Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2010/1624 K.2010/13662

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum vekili ile davalı ...... tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi Alparslan Koçak tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

İş görme, ücret ve bağımlılık öğelerinden oluşan hizmet (iş) sözleşmesinin türlerini belirlemede iş süresi (çalışma süresi) önem taşır. 4857 sayılı İş Kanunu’nun 13’ncü maddesine göre; “işçinin normal haftalık çalışma süresinin, tam süreli iş sözleşmesiyle çalışan emsal işçiye göre önemli ölçüde daha az belirlenmesi durumunda (iş) sözleşmesi kısmi süreli iş sözleşmesi” olarak tanımlanmaktadır.

İş (çalışma) süresi, işçinin kendisini işverenin emrine amade tutmak zorunda olduğu süredir. Gerek 1475 sayılı İş Kanunu’nun 61’inci maddesi gerekse 4857 sayılı İş Kanunu’nun 63’üncü maddesine uyarınca; “Genel bakımdan iş (çalışma) süresi haftada en çok 45 saattir.” Bu süre, işyerlerinde haftanın çalışılan günlerine eşit ölçüde bölünerek uygulanır.

1475 sayılı Kanun’un 62 ve 4857 sayılı Kanun’un 66’ncı maddesine göre; işçinin işinde ve her an iş görmeye hazır bir halde bulunmakla beraber çalıştırılmaksızın ve çıkacak işi bekleyerek boş geçirdiği süreler ile işçinin işveren tarafından başka bir yere gönderilmesi veya işveren evinde veya bürosunda yahut işverenle ilgili herhangi bir yerde meşgul edilmesi suretiyle asıl işini yapmaksızın geçirdiği süreler de iş süresinden sayılır. 1475 sayılı Kanun’un 41 ve 4857 sayılı Kanun’un 46’ncı maddelerine göre; haftanın tatilden önceki altı iş gününde (tatil gününden önce 63’ncü maddeye göre belirlenen iş günlerinde) çalışanlara hafta tatili verilir ve bu sürede de işçi çalışmış sayılır. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 12.02.2003 gün ve 2003/21-143 Esas, 2003/159 sayılı kararı)

Somut olayda; 1987 – 1993 ve 2004 – 2007 yılları arası öğretim dönemlerinde...usta öğretici olarak çalışan davacının, söz konusu çalışmasının resmi tatil günleri dışında her gün yedi saat (haftanın çalışılan günlerine bölündüğünde yaklaşık 45 saat) üzerinden gerçekleştiğinin, özellikle puantaj cetvelleri ve ek ders ücret bordroları olmak üzere tüm dosya kapsamından anlaşılması karşısında, davacının çalışmasının normal haftalık çalışma süresi kadar olduğunun kabulü ile, davacının davalı Kuruma yapılan bildirilmeyen çalışmalarının tespitine yönelik mahkeme kararı usul ve yasaya uygun olup, onanması gerekir.