Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2012/25409 K.2013/4761

Dava, ölüm aylığının kesilmesi ve yersiz aylıkların tahsiline dair Kurum işlemlerinin iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece, yazılı gerekçelerle davanın kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalı Kurum avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Kurum sigortalısı iken 29.12.2009 tarihinde vefat eden muris ... üzerinden davacı ...’e 01.01.2010 tarihinden itibaren 506 sayılı Yasa hükümlerine göre ölüm aylığı bağlanmış; Muris ... ’in, 16.07.1997 tarihinde evlendiği ...’e karşı 19.10.2009 tarihinde şiddetli geçimsizliğe dayalı olarak açtığı boşanma davası sonucu verilen “Davalı ...’in, taraflar arasındaki evlilikte boşanmaya neden olan olaylarda Türk Medeni Kanunu’nun 181.Maddesi uyarınca kusurlu olduğunun tespitine” dair hüküm 30.06.2010 tarihinde kesinleşmiş, kesinleşme üzerine davacıya bağlanan ölüm aylığı, hak sahipliği sıfatının kaybedildiğinden bahisle 23.06.2010 tarihi itibarıyla kesilmiş ve 23.06.2010-22.11.2010 tarihleri arası dönem için 3.844,22 TL yersiz aylık tahakkuku üzerine de eldeki bu dava açılmıştır.

Davacı, ölüm aylığının kesilmesi ve yersiz aylıkların tahsiline dair Kurum işlemlerinin iptali istemiştir.Mahkemece, ölüm tarihinde, evlilik birliğinin henüz boşanma ile sona ermemiş olması, ölüm aylığının alındığı tarihte boşanma davasının kesinleşmediğinden bahisle davanın kabulüne karar vermiştir.

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun Miras Haklarını düzenleyen 181’inci maddesi “Boşanan eşler, bu sıfatla birbirlerinin yasal mirasçısı olamazlar ve boşanmadan önce yapılmış olan ölüme bağlı tasarruflarla kendilerine sağlanan hakları, aksi tasarruftan anlaşılmadıkça, kaybederler.

Boşanma davası devam ederken, ölen davacının* mirasçılarından birisinin davaya devam etmesi ve davalının* kusurunun ispatlanması halinde de yukarıdaki fıkra hükmü uygulanır.” (*Maddedeki “davacı” ve “davalı” ibareleri

Anayasa Mahkemesinin 21.01.2010 - 2010/14 K.ile iptal edilmiştir) hükmünü içermekte olup, madde içeriğinden de anlaşılacağı üzere, boşanma davasının devamı sırasında ölen tarafın mirasçılarından birinin davaya devam ederek, karşı tarafın evlilikte boşanmaya neden olan olaylarda kusurunu ispatlaması halinde, ilk fıkra hükmü gereği boşanan eş gibi miras hakkını kaybedeceği belirtilmektedir.

Nitekim inceleme konusu somut olayda da, SSK emeklisi olan kocanın, açılan boşanma davasının yargılaması sırasında vefatıyla, TMK 181’inci madde hükmü gereğince davanın bir mirasçı tarafından takip edildiği ve mahkemece 25.05.2010 günlü kararla, davacının kusurlu olduğunun tespitine hükmedildiği ve anılan tespit hükmünün kesinleşmesiyle birlikte, davacının hak sahipliği sıfatının da, boşanma davası sonucu tesis edilip 30.06.2010 tarihinde kesinleşen ilamla sona erdiğinin kabulü gerekecektir.

Yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular birlikte ve yeniden değerlendirilerek varılacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.