Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2012/309 K.2013/3147

Davacı, 21.04.2009 tarihinden itibaren malullük aylığı tahsisine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, ilamında belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmün, davacı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

04.08.1993-13.08.2007 tarihleri arasında 506 sayılı Kanuna tabi sigortalılığı bulunan davacının, 21.04.2009 tarihinde Kurumdan malullük aylığı talebinde bulunduğu, Kurumca, ilk defa sigortalı olarak çalışmaya başladığı tarihten itibaren, vazifesini yapamayacak derecede çalışma gücünü kaybettiği gerekçesi ile, talebinin ret edildiği, Kurumun ret kararı üzerine eldeki davanın açıldığı anlaşılmakla, davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Kanunun 25 ve devamı maddeleridir.

Anılan Kanunun 25. maddesinin 1. fıkrasının “Sigortalının veya işverenin talebi üzerine Kurumca yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucularının sağlık kurullarınca usûlüne uygun düzenlenecek raporlar ve dayanağı tıbbî belgelerin incelenmesi sonucu, 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri kapsamındaki sigortalılar için çalışma gücünün veya iş kazası veya meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücünün en az % 60'ını, (c) bendi kapsamındaki sigortalılar için çalışma gücünün en az % 60'ını veya vazifelerini yapamayacak şekilde meslekte kazanma gücünü kaybettiği Kurum Sağlık Kurulunca tespit edilen sigortalı,

malûl sayılır.” hükmü ile sigortalıların hangi hallerde malul sayılacağı belirlenmiş, anılan maddenin 2. fıkrasının “Ancak, sigortalı olarak ilk defa çalışmaya başladığı tarihten önce sigortalının çalışma gücünün % 60'ını veya vazifesini yapamayacak derecede meslekte kazanma gücünü kaybettiği önceden veya sonradan tespit edilirse, sigortalı bu hastalık veya özrü sebebiyle malûllük aylığından yararlanamaz.” hükmü ile ilk defa çalışmaya başladıkları tarihte çalışma gücünün %60’ını kaybedenlerin malullük sigortası haklarından yararlanamayacakları hüküm altına alınmış, 26. maddenin “Sigortalıya malûllük aylığı bağlanabilmesi için sigortalının;

a)25 inci maddeye göre malûl sayılması,

b)(Değişik bend:17.04.2008-5754 S.K./14.mad) En az on yıldan beri sigortalı bulunup, toplam olarak 1800 gün veya başka birinin sürekli bakımına muhtaç derecede malûl olan sigortalılar için ise sigortalılık süresi aranmaksızın 1800 gün malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi bildirilmiş olması,

c)Malûliyeti nedeniyle sigortalı olarak çalıştığı işten ayrıldıktan veya işyerini kapattıktan veya devrettikten sonra Kurumdan yazılı istekte bulunması, halinde malûllük aylığı bağlanır. Ancak, 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendine göre sigortalı sayılanların kendi sigortalılığı nedeniyle genel sağlık sigortası primi dahil, prim ve prime ilişkin her türlü borçlarının ödenmiş olması zorunludur.” hükmü ile de malul sayılan sigortalıların malullük aylığından yararlanabilmeleri için gereken şartlar düzenlenmiştir.

Uyuşmazlık, davacının anılan yasal düzenleme çerçevesinde, sigortalı olarak ilk defa çalışmaya başladığı tarihte çalışma gücünün %60’ını kaybedip etmediği hakkındadır. Mahkemece, ...Tıp Fakültesi ... Hastanesinin 05.04.2011 tarihli raporu esas alınmış ise de, anılan raporda davacının ilk defa çalışmaya başladığı tarihte çalışma gücünün %60’ını kaybettiğine dair veri bulunmadığından, yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmaya yeterli ve elverişli değildir.

Anılan Kanun maddesinin 2. fıkrasının “sigortalı olarak ilk defa çalışmaya başladığı tarihten önce sigortalının çalışma gücünün % 60'ını … kaybettiği önceden veya sonradan tespit edilirse … malûllük aylığından yararlanamaz.” hükmü karşısında, davacının işe başladığı tarihte çalışma gücünün en az % 60'ını kaybettiğinin tereddüde yer vermeyecek şekilde tespiti zorunludur.

Hal böyle olunca, davacının çalışma gücünün %60’ını hangi tarihte kaybettiğinin tespiti için, öncelikle tüm tedavi evrakının davacıdan ve ilgili kurumlardan sorularak temini ile, 5510 sayılı Yasanın 95. maddesinde öngörülen prosedür çerçevesinde, Sosyal Sigortalar Yüksek Sağlık Kurulundan davacının işe başladı tarihte ve sonrasındaki çalışma gücü kayıp oranı belirlenmeli, anılan Kurul raporlarının Kurum açısından bağlayıcı olduğu gözetilmeli, davacının rapora itirazı halinde, ...

Kurumu ilgili ihtisas dairesinden veya tıp fakültelerinin konuya ilişkin anabilim dalı uzmanlarından oluşturulan kurullardan rapor alınmalı, raporlar arası çelişkinin bulunması halinde ise, ...

Genel Kurulundan çelişkileri giderecek şekilde rapor alınarak, davacının işe başladığı tarihte çalışma gücü kayıp oranı ile %60 oranında çalışma gücünü kaybedip etmediği ve hangi tarih itibariyle çalışma gücü kayıp oranının %60 olduğu tereddüde yer vermeyecek şekilde belirlenmeli, bu aşamadan sonra, davacının, yukarıda zikredilen 26. madde çerçevesinde malullük aylığı şartlarını taşıyıp taşımadığı irdelenerek, anılan maddenin 2. fıkrasının (c) bendinin (Ancak, 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendine göre

sigortalı sayılanların kendi sigortalılığı nedeniyle genel sağlık sigortası primi dahil, prim ve prime ilişkin her türlü borçlarının ödenmiş olması zorunludur.” hükmü de gözetilerek, varılacak sonuca göre karar verilmelidir. Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin, eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O hâlde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.