil edildiği, Hazinenin ise bu payı 18.09.1992 tarihinde dava dışı ...

İlhan'a satış suretiyle devrettiği; dava konusu 1 16... parselin 3/70 payının kök muris ... ... adına kayıtlı iken ... ...'in mirasçı bırakmadan ölmesi ve kayyımla idare süresinin dolması nedeniyle 21.01.1988 tarihinde davalı Hazine adına hükmen tescil edildiği; diğer dava konusu 19 17... parsel sayılı taşınmazın ise 1/2'şer payla murisler ... ve ... ... adlarına kayıtlı iken taşınmazdaki paylarını 18.12.1998 tarihli akitle dava dışı 3. kişilere devrettikleri, anılan parselin Hazine ile bir ilgisinin bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Diğer yandan, bozma kararından sonra davalı Hazinenin taraf gösterildiği İstanbul 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin 13.12.2006 tarihli ve 2004/566 Esas, 2006/1378 Karar sayılı hasımlı veraset davası sonucunda kök muris ... ...'in eldeki davacıların da aralarında bulunduğu mirasçılarının tespit edildiği, Hazinenin temyizi üzerine Yargıtay 7. Hukuk Dairesince hükmün onandığı, karar düzeltme isteğinin de reddi üzerine kararın 04.03.2009 tarihinde kesinleştiği anlaşılmaktadır.

Hemen belirtmek gerekir ki; hükmüne uyulan bozma kararında gösterildiği şekilde araştırma ve inceleme yapılarak dava konusu 1 16... parsel sayılı taşınmaz yönünden yazılı şekilde davanın kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Davalı Hazine vekilinin anılan parsele yönelik temyiz itirazları yerinde görülmediğinden reddine.

Ancak, HMK'nın 297/2. maddesi gereğince taleplerden her biri hakkında verilen hüküm ile taraflara yüklenen borç ve hakların sıra numarası altında, açık, şüphe ve tereddüde yer bırakmayacak şekilde belirlenmesi gerekir. Kamu düzeninden olan doğru sicil oluşturma ilkesi gereğince de hakimin infazı kabil karar verme yükümlülüğü vardır.

Somut olayda; Mahkemece dava konusu 19 17... ve 5 34... parsel sayılı taşınmazlar hakkında verilen ilk kararın derecattan geçerek kesinleştiği belirtilip anılan parseller hakkında olumlu-olumsuz hüküm kurulmamış ise de Dairenin 01.10.2003 tarihli bozma kararında sadece dava konusu 1 16... parsel hakkında değerlendirme yapıldığı, diğer dava konusu 19 17... ve 5 34... parseller bakımından ise bozma kararı kapsamında herhangi bir değerlendirme yapılmadığı anlaşılmakla anılan parseller bakımından Mahkemece verilen ilk hükmün kesinleştiğini söyleyebilmek mümkün değildir.

Hâl böyle olunca, HMK'nın 297/2. maddesi gereğince dava konusu 19 17... ve 5 34... parsel sayılı taşınmazlar yönünden olumlu veya olumsuz bir karar verilmesi için hüküm bozulmalıdır.