Yargıtay 10. Ceza Dairesi E.2022/14918 K.2023/11591

Başsavcılığı

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ

İlgili kararın kanun yararına bozulması

Doğubayazıt 2.Asliye Ceza Mahkemesinin 07.11.2018 tarihli ve 2018/84 Esas, 2018/1274 Karar sayılı kararı ile, sanık hakkında, kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 5560 sayılı Kanun ile değişik 191 inci maddesinin birinci fıkrası ve 62 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca 10 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 231 inci maddesinin beşinci fıkrası uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, kararın, itiraz edilmeksizin 17.12.2018 tarihinde usûlüne uygun şekilde kesinleştiği anlaşılmıştır.

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 28.09.2022 tarihli ve 2022/3366 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay

Cumhuriyet Başsavcılığının, 10.11.2022 tarihli ve KYB-2022/126995 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 10.11.2022 tarihli ve KYB-2022/126995 sayılı kanun yararına bozma isteminin;

"Doğubayazıt Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 14.10.2014 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesi ve denetimli serbestlik kararının tebliği için, 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun 10 uncu maddesi gereğince sanığın bilinen son adresine çıkartılan tebligatın 25.10.2014 tarihinde tebliğ yapılarak kesinleştirildiği anlaşılmakla birlikte, bu karara ilişkin itiraz süresi olan 15 günlük süre beklenilmeden 14.10.2014 tarihinde Doğubayazıt Cumhuriyet Başsavcılığı Denetimli Serbestlik Müdürlüğünce çağrı yazısının gönderildiği,

bu nedenle infazına da başlanamayacağı, denetimli serbestlik müdürlüğünce yapılan tebligatların da hukukî sonuç doğurmayacağı, bu durumda denetim süresinin de başladığının kabul edilemeyeceği cihetle, usulüne uygun bir tedavi ve denetimli serbestlik infaz süreci bulunmadığından kamu davasının açılma koşulu gerçekleşmediğinden sanık hakkında durma kararı verilmesi gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiştir."

Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

A.

Şüpheli hakkında, 24.07.2013 tarihinde işlediği kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan yapılan soruşturma sonunda, Doğubayazıt Cumhuriyet Başsavcılığının 14.10.2014 tarihli ve 2013/2037 soruşturma, 2014/9 sayılı kararı ile, 5237 sayılı Kanun’un 191 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca beş yıl süreyle kamu davasının açılmasının ertelenmesine, aynı maddenin üçüncü fıkrası uyarınca bir yıl süreyle denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına, denetimli serbestlik süresi içinde tedaviye tabi tutulmasına,

erteleme süresi içerisinde kendisine yüklenen yükümlülüklere veya uygulanan tedavinin gereklerine uygun davranmamakta ısrar etmesi ya da tekrar kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alması, kabul etmesi veya bulundurması ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanması durumunda hakkında kamu davası açılacağının ihtarına karar verildiği, kararda itiraz kanun yolu, başvuru süresi ve merciinin doğru şekilde gösterildiği, kararın şüpheliye 25.10.2014 tarihinde usûlüne uygun şekilde tebliğ edildiği, tedbirin infazı için 14.10.2014 tarihinde Doğubayazıt Denetimli Serbestlik Müdürlüğüne gönderildiği,

B. Doğubayazıt Denetimli Serbestlik Müdürlüğünün 27.11.2015 tarihli ve 2014/599 DS sayılı yazısı ile infazın tamamlandığı hususunun bildirildiği,

C. Şüphelinin, erteleme süresi içerisinde 28.03.2017 tarihinde yeniden uyuşturucu madde kullandığının teknik yöntemlerle belirlenmesi üzerine erteleme kararının kaldırılarak Doğubayazıt Cumhuriyet Başsavcılığının 25.12.2017 tarihli ve 2017/6570 Soruşturma, 2017/3192 Esas, 2017/2248 Karar sayılı iddianamesi ile Doğubayazıt 2. Asliye Ceza Mahkemesine kamu davası açıldığı, iddianamede, şüphelinin 28.03.2017 tarihinde yeniden uyuşturucu madde kullanarak erteleme kararını ihlal ettiği hususunun belirtildiği,

D. Yapılan yargılama sonucunda, Doğubayazıt 2. Asliye Ceza Mahkemesinin kanun yararına bozma istemine konu, 07.11.2018 tarihli ve 2018/84 Esas, 2018/1274 Karar sayılı kararı ile, sanığın 5237 sayılı Kanun'un 5560 sayılı Kanun ile değişik 191 inci maddesinin birinci fıkrası ve 62 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca 10 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, 5271 sayılı Kanun’un 231 inci maddesinin beşinci fıkrası uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, kararın, itiraz edilmeksizin 17.12.2018 tarihinde usûlüne uygun şekilde kesinleştiği,

Anlaşılmıştır.

E. 28.06.2014 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanun ile değişik 5237 sayılı Kanun'un 191 inci maddesinin birinci, ikinci ve üçüncü fıkraları; "(1)Kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alan, kabul eden veya bulunduran ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanan kişi, iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

(2)Bu suçtan dolayı başlatılan soruşturmada şüpheli hakkında 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 171 inci maddesindeki şartlar aranmaksızın, beş yıl süreyle kamu davasının açılmasının ertelenmesine karar verilir. Cumhuriyet savcısı, bu durumda şüpheliyi, erteleme süresi zarfında kendisine yüklenen yükümlülüklere uygun davranmadığı veya yasakları ihlal ettiği takdirde kendisi bakımından ortaya çıkabilecek sonuçlar konusunda uyarır.

