Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2011/9873 K.2012/22899

Dava, trafik kazası sonucu yaralanan sigortalıya yapılan harcama ve ödemelerden oluşan Kurum zararının rücuan tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalılar ... Anonim ... Sigorta AŞ. vekili, ...Sigorta AŞ. vekili ile davacı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve davacı Kurum vekilinin 22.01.2009 tarihli “temyizden feragat” dilekçesi sunmasına karşın vekâletnamesinde “temyizden feragat” yetkisinin bulunmaması nedeniyle, Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacı Kurum, 13.08.2002 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu yaralana sigortalı ...’a yapılan tedavi giderleri ile geçici iş göremezlik ödemelerinin 506 sayılı Kanunun 39’uncu maddesi uyarınca zararlandırıcı sigorta olayına karışan aracın kusurlu sürücüsü ..., aracı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası kapsamında sigortalayan ... Anonim ... Sigorta AŞ., İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası kapsamında sigortalayan... Sigorta AŞ. ve Otobüs Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası (Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası) kapsamında sigortalayan ...Sigorta AŞ. den müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiştir. Mahkemece, davalı sürücü tam kusurlu kabul edilmek suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

1- Davanın yasal dayanağını teşkil eden 506 sayılı Kanunun 39’uncu maddesinde “Kasdi veya suç sayılır hareketi ile sigortalının hastalanmasına sebep olan kimseye, bu Kanun gereğince hastalık sigortasından yapılan her türlü giderler tazmin ettirilir.” hükmü öngörülmüştür.

Kanun koyucu tarafından, trafik kazası nedeniyle sağlık hizmet sunucularınca verilen tedavi hizmet bedellerinin tamamının Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanması esasının getirilmesi amacıyla 25.02.2011 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 13.02.2011 tarih 6111 sayılı Kanunun 59’uncu maddesi ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 98’inci maddesi değiştirilmiş, anılan değişiklik ile “Trafik kazaları sebebiyle üniversitelere bağlı hastaneler ve diğer bütün resmi ve özel sağlık kurum ve kuruluşlarının sundukları sağlık hizmet bedelleri, kazazedenin sosyal güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanır.

Trafik kazalarına sağlık teminatı sağlayan zorunlu sigortalarda; sigorta şirketlerince yazılan primlerin ve Güvence Hesabınca tahsil edilen katkı paylarının %15’ini aşmamak üzere, münhasıran bu teminatın karşılığı olarak Hazine Müsteşarlığı’nca sigortacılık ilkeleri çerçevesinde maktu ve nispi olarak belirlenen tutarın tamamı sigorta şirketleri ve 03.06.2007 tarihli ve 5684 sayılı Sigortacılık Kanununun 14’üncü maddesinde düzenlenen durumlar için Güvence Hesabı tarafından Sosyal Güvenlik Kurumuna aktarılır.

Söz konusu tutar, ilgili sigorta şirketleri için sigortacılık ilkelerine göre ayrı ayrı belirlenebilir. Aktarım ile sigorta şirketlerinin ve Güvence Hesabının bu teminat kapsamındaki yükümlülükleri sona erer. Hazine Müsteşarlığının bağlı bulunduğu Bakanlığın teklifi üzerine Bakanlar Kurulu söz konusu tutarı %50’sine kadar artırmaya veya azaltmaya yetkilidir...” hükmü getirilmiştir.

6111 sayılı Kanunun, yayım tarihinde yürürlüğe giren Geçici 1’inci maddesi ile de; “Bu Kanunun yayımlandığı tarihten önce meydana gelen trafik kazaları nedeniyle sunulan sağlık hizmet bedelleri Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanır. Söz konusu sağlık hizmet bedelleri için bu Kanunun 59’uncu maddesine göre belirlenen tutarın %20’sinden fazla olmamak üzere belirlenecek tutarın üç yıl süreyle ayrıca aktarılmasıyla anılan dönem için ilgili sigorta şirketleri ve Güvence Hesabının yükümlülükleri sona erer...” hükmü öngörülmüştür.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 91’inci maddesine göre, işletenler motorlu taşıtların kullanılmasından doğan, üçüncü kişilere verdikleri zararları karşılamak üzere zorunlu mali mesuliyet sigortası yaptırmak zorundadırlar. Sigorta şirketi, araç sahibinin, gerek müstahdeminin kusurundan ve gerekse, bizzat kendi kusurundan doğacak mali mesuliyetini temin etmektedir.

