Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2012/3394 K.2012/3762

Dava, malullük aylığı bağlanması istemine ilişkindir.

Mahkeme, davanın kabulüyle, davacının malül olduğunun ve başvuru tarihinden itibaren malullük aylığına hak kazandığının tespitine karar vermiştir.

Hükmün, davalı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1-)Medeni Kanunun 462. maddesinde düzenlenen, "aşağıdaki hâllerde vesayet makamının izni gereklidir: ...8. acele hâllerde vasinin geçici önlemler alma yetkisi saklı kalmak üzere, dava açma..." hükmü gereğince, alınması gereken dava açma izninin vesayet makamından alınmamış olması;

2-)5510 sayılı Kanunun 25. maddesine göre; "sigortalının veya işverenin talebi üzerine Kurumca yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucularının sağlık kurullarınca usûlüne uygun düzenlenecek raporlar ve dayanağı tıbbî belgelerin incelenmesi sonucu, 4. maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri kapsamındaki sigortalılar için çalışma gücünün veya iş kazası veya meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücünün en az % 60'ını, (c) bendi kapsamındaki sigortalılar için çalışma gücünün en az % 60’ını veya vazifelerini yapamayacak şekilde meslekte kazanma gücünü kaybettiği Kurum .... tespit edilen sigortalı, malûl sayılır.

Ancak, sigortalı olarak ilk defa çalışmaya başladığı tarihten önce sigortalının çalışma gücünün % 60'ını veya vazifesini yapamayacak derecede meslekte kazanma gücünü kaybettiği önceden veya sonradan tespit edilirse, sigortalı bu hastalık veya özrü sebebiyle malûllük aylığından yararlanamaz."

Maddedeki “ancak, sigortalı olarak ilk defa çalışmaya başladığı tarihten önce” ibaresinden sadece malullük aylığı bağlaması istenen .... değil, diğer .... tabi ilk defa çalışmaya başlamanın kabulünün sosyal güvenlik ilkelerine uygun düşeceği gözetilerek, yapılacak değerlendirmede, davacının ilk defa hangi .... tabi çalışmaya başlamışsa, bu tarihin esas alınması gerekir.

Mahkemece yapılacak iş; öncelikle davacının, sigortalı çalışmalarına ilişkin tüm özlük dosyaları celbedilerek ilk defa sigortalı çalışmaya başladığı tarih ve çalıştığı süreler belirlenmeli, sonra, 5510 sayılı Kanunun 58. maddesinde öngörülen prosedür uyarınca ..., davacıdaki hastalık ve arazların ilk defa sigortalılığın başladığı tarihte mevcut olup olmadığı, mevcutsa, malül sayılmayı gerektirecek derecede bulunup bulunmadığı, şayet hastalık sonradan ortaya çıkmışsa, malullük halinin hangi tarihte olduğuna dair rapor alınmalı, iş bu rapora davacının itiraz etmesi halinde ise; .... alınacak raporla bu itirazın değerlendirilmesi sağlanmalı;

malullük durumunun olması durumunda malullük aylığı bağlanması için 5510 sayılı Kanunun 26. maddesinde düzenlenen şartların mevcut olup olmadığı irdelenmeli ve HMK. 297. maddesi gereğince infazda tereddüt uyandırmayacak şekilde aylık başlangıcını açıkça belirtecek şekilde hüküm kurulmalıdır.

Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki ilkeler gözetilmeksizin, eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması, usûl ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O halde, davalı avukatının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.