(3) Erteleme süresi zarfında şüpheli hakkında asgari bir yıl süreyle denetimli serbestlik tedbiri uygulanır. Bu süre Cumhuriyet savcısının kararı ile üçer aylık sürelerle en fazla bir yıl daha uzatılabilir. Hakkında denetimli serbestlik tedbiri verilen kişi, gerek görülmesi hâlinde denetimli serbestlik süresi içinde tedaviye tabi tutulabilir." şeklinde yeniden düzenlenmiştir.

5237 sayılı Kanun'un 6545 sayılı Kanun ile değişik 191 inci maddesinin ikinci fıkrası doğrultusunda verilen kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararında, 5271 sayılı Kanun'un 171 inci maddesinde öngörülen şartlar aranmadığından, kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının kullanmak için

uyuşturucu madde bulundurma suçuna özgü olarak düzenlendiği, bu kapsamda Cumhuriyet savcısı tarafından karar verilmesinin zorunlu olduğu, kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı ile birlikte denetimli serbestlik tedbir uygulanmasının da zorunlu olduğu, gerek görülmesi halinde şüpheli/sanığın tedaviye de tabi tutulabileceği, bu hususun kovuşturma şartı olarak öngörüldüğü,

yargılamanın her aşamasında usulüne uygun olarak verilip verilmediğinin ve kesinleşip kesinleşmediğinin dikkate alınması gerektiği, kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının içeriği itibarıyla da usul ve yasaya uygun düzenlenmesi gerektiği, erteleme süresi zarfında kendisine yüklenen yükümlülüklere uygun davranmadığı veya yasakları ihlal ettiği takdirde kendisi bakımından ortaya çıkabilecek sonuçlar konusunda uyarıyı içermesi zorunlu olduğu ve bu yasal uyarıyı içermeden düzenlenen kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının hukuken geçersiz sayılacağı,

kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararına karşı 15 gün içinde Sulh Ceza Hakimliğine itiraz hakkı bulunduğu ihtarının da bulunması gerektiği ve bu yasal ihtarı içermeden düzenlenen kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının şüpheli/sanık tarafından öğrenilmiş olsa dahi kesinleşmemiş sayılacağı, erteleme süresinin kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının usulüne uygun kesinleşmesi ile başlayacağı, bu kapsamda kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının tebliğinin usule uygun yapılması gerektiği, diğer bir anlatımla,

usule uygun tebliğ edilmeyen kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı kesinleşmediğinden 5 yıllık erteleme süresinin de başlamayacağı, kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının kesinleşmesi beklenilmeden erteleme kararı ile birlikte verilen tedavi ve/veya denetimli serbestlik tedbirinin infazı için dosyanın ilgili Denetimli Serbestlik Müdürlüğüne gönderilmesi durumunda,

Denetimli Serbestlik Müdürlüğü tarafından düzenlenen ihtarlı çağrı kağıdının yükümlüye tebliğ edilerek tedbirin infazına başlanmasının hukukî sonuç doğurmayacağı ve 5237 sayılı Kanun'un 191 inci maddesinin dördüncü fıkrasının (a) bendinde belirtilen kovuşturma şartının gerçekleşmemiş sayılacağı kabul edilmektedir.

Somut olayda ise;

Doğubayazıt Cumhuriyet Başsavcılığının 14.10.2014 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı usûlüne uygun şekilde verilmiş ve şüpheliye 25.10.2014 tarihinde usûlüne uygun şekilde tebliğ edilmiş, beş yıllık erteleme süresi de, 15 günlük itiraz süresinin geçmesiyle kararın kesinleştiği tarihte işlemeye başlamıştır. Şüphelinin, erteleme süresi içerisinde 28.03.2017 tarihinde yeniden uyuşturucu madde kullandığının teknik yöntemlerle belirlenmesi nedeniyle erteleme kararı kaldırılarak Doğubayazıt Cumhuriyet Başsavcılığının 25.12.2017 tarihli iddianamesi ile kamu davası açılmıştır. Dava açma koşulları, 5237 sayılı Kanun'un 191 inci maddesinin dördüncü fıkrasında sayılmış olup, düzenleme; "Kişinin, erteleme süresi zarfında;

a) Kendisine yüklenen yükümlülüklere veya uygulanan tedavinin gereklerine uygun davranmamakta ısrar etmesi, b) Tekrar kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alması, kabul etmesi veya bulundurması, c) Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanması, hâlinde, hakkında kamu davası açılır." şeklindedir. Maddede sayılan şartlardan birinin gerçekleşmesi halinde kamu davası açılacaktır.

Doğubayazıt Cumhuriyet Başsavcılığının 25.12.2017 tarihli iddianamesi ile açılan kamu davası da, 5237 sayılı Kanun'un 191 inci maddesinin dördüncü fıkrasının (c) bendinde belirtilen "erteleme süresi zarfında yeniden uyuşturucu madde kullanması" nedeniyle açılmıştır.

Dolayısıyla, somut olayda, kamu davasının açılmasının ertelenmesine ve denetimli serbestlik tedbiri uygulanmasına dair kararın kesinleşmesi beklenilmeksizin tedbirin infazı için 14.10.2014 tarihinde Doğubayazıt Denetimli Serbestlik Müdürlüğüne gönderilmesi, (c) bendindeki kovuşturma şartının gerçekleşmesi nedeniyle bir önem arzetmemektedir.

Sanığın, kendisine usûlüne uygun şekilde tebliğ olunan kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının kesinleşmesinden sonra 5 yıllık erteleme süresi içerisinde yeniden uyuşturucu madde kullanması nedeniyle, hakkında 5237 sayılı Kanun'un 191 inci maddesinin dördüncü fıkrasının (c) bendinde yer alan emredici hüküm nedeniyle kamu davası açıldığı, mahkûmiyet kararının Kanun'a uygun olduğu anlaşıldığından, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.

III. KARAR