Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2013/10281 K.2013/11787

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalılardan ... İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti ve Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1-) Hüküm davalı ... İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. adına Av. ... tarafından düzenlenen yetki belgesine istinaden Av. ... tarafından temyiz edildiği, Dairemizin 15.01.2013 tarihli ilamı ile Av. ...’e davalılardan ... İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. adına vekaletname sunması için geri çevrilmesine karar verilmesine rağmen, davalılardan ...

İnşaat Elektrik Tekstil Gıda Hayvancılık Kıraathane İşletmeciliği Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi adına düzenlenen vekaletname dosyaya ibraz edildiği, davalılardan ... İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. adına usulüne uygun vekaletname bulunmadığı, bu nedenlerle Av. ... ve Av. ... tarafından yetki belgesi verilen Av. ..., davalılardan ... İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. adına temsil yetkisi bulunmadığından, davalılardan... İnşaat San. ve Tic. Ltd.

Şti. adına temyiz talebinin reddi gerekmiştir.

2-) Aleyhine hüküm kurulan, davalılardan ... İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin, adresi ... Ticaret Sicilinden araştırılarak, tespit edilen adrese dava dilekçesinin tebliğ işlemi gerçekleştirilip, taraf teşkili sağlanmadan yargılama yapılmıştır.

Yargılamanın sağlıklı bir biçimde sürdürülebilmesi, iddia ve savunma ile ilgili delillerin eksiksiz toplanıp tartışılabilmesi davanın süratle sonuçlandırılabilmesi, öncelikle tarafların yargılama gününden haberdar edilmesi ile mümkündür. Kişinin hangi yargı merciinde duruşmasının bulunduğunu, hakkındaki iddia ve isnatların nelerden ibaret olduğunu bilebilmesi, usulüne uygun olarak tebligat yapılması ile sağlanabilir. Anayasanın 36. ve HMK.'nun 27 (mülga HUMK’nun 73.) maddelerinde çok açık bir şekilde vurgulanan temel kurala göre; mahkeme, tarafları dinlemeden, onları iddia ve savunmalarını bildirmeleri için usulüne uygun olarak davet etmeden hükmünü

veremez. Bu bakımdan davetin ve bunun yazılı şeklinin (davetiyenin) davadaki önemi büyüktür. Asıl olan tarafların huzurunda yargılamanın yürütülmesi olmakla birlikte, hukuk mahkemelerinde, taraflar yargılamaya katılmasalar bile mutlaka dava ve duruşmadan haberdar edilmelidirler.

Duruşmaya gelinmese dahi ilgilinin yokluğunda davaya devam edilip karar verilmesine usulün olanak tanıdığı hallerde, açıklanan biçimdeki uyarıyı taşıyan davetiyenin tebliğ edilmesinden ve yasaya uygun biçimde taraf teşkilinin tamamlanmasından sonra işin esasına girilmesi, deliller toplanarak bir sonuca ulaşılması gereklidir. Değinilen işlemleri nedeniyle tebligat, bilgilendirme yanında, belgelendirme özelliği de bulunan bir usul işlemidir.

Bu nedenle tebliğ ile ilgili 7201 sayılı Tebligat Kanunu ve Tüzüğü hükümleri tamamen şeklidir. Kanun ve Tüzüğün amacı, tebliğin muhatabına ulaşması, konusu ile ilgili olarak kişilerin bilgilendirilmesi ve bu hususun belgeye bağlanması olup, kanun ve tüzük hükümlerinin en ufak ayrıntılarına kadar uygulanması zorunludur.

Mahkemece; yukarıda açıklanan maddi ve hukuki ilkeler gözetilmeksizin, dava dilekçesi davalıya usulünce tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmadan ve davalının savunma hakkı ortadan kaldırılarak davanın esasına girilip hüküm tesisi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

3 - Öte yandan, aleyhine hüküm kurulan davalılardan ... İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin, araştırmalar sonucunda Ticaret Sicil kaydı olmadığı, tüzel kişiliği bulunmadığı tespit edilmesi halinde ise, 6100 sayılı HMK'nın 124. maddesi'nin 3. fıkrası ile ''maddi bir hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kuralına aykırı olmayan taraf değişikliği talebi karşı tarafın rızası aranmaksızın kabul edilir.'' düzenlemesi, dikkate alınarak, dava dilekçesinde davalı tarafın yanlış gösterilmiş olması bu çerçevede değerlendirilip, HMK 124. madde uyarınca husumetin, tespit edilecek gerçek işverene yöneltilmesinin sağlanması gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırıdır.

O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve sair temyiz itirazları incelenmeksizin hüküm bozulmalıdır.