Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2013/11386 K.2013/15376

.......

Dava, sigorta başlangıç tarihinin ve yurtdışı hizmetleri borçlanabileceğinin tespiti istemlerine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Uyuşmazlık tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan 17.04.2008 tarihli 5754 sayılı Kanunun 79’uncu maddesiyle değişik 3201 sayılı Kanunun 3’üncü maddesi “Bu Kanunun 1’inci maddesinde belirtilenler ile yurt dışında çalışmakta iken veya yurda kesin dönüş yaptıktan sonra ölenlerin Türk vatandaşı olan hak sahipleri sigortalının .....’de hiçbir sosyal güvenlik kuruluşuna tabi çalışması yoksa ....’de çalışması varsa en son tabi olduğu sosyal güvenlik kuruluşuna müracaat etmek suretiyle bu Kanunla getirilen haklardan yararlanırlar.

Sosyal güvenlik sözleşmeleri uygulanmak suretiyle kendilerine veya hak sahiplerine kısmi aylık bağlanmış olanların borçlanma işlemleri aylık aldıkları sosyal güvenlik kuruluşunca yapılır.”hükmünü içerirken; yine aynı Kanunla 3201 sayılı Kanunun 5’inci maddesine 4’üncü fıkra hükmü olarak eklenen ek fıkra ile de; “Yurtdışı hizmet borçlanmasına ait süreler 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununa göre hangi sigortalılık haline göre geçmiş sayılacağının belirlenmesinde; ......’de sigortalılıkları varsa borçlanma talep tarihindeki en son sigortalılık haline göre, sigortalılıkları yoksa aynı Kanunun 4’üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında geçmiş sigortalılık süresi olarak kabul edilir.” hükmü getirilmiştir.

./..

-2-

5754 sayılı Kanun ve 3201 sayılı Kanunda yapılan değişiklikler ve getirilen ek düzenlemelere birlikte bakıldığında; başvurulacak kuruluşların belirlenmesinde, eski 3’üncü maddede öngörülen değişik hallerden tümüyle vazgeçilmiş ve sadece; .....’de sigortalılıkları varsa borçlanma talep tarihindeki en son sigortalılık haline göre, sigortalılıkları yoksa aynı Kanunun 4’üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında geçmiş sigortalılık süresi olarak değerlendirileceği öngörülmüştür.

Kanun bu açık hükmü karşısında, artık borçlanılan sürelerin, mülga diğer sosyal güvenlik kanunları kapsamında bir sigortalılık süresi olarak değerlendirilmesi imkânı ortadan kalkmıştır. Yani, Türkiye’de hiçbir sosyal güvenlik kuruluşuna tabi çalışması bulunmayan kişilerin, 3201 sayılı Kanuna dayalı borçlanma sürelerinin 5510 sayılı Kanunun 4/1-b kapsamında sigortalılık süresi olarak değerlendirilmesi yasal bir zorunluluk haline gelmiştir.

Somut olayda; davacının 14.09.2011 – 15.09.2011 tarihleri arasında 5510 sayılı Kanunun 4/1-a maddesi kapsamında hizmet akdine dayalı 2 gün çalışmasının bulunduğu anlaşılmaktadır. Dosya kapsamındaki hizmet cetveline göre anılan çalışmalara ilişkin olarak düzenlenen herhangi bir iptal bordro ya da bildirgesi de bulunmamaktadır. Alman Sigorta Mercii hesap cetvelinde davacının son sigortalılık tarihi 30.04.2011 olarak gösterilmiştir.

Bu durumda eldeki verilere göre; davacının anılan sigortalılığının sigortalılığı ile yurtdışı çalışmalarının çakıştığından da söz edilemez.

Davalı Kurum tarafından davacının söz konusu sigortalılığının Almanya çalışmaları ile çakıştığı iddia edildiğinden davacının 30.04.2011 tarihinden sonra da yurtdışı sigortalılığının bulunup bulunmadığı belirlenerek, bulunmadığının anlaşılması halinde; davacının yurtdışı sürelerini 5510 sayılı Kanununun 4/1-a madde kapsamında öngörülen sigortalılık niteliğinde borçlanması mümkün olduğundan davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve araştırmayla yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma gerekir.

O hâlde, taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

.....