Bu yönden sigorta şirketleri işletenin ya da şoförlerinin, kusurları ile neden oldukları olaydan dolayı doğan mali sorumluluklarının belirli limit dahilinde kefili durumundadır. Karayolları Trafik Kanununa göre zorunlu mali mesuliyet sigortası yaptırmak zorunlu bulunmakla beraber, bu tür sigorta sözleşmesi de diğer sözleşmeler gibi sigorta ettiren ile sigortacı arasında karşılıklı ve birbirine uygun irade açıklaması ile sigorta sözleşmesi poliçeye bağlanmak suretiyle kurulur.

Tedavi giderleri kapsamında, sigorta şirketinin, motorlu araç işletilmesinden kaynaklanan sorumluluğun zorunlu olarak sigorta teminatına bağlanması nedeniyle kanundan ve sözleşmeden doğan bu yükümlülüğü, 6111 sayılı Kanun ile getirilen düzenleme ile sona erdirilmiş bulunmaktadır.

Ne var ki; anılan Kanunun 59 ve Geçici 1’inci maddelerinde, aktarım ile sigorta şirketlerinin ve Güvence Hesabının bu teminat kapsamındaki yükümlülüklerinin sona ereceği belirtilmiş olup, kanunun açık hükmü karşısında, sorumluluğun ancak yapılacak aktarım sonrasında ortadan kalktığının kabulü gerekir.

Nitekim bu husus 27.08.2011 tarihli 28038 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Trafik Kazaları Nedeniyle İlgililere Sunulan Sağlık Hizmet Bedellerinin Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelikte de vurgulanmıştır.

Bu haktan, sigorta sözleşmesinin tarafı olan işleten ve şoförlerin yararlanması gerekmekte olup, poliçe limiti kapsamında kalan tedavi giderleri nedeniyle sorumlulukları sona erecektir. Ancak, zorunlu sigorta teminat tutarlarını aşan tedavi giderlerinin, zarara sebep olan veya hukuken sorumlu olanlar tarafından karşılanacağı, bu kişiler yönünden poliçe limitini aşan kısım yönünden sorumluluğun devam edeceği de kabul edilmelidir.

Mahkemece, yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular gözetilerek, 6111 sayılı Kanunun 59 ve Geçici 1’inci maddelerinde belirtilen tutarların sigorta şirketleri tarafından aktarımına başlanıp başlanmadığı araştırılarak, aktarıma başlanması halinde davanın tedavi giderleri yönünden konusuz kalacağı nazara alınmalıdır.

2- Davanın yasal dayanaklarından olan 506 sayılı Kanunun 39’uncu maddesi uyarınca sorumluluk, kusur sorumluluğuna dayanmakta olup, kusur oran ve aidiyetlerinin belirlenmesi gerekir. Sigortalı veya hak sahipleri tarafından tazmin sorumlularına karşı açılan tazminat davasında alınan kusur ve hesap raporu, rücu davası yönünden bağlayıcı olmayıp, kesinleşmesi halinde güçlü delil niteliğinde sayılması gerekmektedir.

Somut olayda; hükme esas alınan ve derdest olduğu anlaşılan tazminat davasındaki kusur raporunun maddi olgulara uygun olmadığı açık olup, esasen yukarıda açıklandığı üzere, anılan raporun işbu davaya ilişkin bağlayıcılığı da bulunmaması karşısında; trafik güvenliği konusunda uzman bilirkişilerden oluşacak kuruldan maddi ve vakıalar ile mevzuata uyarınca düzenlenmiş kusur raporu alınarak, ilgililerin kusur oran ve aidiyetlerinin gerçeğe uygun olarak tespiti gerekir.

3- Otobüs Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigorta poliçesinde ölüm, daimi sakatlık ve tedavi giderleri teminat altına alınmış olup; kaza tarihi itibariyle yürürlükte olan 25.12.1989 tarihli Otobüs Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Genel Şartları’na ilişkin düzenlemenin 6’ncı maddesindeki “Tedavi masraflarının müteaddit sigortacılar tarafından temin edilmiş olunması halinde bu masraflar sigortacılar arasında, teminatlar nisbetinde paylaşılır.” hükmü uyarınca ...Sigorta AŞ. nin sorumlu olduğu miktarın belirlenmesi gerekir.

4- Davalı ... şirketlerinin sorumluluğunun poliçeye dayalı akdi bir sorumluluk olduğu ve sigorta şirketinin trafik kazasında zarar görenlere ya da hak sahiplerine yaptığı ödeme ölçüsünde akdi sorumluluktan kurtulacağı nazara alınarak, davalı ... AŞ. nin ödeme iddiası araştırılmalıdır.

Yukarıdaki maddi ve hukuki olgular birlikte gözetilerek yapılacak araştırma sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı biçimde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalılar ... Anonim ... Sigorta AŞ. vekili, ...Sigorta AŞ. vekili ile davacı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.