Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2011/2429 K.2012/6752

Dava, yersiz ödendiği ileri sürülen yaşlılık aylıklarının yasal faiziyle birlikte geri alınması istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir. Hükmün, davacı ... Başkanlığı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Hakkında .... tarafından 09.11.2006 tarihinde düzenlenen ... koroner arter hastalığı ve kalp yetmezliğine bağlı olarak tüm vücut fonksiyon kaybı oranı %50 olarak belirtilen davalı sigortalının durumunu değerlendiren ... davalının anılan oranda çalışma gücünü kaybettiğinin belirlendiği ve Gelir Vergisi Kanunu hükümlerine göre III. derece sakatlığı nedeniyle vergi indiriminden faydalanmaya hak kazandığı, 13.04.2007 günü davacı Kuruma yönelttiği yaşlılık sigortasından aylık tahsis başvurusu üzerine kendisine, 02.02.1988 tarihinden itibaren süregelen sigortalılığı ve 3733 prim ödeme gün sayısına dayanılarak aylık bağlandığı,

sonrasında...tarafından hazırlanan 30.10.2007 tarihl... tüm vücut fonksiyon kayıp oranı %30 olarak belirtilen ve ... aynı derecede çalışma gücü kaybına uğradığına karar verilen davalının aylıklarının 2008 yılının Şubat ayında gerçekleştirilen işlemle 24.11.2007 günü itibarıyla iptal edilerek (kesilerek), 24.11.2007 – 23.02.2008 döneminde yersiz ödendiği ileri sürülen aylıklar yönünden borç tahakkuk ettirildiği, anılan işleme itiraz eden davalı ...

Devlet Hastanesi’nde kontrolden geçirilerek bu kez hakkında tüm vücut fonksiyon kayıp oranının %55 olduğunu bildiren 29.05.2008 tarihli .... düzenlenip, bu raporu esas alan ... da çalışma gücü kaybı oranının aynı olduğuna karar verilmesi üzerine Kurum tarafından davalıya 15.06.2008 günü itibarıyla yeniden aylık bağlandığı anlaşılmakta olup,

borç tahakkuku yapılan döneme ilişkin aylıkların yasal faiziyle birlikte istirdadına ilişkin davanın yargılama aşamasında yeniden kontrol muayenesine tabi tutulan davalı hakkında.... tüm vücut fonksiyon kaybı oranının %67 olduğu yönünde 24.06.2009 ve ayrıca vücut kitle indeksini gösterir 30.09.2009 tarihli .... düzenlendiği, Kurum belgesinde davalının 25.06.2011 tarihinde bir kez daha kontrol muayenesinden geçirileceği şerhinin yer aldığı belirgindir.

Davanın yasal dayanağı olan 506 sayılı Kanunun “Yaşlılık aylığından yararlanma şartları” başlığını taşıyan 60’ıncı maddesinin (C) bendinin (b) alt bendinde yer alan, sakatlığı nedeniyle vergi indiriminden yararlanmaya hak kazanmış durumda olan sigortalıların, yaşları ne olursa olsun, en az (15) yıldan beri sigortalı bulunmak ve en az 3600 gün malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi ödemiş olmak koşuluyla yaşlılık aylığından yararlanacakları yönündeki hüküm, 06.08.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4958 sayılı Kanunun 34’üncü maddesiyle değiştirilerek,

sakatlığı nedeniyle vergi indiriminden yararlanmaya hak kazanmış durumda olan sigortalılardan; ilgili mevzuatı uyarınca, I. derece sakatlığı olanların yaşları ne olursa olsun en az (15) yıldan beri sigortalı bulunmak ve en az 3600 gün malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi ödemiş olmak, II. derece sakatlığı olanların yaşları ne olursa olsun en az (18) yıldan beri sigortalı olmak ve en az 4000 gün malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi ödemiş olmak, III. derece sakatlığı olanların yaşları ne olursa olsun en az (20) yıldan beri sigortalı olmak ve en az 4400 gün malûllük,

yaşlılık ve ölüm sigortaları primi ödemiş olmaları koşuluyla yaşlılık aylığından yararlanacakları, sakatlığı nedeniyle vergi indiriminden yararlanması dolayısıyla yaşlılık aylığına hak kazanarak aylık alanların Kurumca kontrol muayenesine tabi tutulabilecekleri yönünde düzenleme yapılmıştır.

Bununla birlikte, yürürlük tarihi aynı olan 4958 sayılı Kanunun 54’üncü maddesiyle 506 sayılı Kanuna eklenen geçici 87’nci maddede ise, 506 sayılı Kanunun 60’ıncı maddesinin (C) bendinin (b) alt bendinde yapılan değişikliğin uygulanmasında, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte (12) yıl ve daha fazla sigortalılık süresi bulunanlar hakkında sakatlık derecesi ne olursa olsun bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce yürürlükte bulunan hükümlerin uygulanacağı öngörülmüştür.

Yukarıdaki yasal düzenlemeler ışığı altında dava değerlendirildiğinde, anılan geçici 87’nci madde kapsamındaki davalıya, sakatlık derecesine bakılmaksızın, sakatlığı nedeniyle vergi indiriminden yararlanmaya hak kazanmış konumunda yer aldığından yaşlılık aylığı bağlandığı belirgin olup, Kurumca her zaman kontrol muayenesine tabi tutulabileceği de açıktır. Bu bakımdan, 25.06.2011 tarihli kontrol muayenesi sonucu araştırılmalı, taraflar arasında çekişme konusu yapılan dönemde vergi indiriminden yararlanacak derecede (en az %40 oranında) sakatlığın bulunup bulunmadığı açıklıkla belirlendikten sonra elde edilecek sonuca göre hüküm kurulmalıdır.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece, eksik inceleme ve araştırma sonucu davanın reddine karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde davacı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.