Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2012/23034 K.2013/1002

...

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalılar avukatları tarafından temyiz edilmesi üzerine,temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dava 5510 sayılı Kanun’un geçici 7/1’inci maddesi uyarınca uygulama alanı bulan, mülga 506 sayılı Kanun’un 79/10 hükmü uyarınca açılmış hizmet tespiti davasıdır.Davacı, 18.11.2008 ile 20.02.2011 tarihleri arasında davalıya ait giyim- konfeksiyon işyerinde sürekli çalıştığının tespitini talep etmiş, Mahkemece, davacının 19.11.2008 ile 20.02.2011 tarihleri arasında ki çalışmasının tespitine karar verilmiştir.

Hüküm eksik incelemeye dayanmaktadır. Elde ki dosyada,davacı, davalının işyerinde yaklaşık iki buçuk yıl çalıştığını bu çalışmasının ilk sekiz ayının kuruma bildirildiğini geri kalan sürede bildirimsiz çalıştığını belirtmekte davacı tanıkları bu hususu doğrulamakta, davalı ise, davacının sadece kuruma bildirilen süre kadar çalıştığını maddi kriz nedeniyle bu süre sonunda davacıyı işten çıkarmak zorunda kaldığını beyan etmekte, davalı tanıkları davalının iddiasını doğrulmaktadır. Davacı ve davalı tanıklarının beyanları birbiriyle çelişkilidir. Mahkemece bu çelişki giderilmeden hüküm kurulmuştur.

Bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkindir. Bu nedenle özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu çerçevede hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyerek, gerekli araştırmaların re'sen yapılması ve kanıtların toplanması gerektiği göz önünde bulundurulmalıdır.

Re'sen araştırma ilkesi uyarınca, mahkemece; tarafların gösterdiği delillerle yetilmeyip, kendiliğinden araştırma yapılarak, davacı tarafından işverene karşı işçi alacaklarına ilişkin olarak dava açılıp açılmadığı araştırılmalı, böyle bir dava varsa

./..

-2-

incelenmeli, işyerinde Kurum tarafından yapılmış tespit ve müfettiş raporu bulunup bulunmadığı araştırılmalı, komşu işyeri tanıkları dinlenmiş ise de, çelişkili beyanlarda bulunduklarından , bunlar dışında, varsa sigortalı ile birlikte çalışan kişiler ile, aynı çevrede işyeri olan işveren ya da bu işverenlerin çalıştırdığı kişiler re’sen saptanarak bilgi ve görgülerine başvurulmalı; bu şekilde çalışmanın varlığı yöntemince araştırılmalı, toplanan tüm kanıtlar birlikte değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalıların avukatlarının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

....