Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2012/19692 K.2012/20867

Dava, davacının murisinin 06.01.1993 – 18.09.2007 tarihleri arasındaki dönemde 1479 sayılı Yasa kapsamında Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, bozmaya uyularak, ilamında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dairemizin bozma ilamında, 04.10.2000 tarihi öncesine ilişkin istemin reddinin isabetli olduğu, 04.10.2000 – 18.09.2007 (ölüm tarihi) dönemine ilişkin olarak ise, gerek yasal düzenlemeler, gerekse kendi nam ve hesabına çalışma olgusu gözetilerek araştırma yapılması gerektiği belirtilmiştir.

Davacının murisi olan ...'ın vergi ve oda kaydının bulunuyor olması, esnaf Bağ-Kur sigortalılığının tespitinde karine teşkil eder ise de Bağ-Kur sigortalılığı için asıl olan, kendi nam ve hesabına bağımsız çalışmadır. Sosyal güvenlik hakkı Anayasamızda düzenlenmiş olup, bu hak ve yükümlülüklerden kaçınılamaz ve vazgeçilemez olması, bu nedenle de, iş bu tür davaların, kamusal niteliği gözetilerek, gerçeğin ortaya çıkartılması bakımından kanıtların re'sen ve özenle toplanması gerekir.

Bu yasal düzenleme ve açıklamalar ışığı altında inceleme konusu dava değerlendirildiğinde; murisin kendi üzerine kayıtlı olan 04 ... 00.. plakalı ticari taksiyi 13.10.1994 tarihinde noterde düzenlenen satış sözleşmesi ile sattığı, sadece iki polis memurunun imzasını taşıyan kolluk tutanağında, başkasının üzerine kayıtlı 04 ..

01.. plakalı aracın, muris tarafından kendi nam ve hesabına bağımsız olarak çalıştırıldığı belirtilmiş ise de, gerek davacının, gerekse davacı tanıklarının beyanlarından murisin 1993-1996 yılları arasında ... Taksi İşletmecili'ğine, 1996-2007 yılları arasında ise ... ve ...Taksi İşletmecilikleri'ne ait işyerlerinde hizmet akti ile çalıştığı, hal böyle olunca, kendi nam ve hesabına herhangi bir çalışmasının bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Bu nedenle, mahkemece, 04.10.2000 – 18.09.2007 tarihleri arasındaki dönem yönünden, davacının murisinin kendi nam ve hesabına çalıştığı olgusu ispatlanamadığından, davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurum avukatının, bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.