Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2010/12158 K.2012/1016

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde, davanın kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, davalılar avukatları tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde güvenlik görevlisi olarak 15.09.2003-15.11.2004 tarihleri arasında geçen hizmetinin tespitini talep etmiş; Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Davanın yasal dayanağı, 5510 sayılı Yasanın Geçici 7.maddesi kapsamında uygulama alanı bulan 506 sayılı Yasanın 79/10 maddesidir.

Anılan Yasanın 6. maddesinde ifade edildiği üzere “sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamaz ve feragat edilemez.” Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi karşısında, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davaların, kamu düzenine ilişkin olduğu, bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğunun gözetilmesi zorunludur.

Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek, görüldüğünde, re’sen araştırma yapılarak, kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

Somut olayda; davacının, davalı işyerinden yapılan bildiriminin bulunmadığı, dava konusu dönemde 11.11.2004 tarihinden başlayan başka işyerinden yapılan bildirimin mevcut olduğu, davacı bordro tanıklarından ...'in 2003-2004 arası 1,5 yıl birlikte çalıştıklarını beyan ettiği, diğer bordro tanığının, çalışma süresi konusunda tam olarak beyanda bulunamadığı, diğer davacı tanıklarının ise, görgüye dayalı bilgileri olmadığı, davacı tarafından dosya ibraz edilen 01.01.2004 tarihli işe başvuru formu bulunduğu, bu formun davacının çalışmaya başladığını iddia ettiği tarihten daha sonraki bir tarihe ilişkin olduğu, şirket tarafından düzenlendiği iddia

edilen ve davacının 15.09.2003-15.08.2004 tarihlerinde davalı işyerinde çalıştığına ilişkin belgeye ilişkin olarak beyanı alınan davalı tanığı.....davacının baharat firmasının işçisi olup, kendisine referans araması nedeniyle, imza yetkisi bulunmamasına rağmen, bu belgenin kendisi tarafından düzenlendiğini belirttiği anlaşılmıştır.

Mahkemece, yeterli inceleme yapılmaksızın, davanın kabulü isabetsizdir.

Öncelikle, tespiti istenen sürede kesintisiz olarak çalışmaları bildirilen bordro tanıkları tespit edilerek bilgilerine başvurulmalı, işe giriş formunun çalışmaya başladığını iddia ettiği tarihten daha sonraki bir tarihe ilişkin olduğ gözönünde bulundurulmalı, dava konusu dönemde, 11.11.2004 tarihinde başka bir işyerinden bildiriminin bulunduğu dikkate alınmalı, işyerinde 15.09.2003-15.08.2004 tarihlerinde çalıştığına ilişkin belgenin kimin tarafından düzenlendiği konusunda araştırma yapılmalı;

bu konularda, gerekirse, davacı bizzat dinlenilerek talebi açıklattırılmalı, böylece bu konuda yeterli ve gerekli tüm soruşturma yapılarak uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip; deliller hep birlikte değerlendirilip, takdir edilerek, varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmelidir.

Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki esaslar gözetilmeden, eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı biçimde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O halde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.