Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2013/13308 K.2013/17482

Davacı, 33.149,51 TL tutarındaki tahakkuk işleminin iptalini ve borçlu olmadığının tespitini istemiştir.

Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

3201 sayılı Yasa kapsamındaki borçlanma süresiyle birlikte 01.02.1992 tarihinden itibaren bağlanan yaşlılık aylığı, kesin dönüş şartının yerine getirilmediğinden bahisle başlangıç tarihi itibarıyla iptal edilmiş ve 01.01.1998-30.04.2007 tarihleri arası dönem için 31.894,29 TL asıl ile, bunun 09.12.2009 hesap tarihine kadar işlemiş 34.357,40 TL faiz borcu olmak üzere toplam 66.251,69 TL borç tahakkuk ettirilmiştir. Bilahare 21.01.2010 mahsup tarihi itibarıyla, davacı sigortalının hak ettiği 33.102,18 TL birikmiş yaşlılık aylıklarından, önce anılan 31.894,29 TL kurumun asıl aylık alacağı düşülmüş, bakiye 1.207,89 TL ise, yukarıda belirtilen işlemiş faiz alacağından mahsup edilmek suretiyle, davacı borcunun 33.149,51 TL olarak Kurum tarafından belirlendiği anlaşılmaktadır.

Öte yandan, dosya içerisindeki 05.05.2009 günlü aylık değişiklik kararıyla, iptal edilen yaşlılık aylığının 21.08.2008 tarihi itibarıyla yeniden bağlanarak 21.08.2008-20.05.2009 arası döneme ait hak edilen 6.032.27 TL aylığa, bankaca iade edildiği bildirilen 6.106.61 TL aylık eklenmek suretiyle bulunan “12.138,88 TL” davacı lehine birikmiş aylık alacağı belirlenirken; bilahare kesin dönüş tarihinin yeniden değerlendirilmesi suretiyle aylık başlangıcı 01.05.2007 olarak değiştirilmesi sonucu 01.05.2007-20.08.2009 tarihleri arası döneme ait “20.594,60 TL” hak edilen aylık olmak üzere davacının toplam birikmiş aylık alacağı 33.102,18 TL olarak alınmıştır.

Mahkemece, hükme esas bilirkişi raporu gözetilerek, yersiz ödemelerin geri alınmasına ilişkin 5510 sayılı Yasanın 96.madde hükmü uyarınca, davalı Kurumun istirdata hakkı bulunduğu dönem 03.12.1999-03.12.2009 arası ve istirdata

konu kurum alacağı ise aynı dönem için 30.429,68 TL alınmak suretiyle, kurum işlemleri yerinde bulunarak davanın reddine karar verilmiş ise de, hüküm eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

Şu halde yapılması gereken iş;

5510 sayılı Yasanın 96.maddesi, alacağın yersiz ödemelere mahsubunu, en eski borçtan başlamak suretiyle borç aslına yapılıp, kalan borca yasal faiz uygulanacağını öngörmesi karşısında; öncelikle, davacı sigortalının 33.102,18 TL’lik kurum alacağının hangi dönemlere ve aylara ilişkin olduğu,her bir dönem ve aylık tutarları ayrı ayrı denetime elverişli olacak şekilde davalı Kurumdan celbedilerek belirlenmeli; bu belirleme yapıldıktan sonra, davacı sigortalının alacağını oluşturan tutarın, 21.01.2010 mahsup tarihine kadarki ay be ay işlemiş faizi alınacak faiz hesap raporuyla saptanmalı;

keza davalı Kurumun istirdata hakkı bulunduğu aylıkların 21.01.2010 mahsup tarihine kadarki işlemiş faizi usulünce alınacak faiz hesap raporuyla belirlenmeli, böylece tarafların hak ve borçları karşılıklı olarak belirlendikten sonra, yeniden yapılacak değerlendirme sonucuna göre bir karar verilmelidir.

Yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, eksik inceleme ve araştırmayla yazılı şekilde karar tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O hâlde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.