Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2012/12812 K.2012/12596

Dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece, bozma ilamına uyduktan sonra yaptığı yargılama sonucu davanın kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dava, davalı işverene ait işyerinde 26.11.1998 tarihinde meydana gelen iş kazası sonucu, 10.02.1999 gelire girme tarihi itibarıyla % 26 oranında, kesinleşen hak sahibi tazminat davasında Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nden alınan 22.12.2005 tarihli rapor sonucunda azalma kaydıyla % 14 oranında sürekli iş göremezlik durumuna giren sigortalıya bağlanan gelirler ile yapılan harcama ve ödemelerin 506 sayılı Yasanın 26. maddesi uyarınca rücuan tazmini istemine ilişkindir.

Mahkemece, uyulan bozma ilamı kapsamında; 31.03.2012 tarihli bilirkişi raporu esas alınmak suretiyle, 10.02.1999 gelire girme tarihinde % 26 oranına göre aylık gelirin 65,36 TL, aynı tarih itibariyle % 14 oranına göre aylık gelirin ise 35,19 TL, sigortalının 10.02.1999 tarihinde yaşı 28 olup, bu yaştaki PMF değerinin 1652,120 olduğu belirtilerek, bu verilerin kullanılmasıyla % 14 oranına göre hesaplanan ilk peşin değerli gelirin 6.976,92 TL, sosyal yardım zammının da aynı yolla 130,23 TL olduğu sonucuna varılarak, sosyal yardım zammı dahil ilk peşin değerli gelir toplamı 7.107,15 TL kabul edilerek, davalı işverenin % 80 kusur karşılığı 5.685,72 TL üzerinden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkemece, sigortalıya bağlanan gelirin ilk peşin değerinin belirlenmesine ilişkin Dairemizin 28.06.2011 günlü bozma ilamının gereği yerine getirilmediği gibi; ilk peşin değerin belirlenmesine yönelik anılan mahkeme kabulü de hatalıdır.

Peşin değer, gelecekte ödenecek gelirlerin, yaş, kesilme ihtimali ve Kurumca belirlenecek iskonto oranı dikkate alınarak hesaplanan tutarını ifade etmekte olup, Kurum iş kazası ya da meslek hastalığı ile malullük sonucu sigortalılara ve bunların ölümü halinde hak sahiplerine yaptığı her türlü ödemelerle bağlamış bulunduğu gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değerini, zarara sebep olan işveren ya da üçüncü kişilere rucu etmektedir.

Sürekli işgöremezlik derecesindeki düşmeye bağlı olarak değişime uğrayan gelir, yüksek işgöremezlik oranı nedeniyle bağlanmış olan başlangıçtaki gelir olup; gelir hesabındaki unsurlardan biri olan işgöremezlik oranındaki düşme karşısında,başlangıçtaki gelirin,değişen işgöremezlik oranına uyarlanması zorunluluğu bulunmaktadır.

Bu durumda, peşin sermaye değerli gelirin başladığı tarih itibariyle düşen işgöremezlik oranına göre belirlenmesi zorunlu olup; başlangıçtaki yüksek işgöremezlik oranı nedeniyle (yüksek işgöremezlik oranı ile düşen işgöremezlik oranı arasındaki fark işgöremezlik nedeniyle) yapılmış olan fiili ödemenin yeni oran üzerinden belirlenmiş olan peşin sermaye değerli gelire ilavesi gereği bulunmaktadır.

Şu halde yapılması gereken iş; sigortalının sürekli iş göremezlik durumuna girdiği 10.02.1999 tarihi itibarıyla % 26 sürekli iş göremezlik oranı üzerinden saptanacak ilk peşin sermaye değerli gelir miktarına, 10.02.1999-azalma kaydıyla % 14'e düştüğü tarihler arası fark iş göremezlik (% 26 - % 14 = % 12) oranı nedeniyle fazladan yapılan ödeme miktarı ilave edilmek suretiyle gelirin ilk peşin sermaye değeri belirlenerek, varılacak sonuca göre bir karar vermekten ibarettir.

Kabule göre de; 10.02.1999 sigortalının % 26 oranına göre sürekli iş göremezlik durumuna girdiği tarih olmasına rağmen, bu tarihin onay tarihi olarak esas alınması; Yargıtay uygulamasına göre gelirler için onay, ödemeler için tediye, masraflar için sarf tarihinden itibaren faize hükmedilmesi gerekirken, çelişki arzedecek şekilde toplam 5.851,73 TL Kurum zararının sarf tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle tahsiline karar verilmiş olması; hükmün vekalet ücretine ilişkin beş numaralı bendinde davacı lehine vekalet ücretine hükmedildiği halde, hatalı değerlendirme sonucunda, cümle başına "davacı" yerine "davalı" kelimelerinin yazılmış olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.