Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2013/14300 K.2014/8756

Davacı, davalı işveren nezdinde 01.10.1989 – 01.11.1995 tarihleri arasındaki çalışmalarının Basın İş Yasasına tabi olduğunun ve itibari hizmet süresinin tespitini istemiştir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının 01.10.1989 tarihinde E.. H.. Servis Sosyal Hizmetler A.Ş.'de muhabir olarak işe başladığını, 01.01.1991 tarihinden itibaren önceki ünvanı H..g... ve Matbaacılık A.Ş.' olan D.. H.. Ajansı A.Ş.'den ücret almasına rağmen sigortasının E.. H.. Servis A.Ş.'den 01.11.1995 tarihine kadar bildirildiğini beyan ederek 01.10.1989 – 01.11.1995 tarihleri arasında davalıya ait işyerinde 5953 sayılı Basın İş Yasasına tabi olarak çalıştığının ve itibari hizmet süresinin tespitini istemiştir. Mahkemece, davacının E.. H.. Servis Sosyal Hiz. A.Ş.'ye ait iki işyerindeki 01.01.1991 – 31.10.1995 tarihleri arası çalışmaları yönünden davanın kısmen kabulüne yönelik hüküm kurulmuştur.

Mahkemece, davacının, kabule konu olan dönemde, hangi işveren nezdinde çalıştığı ve bu dönemler yönünden çalışılan işverenin davalı olarak gösterilen D.. H..Ajansı A.Ş. ile H.. G.. ve Matbaacılık A.Ş. olup olmadığı tespit edilmeden, eksik inceleme ve araştırmaya dayalı hüküm kurulmuştur.

506 sayılı Kanunun 2. maddesine göre “Bir hizmet akdine dayanarak bir veya birkaç işveren tarafından çalıştırılanlar bu kanuna göre sigortalı sayılırlar”. hizmet akdinin varlığı için ücret, Zaman, bağımlılık koşullarının tümünün birlikte gerçekleşmesi gerekir. Aynı Yasanın 4. maddesine göre de “Bu kanun uygulamasında 2. madde de belirtilen sigortalıları çalıştıran gerçek veya tüzel kişiler işverendir.” tanımlarından yola çıkarak davaya konu dönem itibariyle işverenin kim olduğu belirlenmelidir. Kabule konu dönemde işverenin, E.. H.. Servis Sosyal Hizmetler A.Ş. olması halinde 6100 sayılı Yasanın 124. maddesi uyarınca husumet yöneltilmesi sağlanmalıdır.

Bunun için davacıya mehil verilmeli, işveren şirket aleyhinde dava açması ve iş bu dava ile birleştirilmesi ve işverenin ibraz edeceği belgeler ile birlikte tüm dosya içeriği birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekir

Öte yandan, Borçlar Kanunu'nun 179. maddesi de, bir mameleki veya bir işletmeyi aktif ve pasifleriyle birlikte devralan kimsenin, bunu alacaklılara ihbar veya gazetelerde ilan ettiği tarihten itibaren onlara karşı mamelekin veya işletmenin borçlarından mesul olacağını, iki yıl süreyle evvelki borçlunun da devralanla birlikte müteselsilen sorumlu olacağını öngörmektedir.Bu madde hükmüne göre, zararlandırıcı sigorta olayı gerçek işveren zamanında meydana gelmiş olsa da, işyerini devralanın, devreden ile birlikte sorumluluğunun devam edeceği gözetilmelidir.

Kabule göre ise.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 297. maddesinin (2). fıkrasında “hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, mümkünse sıra numarası altında açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir", hükmü öngörülmüş olup, hükümlerin çelişkiden uzak ve infaza elverişli olması kamu düzeniyle ilgili olduğundan, davanın yasal dayanağı 506 sayılı Yasanın Ek 5. maddesinin 3. fıkrasında yer alan “.

Fiilen çalışılmış güne eklenecek itibari hizmet günü sayısının bulunmasında (Çalışılan gün sayısı x 0,25) formülü uygulanır.” hükmü gereğince, davacının 01.01.1991 – 31.10.1995 tarihleri arasında davalı işyerindeki hizmeti nedeniyle itibari hizmet süresi olarak eklenecek gün sayısı belirtilmelidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O halde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.