Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2010/10777 K.2010/14767

Davacı, ürün bedelinden yapılan tevkifat nedeniyle 04.06.1997 tarihinden itibaren 2926 sayılı Kanun kapsamında .... sigortalılığının yeniden devamına karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme, ilâmında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, taraflar Avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davalı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Davacı vekilinin temyiz itirazlarına gelince:

Dava, davacının 02.01.1992 tarihinde .....sigortalısı olduğu, 04.06.1997 tarihinde terkininin yapıldığı, çiftçilik faaliyetine devam etmesi sebebiyle 04.06.1997 tarihinden dava tarihine kadar ..... sigortalısı olduğunun tespiti istemine ilişkindir. Mahkeme, davacının prim tevkifatı tarihini takip eden 05.06.1997-31.12.1999 tarihleri arasında .......sigortalısı olduğunun tespitine karar vermiştir.

Mahkemece, 31.12.1999 yılından sonraki istem yönünden dava reddedilmiş ise de, dosya içeriğindeki bilgi ve belgelerin, hüküm kurmaya elverişli bulunmadığı görülmektedir.

2926 sayılı Tarımda Kendi Adına ve Hesabına Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanununun 5. maddesinde; sigortalıların hak ve yükümlüklerinin Kuruma tescilden itibaren başlayacağı öngörülmüş olup, 36. maddesi ile, ürün tesliminde tevkifat yoluyla prim kesilmiş ise, tevkifatın yapıldığı dönemden başlayarak tarımsal faaliyetin sürdüğü dönemlerin sigortalı olarak tespiti olanaklı kılınmıştır.

Bu bağlamda, 2926 sayılı Kanuna göre kendi adına ve hesabına tarımsal faaliyetin sürdüğünün karinesi, Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtlarıyla diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan pancar ekicileri istihsal kooperatifleri ile Birliği, .... Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan millî bankaların kayıtlarıdır.

Tarımda kendi adına ve hesabına çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanununun 36. maddesi "... Kurumun prim alacakları; Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkif suretiyle de tahsil edilebilir" şeklinde bir düzenleme getirdiğinden, bu kural uyarınca davalı Bağ-Kur tarafından tütün tarımı yapan davacıdan ... teslim ettiği tütün ürününden dolayı 2000, 2001 yıllarında prim tevkifatı yapıldğı anlaşılmakla bu dönemin de kabulü gerekir.

Yapılan açıklamalar çerçevesinde somut olayda; prim kesintisi yapıldığına dair ..... yazısının davacıya aidiyeti ile gerçekliği araştırılıp, dayanağı belgeler getirtilerek ve varsa, kendi adına ve hesabına tarımsal faaliyetin sürdüğüne ilişkin delilleri davacıdan sorulup toplandıktan sonra yapılacak değerlendirme sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davacı vekilinin temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

EY