Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2013/1253 K.2013/3980

Trafik kazası sonucu ölen sigortalının hak sahiplerine bağlanan peşin değerli aylığın rücuan tahsili davasının yapılan yargılanması sonunda; ilamda yazılı nedenlerle isteğin kısmen kubulüne ilişkin hükmün süresi içinde temyizen incelenmesi taraflar avukatlarınnca istenilmesi ve davalı Avukatınca duruşma talep edilmesi üzerine, dosya incelenerek, işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 05.03.2013 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü duruşmalı temyiz eden davalı adına Av. ... ile karşı taraf adına Avukat ... geldiler. Duruşmaya başlanarak, hazır bulunan Avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek aynı gün Tetkik Hâkimi ... tarafından dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

1-5510 sayılı Kanunun 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 39. maddesinde; “Üçüncü bir kişinin kastı nedeniyle malül veya vazife malülü olan sigortalıya veya ölümü halinde hak sahiplerine, bu Kanun uyarınca bağlanacak aylığın başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değerinin yarısı için Kurum zarara sebep olan üçüncü kişilere rücu edilir” düzenlemesi getirilmiş ise de, söz konusu düzenlemenin anılan kanunda, yürürlüğü öncesinde gerçekleşen olaylardan kaynaklanan rücuan tazminat davalarında uygulanmasına olanak veren bir düzenleme bulunmadığı ve genel olarak Kanunların geriye yürümemesi kuralı karşısında davanın yasal dayanağı 1479 sayılı Kanunun 63. maddesidir.

Sigortalının kullandığı motosiklet ile davalının kullandığı kamyonun karıştığı 19.06.2002 tarihli trafik kazasında sigortalı vefat etmiş, davanın yargılaması sürecinde alınarak hükme esas alınan 27.01.2012 tarihli kusur raporunda; davalı %100 oranında kusurlu bulunmuştur. Olay nedeniyle ... . Asliye Ceza Mahkemesinin 2008/224 Esas-298 Karar sayılı davanın yargılaması aşamasında alınan kusur raporlarında ise; davalı 3/8, sigortalı 5/8 oranında kusurlu bulunmuştur.

Hak sahiplerince ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2009/14 Esas-53 Karar sayılı tazminat davasında da, ceza davasında alınan kusur raporuna itibar

edilerek karar verildiği ve kararın kesinleştiği davalı tarafından beyan edilmiş olup, ilgili dosya sonucu araştırılmamış, kusur oran ve aidiyetlerinin belirlenmesi hususunda ortaya çıkan açık çelişki giderilmemiş, çelişkili kusur raporu hükme dayanak alınmıştır.

Mahkemece, öncelikle olayının ne şekilde oluştuğu, dosya içeriğindeki tüm deliller takdir olunarak ve ceza dosyası içeriği gözetilmek suretiyle varsa çelişki giderilerek belirlenmeli, aynı olay nedeniyle tarafların kusur oran ve aidiyetleri bakımından çelişkili kararların verilmesi olasılığının ortadan kalkması, hak ve adalet kurallarına aykırı bir sonuç ortaya çıkmaması, yargıya olan güvenin sarsılmaması yönü gözetilerek, hak sahiplerince açılan tazminat davasında tarafların kusur oran ve aidiyetlerinin kesinleşip kesinleşmediği belirlenerek,

tarafların iddia ve savunmaları değerlendirilip, trafik kazasındaki kusur oran ve aidiyetleri konusunda oluşan çelişkinin giderilmesi hususunda, konusunda uzman olan bilirkişi heyetinden oluşan uygun kusur raporu alınmalı ve sonucuna göre karar verilmelidir.

2-Kurumun 1479 sayılı Yasanın 63. maddesinden doğan rücu hakkı halefiyet esasına dayanmayan, kanundan doğan bağımsız rücu hakkı niteliğindedir. 63. madde de “yapılan yardımların ilk peşin değeri için Kurum rücu eder” dendiğine göre yasanın buyurucu nitelikte olan bu hükmünün aksine, kural olarak ilk peşin değerin altında bir rücu alacağına hükmolunamaz. Ancak, suç sayılır eylemi saptanan üçüncü kişinin kusur oranı nedeniyle bir indirim yapılabilir.

Dava konusu somut olayda; Kurumca hesaplanan ve talep edilen ilk peşin değerli aylığa itibar edilerek hüküm kurulması gerekirken, yazılı şekilde peşin değer hesabının yapıldığı hesap raporunun hükme esas alınmak suretiyle, eksik rücu alacağının hüküm altına alınmış olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.