Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2010/4640 K.2011/13385

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, ilâmında belirtildiği şekilde, davanın kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, davalı .... Başkanlığı Avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Yasanın geçici 7/1. maddesi hükmünde “Bu Kanunun yürürlük tarihine kadar 17/7/1964 tarihli ve 506 sayılı, 2/9/1971 tarihli ve 1479 sayılı, 17/10/1983 tarihli ve 2925 sayılı, bu Kanunla mülga 17/10/1983 tarihli ve 2926 sayılı, 8/6/1949 tarihli ve 5434 sayılı Kanunlar ile 17/7/1964 tarihli ve 506 sayılı Kanunun geçici 20'nci maddesine göre sandıklara tâbi sigortalılık başlangıçları ile hizmet süreleri, fiilî hizmet süresi zammı, itibarî hizmet süreleri,

borçlandırılan ve ihya edilen süreler ve sigortalılık süreleri tabi oldukları Kanun hükümlerine göre değerlendirilirler” düzenlemesinin yer alması ve genel olarak Kanunların geriye yürümemesi (geçmişe etkili olmaması) kuralı karşısında, davanın yasal dayanağının 506 sayılı Kanun, giderek, 79/10. madde olduğu kabul edilmelidir.

Anılan Yasanın 6. maddesinde ifade edildiği üzere “sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılmaz ve feragat edilemez” olması, sosyal güvenliğin Anayasal haklardan bulunması itibariyle, bu tür davaların “kamu düzeni” ile ilgili olması nedeniyle özel bir duyarlılıkla yürütülmesi ve kanıtların re’sen toplanması gereği vardır.

Somut olayda; davacı 01.01.2005-04.05.2007 tarihleri arasında şoför olarak çalıştığının tespitine karar verilmesini talep etmiş, mahkemece, davalının tescilsiz ..... plakalı araçta şoför olarak 01.01.2005-04.05.2007 tarihleri arasında hizmet akdine dayalı olarak asgari ücretle 823 gün çalıştığının tespitine karar verilmiştir. Davacının çalıştığına kanaat getirilen, 35 T 6233 plakalı araca kesilen

ceza tutanakları incelendiğinde, bu plakaya, dava dışı kişiye 07.05.2005 tarihinde trafik cezası düzenlenmiş olup, bu tutanakta aracın 1999 model Murat marka olduğu belirtilmiş, aynı plakanın Emniyet müdürlüğündeki araç bilgisayar kayıt formunda ..... marka 2007 model araç olduğu anlaşıldığından, bu her iki aracın ve plakanın kime ait olduğu araştırılmalı, bu aracın dava edilen tarihler arasında kim tarafından işletildiği, davacının .....kaydının bulunup bulunmadığı, araç tanıtım kartının varlığı, aynı araçta çalışan diğer şoförlerin tespiti ile, beyanlarına başvurularak çalışmanın şekli ve varlığı hiçbir kuşku ve duraksamaya neden olmayacak şekilde belirlenmeli, gerektiğinde re’sen araştırma yoluna gidilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekir.

Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki esaslar gözetilmeden yanılgılı değerlendirme ile yazılı biçimde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.