Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2004/7379 K.2004/11507

506 S. SOSYAL SİGORTALAR KANUNU(MÜLGA) [ Madde 80 ]

506 S. SOSYAL SİGORTALAR KANUNU(MÜLGA) [ Madde 140 ]

6183 S. AMME ALACAKLARININ TAHSİL USULÜ HAKKINDA KANUN [ Madde 58 ]

"İçtihat Metni"

Davacı, borçlu olmadığının tespiti ile % 40 kötü niyet tazminatının davalı kurumundan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde Mahkemenin görevsizliğine karar vermiştir.

Hükmün, taraflar avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve tetkik hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dava, tahakkuk ettirilen idari para cezasının tahsili amacıyla 2004/771 sayılı takip dosyası üzerinden yürütülen İcra işlemlerinin ihtiyati tedbir yoluyla durdurulması, takip nedeniyle yaratılan muarazanın önlenmesi, borçlu bulunmadığının tespiti İstemine yönelik olup, Mahkeme, talebin idari para cezasının iptaline ilişkin olduğunu ve denetiminin de İdari Yargıya ait bulunduğunu gerekçe göstererek dava dilekçesinin görev yönünden reddine karar vermiştir.

506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunun 80/4. fıkrasının da; Kurumun süresi içinde ödenmeyen prim ve diğer alacaklarının tahsilinde 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsili Usulü Hakkında Kanun hükümlerinin uygulanacağı, aynı maddenin 6. fıkrasında kurum alacaklarının tahsilinde 6183 sayılı Yasanın uygulanmasından doğacak uyuşmazlıkların çözümlenmesinde İş Mahkemelerinin görevli ve yetkili olacağı öngörülmüştür.

Öte yandan, İdari para cezaları 4958 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 19. maddesinde kurum gelirleri arasında sayılmış ve 4958 sayılı Yasa ile değişik 506 sayılı Yasanın 140. maddesinde ise idari para cezasının tebliğ ile tahakkuk edeceği tebliğden itibaren 15 gün içinde ödeneceği veya kurum ünitesine itiraz edileceği, itirazı reddedilenlerin tebliğe müteakip altmış gün içinde İdare Mahkemesine başvurabileceği, tebliğ tarihinden on beş gün içinde ödenmeyen idari para cezalarının aynı kanunun 80. maddesi hükmü gereğince hesaplanacak gecikme zammıyla birlikte tahsil edileceği belirtilmiştir.

Dosyadaki bilgi ve belgelere göre, defter belgelerin ibraz edilmemesi ayrıca bildirge ve bordroların verilmemesi nedeniyle 14.1.2004 tarihli yazıyla 4.209.908.640 TL. idari para cezası tahakkuk ettirildiği, 26.1.2004 tarihli itirazın komisyonca reddedilerek red kararının 26.2.2004 tarihinde davacı şirkete tebliğ edildiği, 1.3.2004 tarihli dilekçe ile Ankara 4. İdare Mahkemesinin 2004/727 esasında açılan dava ile idari para cezasına ilişkin kurum işleminin yürütülmesinin durdurulmasının ve iptalinin talep edildiği,

bahse konu mahkeme dosyasının celbedilmediği ve akıbetinin belli olmadığı bu arada kurumun 25.3.2004 düzenleme tarihli ödeme emri ile bahse konu idari para cezasının tahsili amacıyla 2004/771 takip sayılı dosya ile 6183 sayılı Yasa hükümleri çerçevesinde davacı şirket aleyhine İcra takibine giriştiği, 7.4.2004 tarihinde tebliğ edilen ödeme emrine karşı 13.4.2004 tarihinde açılan temyize konu davanın yasal süresi içinde açıldığı anlaşılmaktadır.

506 sayılı Yasanın 140. maddesinde idari para cezasını gerektiren haller cezayı uygulayacak makam, cezaya itiraz ve itirazı inceleyecek merci ile itiraz üzerine verilen kararlara karşı hangi mahkemede dava açılacağı hususu özel bir şekilde düzenlenmiştir.

Kuşkusuz idari para cezasına karşı süresi içinde kuruma itiraz edilmemesi veya itirazın reddine karar verilip teyine süresi içinde ilgili mahkemeye başvurulmaması halinde idari para cezası kesinleşeceğinden artık iş mahkemesinde menfi tespit ve itiraz davası açılamayacağı tartışmasızdır.

Ancak, somut olayda Kurum, 6183 sayılı Yasa gereğince takip yaptığına göre idari para cezasının kesinleşip 4958 sayılı Yasanın 19. maddesi kapsamında Kurum alacağına dönüştüğünün tespiti halinde bu takibe karşı işveren 6183 sayılı Yasanın 58. maddesi gereğince yetkili iş mahkemesinde dava açabileceğinden, artık mahkemenin görevsizlik kararı vermesi düşünülemez.

Mahkemece yapılacak İş; Ankara Dördüncü İdare Mahkemesinin 2004/727 Esas sayılı dosyasının sonucuna ve yukarıda belirtilen ilke ve esaslara göre değerlendirme yaparak varılacak sonuca göre bir karar tesis etmekten ibarettir.