Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2012/9701 K.2013/5804

.....

Dava, rucüan tazminat istemine ilşkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davacı Kurum, davalılar...... avukatı ve ... tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacı kurum, 09.08.2005 tarihinde meydana gelen iş kazası sonucu yaralanan sigortalıya bağlanan gelirler ile yapılan ödemelerden oluşan Kurum zararının rücuan tahsilini talep etmiştir.

Somut olayda; davalı şirkete ait kağıt fabrikası işyerine alınan ve montajı yapılan ondilin makinesinin test çalışmaları esnasında döner tabla çıkışı kalınlık kalibre merdanelerinin ayarını yapmak için makinenin kalınlık merdanesinin üzerine çıkarak arıza tespitini yapan kazalı, inmek isterken, makinenin çalıştırılması sonucu bant üzerine düşerek ayağından yaralanmıştır.

04.11.2011 tarihli kusur raporunda, davalı işveren şirketin %50, davalı ...’in %25, kazalının %25 kusurlu olduğu kanaatine varıldığı, 03.02.2012 tarihli kusur raporunda; davalı ...’in %50, kazalının %50, montaj de montaj ve test çalışmalarını bu işin sorumluları gözetiminde yaptıran ve gerekli tedbirlerin ./... -2-

alınmasını sağlayan davalı işveren şirketin ise kusurunun olmadığı ancak işveren vekili davalı ...’in kusurundan İş Kanununun 2. maddesi gereği müteselsil sorumlu olduğu kanaati bildirilmiştir.

Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Yasanın 26. maddesi olup, bu tür davalar kusur sorumluluğu esasına dayanmaktadır. Kusur durumu saptanırken, iş güvenliği mevzuatına göre hangi önlemlerin alınması gerektiğinin, bu önlemlerin işverence alınıp alınmadığının ve alınmış önlemlere sigortalı işçinin uyup uymadığının 4857 sayılı Kanunun 77. maddesi hükmü doğrultusunda raporda tartışılması gerekir. İşverenin tamamen kusursuz kabul edilebilmesi için ise, anılan madde gereğince işyerindeki işçilerin sağlığı ve iş güvenliğini sağlamaya yönelik her türlü tedbiri almak, uygun çalışma ortamı hazırlamak, araçları noksansız bulundurmak, işçileri etkin bir biçimde denetlemek, gözetlemek, iş organizasyonunun eksiksiz yapılıp, bütün yükümlülükleri özenle yerine getirme gerekir.

Kamu düzeni düşüncesi ile oluşturulan işçi sağlığı ve iş güvenliği mevzuat hükümleri; işyerleri ve eklerinde bulunması gereken sağlık şartlarını, kullanılacak alet, makineler ve hammaddeler yüzünden çıkabilecek hastalıklara engel olarak alınacak tedbirleri, aynı şekilde işyerinde iş kazalarını önlemek üzere bulundurulması gerekli araçların ve alınacak güvenlik tedbirlerinin neler olduğunu belirtmektedir. Burada amaçlanan yapılmakta olan iş nedeniyle işçinin vücut tamlığı ve yaşama hakkının önündeki tüm engellerin giderilmesidir.

Uygulamada önemli olan, işverenin iş kazasına neden olmuş hareketinin işçilerin sağlığını koruma ve iş güvenliği ile ilgili mevzuat hükümlerine aykırı bulunup bulunmadığının tespiti işidir.

Bu konuda yapılacak ilk yargı işlemi, mevcut hükümlere göre alınacak tedbirlerin neler olduğunun tespiti işidir. Mevzuat hükümlerince öngörülmemiş, fakat, alınması gerekli başkaca bir tedbir varsa, bunların dahi tespiti zorunluluğu açıktır. Bunların işverence tam olarak alınıp alınmadığı, alınmamışsa zararın bundan doğup doğmadığı, duruma işçinin tedbirlere uymamasının etkili bulunup bulunmadığı ve bu doğrultuda tarafların kusur oranı saptanacaktır.

Sorumluluğun saptanmasında kural, sorumluluğu gerektiren ve yasada belirlenmiş bulunan durumun kendi özelliğini göz önünde bulundurmak ve araştırmayı bu özelliğe göre yürütmektir. ../... -3-

Mahkemece, iş kazasının gerçekleştiği iş kolu ile işçi sağlığı ve iş güvenliği alanında seçilecek bilirkişiden, yukarıda sıralanan maddi ve hukuki olgular ışığında yapılacak incelemeyle; mevzuat uyarınca hangi önlemlerin alınması gerektiği, bu önlemlerin işverence alınıp, alınmadığı ve alınmış önlemlere sigortalının uyup uymadığı yönlerinin yargısal denetime elverir biçimde irdelenip, karar verilmesi gerekirken, Mahkemece, kusur aidiyeti konusunda raporlar arasındaki çelişki giderilmeksizin ve işveren yönünden kusur sorumluluğu gözetilmeksizin sonuca varılması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, taraf avukatlarının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

......