Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2011/8931 K.2011/10118

01.11.1985 tarihi itibariyle 2926 sayılı Yasa Kapsamında.... sigortalısı olarak tescil edilen ve 26.08.1991 tarihli davacı dilekçesi ile 19.12.1991 tarihli sigortalılık belgesindeki bilgilere göre Tarım Bağ-Kur sigortalılığı baştan itibaren iptal edilen davacı, 01.11.1985–19.12.1991 arası dönemde ... sigortalısı olduğunun tespitini istemiştir.

Mahkeme, davanın kısmen kabulü ile davacının 01.02.1986-28.02.1986 döneminde 2926 sayılı Yasa kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine hükmetmiştir.

Hükmün, davacı avukatı ile davalı Kurum avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

2926 sayılı Tarımda Kendi Adına Ve Hesabına Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanununun 2. maddesinde “Kanunla ve Kanunların verdiği yetkiye dayanarak kurulan.... kapsamı dışında kalan ve herhangi bir işverene hizmet akdi ile bağlı olmaksızın 3. maddenin (b) bendinde tanımlanan tarımsal faaliyetlerde bulunanların bu Kanuna göre sigortalı sayılacakları” kabul edilmiş, 5. maddede ise, “...sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçilemez ve kaçınılamaz…” hükmü öngörülmüştür.

Davacı, Kuruma verdiği 26.08.1991 tarihli dilekçe ile çiftçi olmadığını bildirerek muafiyetini istemiştir. .....sigortalılığının iptal ve terkinine dayanak kılınan 19.12.1991 tarihli sigortalılık belgesinde ise davacının .... Kooperatifinde kaydının olmadığının bildirildiği, daha sonra davacı tarafından 23.02.2006 tarihli dilekçe ekinde ibraz edilen 13.12.2006 tarihli sigortalılık belgesinde ise; 13.02.2006 tarihinde başlayan .... kaydının devam ettiğinin belirtilmesi üzerine de davacının, 13.02.2006 tarihi itibariyle yeniden tescil edildiği, yargılama aşamasında tarımsal faaliyet araştırması yapılmış ise de, ofis ve şeker fabrikası tarafından tevkifatın

bulunmadığının bildirildiği yine tarım kredi kooperatifi, Tapu Sicil Müdürlüğü ve .... tarafından davacı kaydına rastlanmadığının belirtildiği, beyanlarına başvurulan iki tanığın ise tarımsal faaliyetin 1985 tarihinden beri devam ettiğini ifade ettiği anlaşılmaktadır.

Diğer taraftan, davacının ilk ve tek defa 10.02.1986 tarihinde 2.794 lira prim ödediği, Kurumca, anılan tutarın 1.596 lirasının 01.02.1986-28.02.1986 arası Şubat ayı primini karşıladığını, bakiye 1.198 TL’nin ise herhangi bir ayın primlerini karşılayacak miktarda olmadığının bildirildiği, mahkemece de 01.02.1986-28.02.1986 dönemine ilişkin olarak davanın kısmen kabulüne karar verildiği görülmektedir.

Mahkemece yapılan inceleme ve araştırma hüküm kurmaya elverişli olmayıp noksan tahkikata dayalı olarak yazılı şekilde tesis edilen hüküm usul ve yasaya aykırı görülmüştür.

Mahkemece yapılacak iş; davacı beyanını da almak suretiyle özel şirketlere ilişkin tevkifat ve teslimat durumunu açıklığa kavuşturmak, davacının tarımsal faaliyetine ara verip vermediği, bu yıllarda tarımsal faaliyette bulunmuşsa hangi ürünleri ektiği ne kadar ürün elde ederek nerelere sattığı, tapuda kayıtlı taşınmaz mal varlığı bulunmadığına göre tarımsal faaliyete konu arazileri ne şekilde ve kimden temin ettiği, muhtardan ve ilgili kurumlardan araştırılmalı, ayrıca belirtilen hususlarda zabıta marifetiyle tahkikat yaptırılıp keza, varsa bu yöndeki kayıt ve belgeleri davacıya ibraz ettirilmeli,

varılacak sonuca göre talep çerçevesinde ve kanıtlanan tarımsal faaliyetin süresi ile sınırlı şekilde bir karar verilmelidir. Bütün bu araştırmalara rağmen tarımsal faaliyetin varlığı ispatlanamadığı takdirde ise yukarıda belirtilen 1.198 lira bakiye prim ödemesinin karşılık geldiği süre gün olarak Kurumdan sorulup davacının ilave bu sürede de sigortalı sayılmasına karar verilmelidir.

O halde, davacı avukatı ile davalı Kurum avukatının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.