Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2012/4478 K.2013/3790

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde, davanın kabulüne karar verilmiştir Hükmün, davalılar vekilleri tararından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin sûresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra İsin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davanın yasal dayanağı, 5510 sayılı Yasanın Geçici 7. Maddesi kapsamında uygulama alanı bulun 506 sayılı Yasanın 79/10 maddesidir.

Anılan Yasanın 6. maddesinde ifade edildiği üzere "sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamaz ve feragat edilemez," Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindcki etkisi karşısında, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davaların, kamu düzenine ilişkin olduğu, bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğunun gözetilmesi zorunludur.

Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmcyip, gerek görüldüğünde, re'sen araştırma yapılarak, kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

Somut olayda; davacının 03.07.2008-06.08.2008 tarihleri arasında toplam 35 gün SSK'ya tam olarak bildiriminin yapıldığı, davacının, kuruma bildirilmediğini iddia ettiği 09.02.2007-07.08.2008 tarihleri arası çalışmalarının tespitini istediği anlaşılmıştır.

Mahkemece, yeterli inceleme yapılmaksızın davanın kabulü isabetsizdir. Öncelikle, davacının; tespiti istenen sürede çalışmalarının ne sebeple bildirilmedigi araştırılmalı, aynı çevrede iş yapan başka işverenler veya bu işverenlerin çalıştırdığı kişiler, komşu işyeri tanıkları re’sen saptanarak bilgi ve görgülerine başvurulmalı; bunun dışında sigortalının kayıtlarda gözükmeyen çalışmalarının, hangi nedenlerle

kayıtlara geçmediği, ya da, bildirim dışı kaldığı hususu gerektiği gibi araştırılmalı, tespiti istenen dönemde davalı işyerinde Kurum müfettişlerince inceleme yapılıp yapılmadığı sorulmalı, inceleme yapılmışsa belgeler getirtilmeli, yargılama sürecinde dinlenen tanık anlatımlarının değerlendirilmesinde, iş yerinin kapsamı, kapasitesi ve niteliği nazara alınmalı, böylece bu konuda gerekli tüm soruşturma yapılarak uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip; deliller hep birlikte değerlendirilip takdir edilerek varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmelidir.

Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki esaslar gözetilmeden, eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı biçimde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.