Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2011/10005 K.2012/12575

Dava, 1479 sayılı yasanın 45. maddesi kapsamında yersiz olarak ödendiği iddia edilen ölüm aylıklarının yasal faiziyle birlikte tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece, bozmaya uyularak, ilamında belirtildiği biçimde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, davacı Kurum avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

06.12.1955 doğumlu olan davalıya ilişkin olarak Gata'dan verilen 16.07.1982 tarihli sağlık kurulu raporu ile Giresun Devlet Hastenesi'den düzenlenen 20.02.1990 tarihli Sağlık Kurulu raporlarında; kronik şizofren tanısı konularak malul olduğunun belirlenmesi, Bağ-Kur Sağlık Kurulu'nun 19.02.1991 tarihli kararı ile davalının 2/3 oranında çalışma gücünü yitirdiği belirtilerek 01.03.1990 tarihi itibariyle aylık bağlanıp 01.12.2007 tarihine kadar davaya konu edilen miktar kadar aylık ödemesi yapılması,

öte yandan 01.06.1985-09.09.203 ve 02.10.2003-25.10.2003 arası toplam 4323 gün 506 sayılı Yasa kapsamında zorunlu ...' lı olarak çalışan davalıya 01.01.2004 tarihi itibariyle ...' dan yaşlılık aylığı bağlandığının sabit olması karşısında, 1479 saylı yasanın 45. maddesinde öngörülen "...Yaşları ne olursa olsun çalışamayacak durumda malul olan çocuklara..." aylık bağlanacağını öngören yasa hükmünün ihlal edildiği kabul edilip yersiz ödemelerin istirdadına hükmedilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

Ancak 5510 sayılı Yasanın 96. maddesinin, “Kurumca işverenlere, sigortalılara, isteğe bağlı sigortalılara gelir veya aylık almakta olanlara ve bunların hak sahiplerine, genel sağlık sigortalılarına ve bunların bakmakla yükümlü olduğu kişilere, fazla veya yersiz olarak yapıldığı tespit edilen bu Kanun kapsamındaki her türlü ödemeler; a) Kasıtlı veya kusurlu davranışlarından doğmuşsa, hatalı işlemin tespit tarihinden geriye doğru en fazla on yıllık sürede yapılan ödemeler, bu ödemelerin yapıldığı tarihlerden,

b) Kurumun hatalı işlemlerinden kaynaklanmışsa, hatalı işlemin tespit tarihinden geriye doğru en fazla beş yıllık sürede yapılan ödemeler toplamı, ilgiliye tebliğ edildiği tarihten itibaren üç ay içinde yapılacak ödemelerde faizsiz, üç aylık sürenin dolduğu tarihten sonra yapılacak ödemelerde ise bu süre sonundan, itibaren hesaplanacak olan kanunî faizi ile birlikte, ilgililerin Kurumdan alacağı varsa bu alacaklarından mahsup edilir,

alacakları yoksa genel hükümlere göre geri alınır...” hükmünü içerdiği dikkate alınarak ve davalının ...’ya yaptığı 29.12.2003 tarihli tahsis talebi sırasında Bağ-Kur’lu babadan aylık aldığını gizlemesi nedeniyle kötü niyetli olduğu nazara alınarak,

5510 sayılı yasanın 96/a maddesi uyarınca 1997/11 ila 2007/11. aylar arası dönemdeki yersiz ödeme tutarı olan 17.378,44 TL yönünden istirdada karar verilmesi gerekirken, 02.08.2003 tarihi öncesi çocuklara aylık bağlanabilmesi için çalışmama ve aylık almama koşullarının aranmadığını ancak ...'ya yapılan 29.12.2003 tarihli tahsis talebinde babadan aylık alındığının gizlenmesi nedeniyle, kötü niyetli olunduğu gerekçe gösterilerek 01.03.1990-01.01.2004 arası döneme yönelik istemin reddine sonraya ilişkin istemin ise yazılı biçimde kabulüne hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Ne var ki bu aykırılığın giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun Geçici 3. maddesi delaletiyle 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 438. maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.