Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2011/2390 K.2012/6838

Dava, iş kazası sonucu ölen sigortalının hak sahibine bağlanan gelirlerden oluşan Kurum zararının rücuan tahsili istemine ilişkindir.

Mahkeme, ilâmında belirtildiği şekilde isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacı Kurum, 08.07.2007 tarihinde meydana gelen iş kazası sonucunda ölen sigortalının hak sahibine bağlanan gelirlerden oluşan sosyal sigorta yardımlarının 506 sayılı Kanun’un 26 . maddesi uyarınca rücuan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, % 85 işveren, % 15 sigortalının kusurlu olduğunu belirleyen kontrol mühendisi ve işgüvenliği uzmanı tekli bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkemenin hükmü, eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

Kusur durumu saptanırken, iş güvenliği mevzuatına göre hangi önlemlerin alınması gerektiğinin, bu önlemlerin işverence alınıp alınmadığının ve alınmış önlemlere sigortalı işçinin uyup uymadığının 4857 sayılı Kanunun 77. maddesi hükmü doğrultusunda raporda tartışılması gerekir. İşverenin tamamen kusursuz kabul edilebilmesi için ise, anılan madde gereğince işyerindeki işçilerin sağlığı ve iş güvenliğini sağlamaya yönelik her türlü tedbiri almak, uygun çalışma ortamı hazırlamak, araçları noksansız bulundurmak,teknolojinin getirdiği yeniliklerden yararlanılmış olmak, işçileri etkin bir biçimde denetlemek, gözetlemek, işin ifası sırasında gerekli ekipmanları noksansız bulundurmak ve iş disiplini ve organizasyonunu sağlamış olmak,böylece bütün yükümlülüklerini özenle yerine getirmesi gerekir.

Hatta Mevzuat hükümlerince öngörülmemiş, fakat, alınması gerekli başkaca bir tedbir varsa , bunların dahi tespiti zorunluluğu açıktır. Bunların işverence tam olarak alınıp alınmadığı (=işverenin koruma tedbiri alma ödevi), alınmamışsa, zararın bundan doğup doğmadığı, duruma işçinin tedbirlere uymamasının etkili bulunup bulunmadığı (=işçinin tedbirlere uyma yükümlülüğü) ve bu doğrultuda tarafların kusur oranı saptanmalıdır.

Şu halde, mahkemece yapılması gereken iş; davalı işverene ait inşaat işyerinde çalışan sigortalı, işverene ait tüm şantiyelerde çalışan işçiler için yemekhane haline getirilen bir apartmanın alt katındaki yemekhanede yemek yedikten sonra yemek molası saatinde sigara içmek ve arkadaşlarıyla sohbet etmek için işverene ait bitişikte bulunan işverenin yeni başladığı inşaat sahasına geçmesi ve hafriyatın kayması sonucu göçük altında kalarak vefat etmesi şeklinde meydana gelen iş kazasında kusur oran ve aidiyetlerinin saptanmasında;

derdest ... sayılı dosyası celbedilmek ve Borçlar Kanununun 53’üncü maddesi hükmü uyarınca hukuk hâkimi kesinleşen ceza dosyasındaki maddi olgu ile bağlı olduğu da gözetilmek suretiyle, mahkemece, maddi olgular belirlenmeli, tüm deliller toplandıktan sonra iş kazasının gerçekleştiği iş kolu ile, işçi sağlığı ve işgüvenliği alanında uzman kişilerden seçilecek bilirkişi kurulundan, yukarıda sıralanan maddi ve hukuki olgular ışığında yapılacak incelemeyle yeniden kusur raporu alınarak varılacak sonuca göre karar verilmelidir.

Yukarıdaki maddi ve hukuki olgular birlikte gözetilerek yapılacak araştırma sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve araştırmaya dayalı olarak, yazılı şekilde hüküm tesisi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O halde, davalı avukatının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.