Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2013/1725 K.2013/3451

Davacı, ilk borçlanma başvuru tarihindeki şartlarla 3201 sayılı Yasa kapsamındaki borçlanma isteminin kabulünü, borçlanmanın yaptırılmamasından kaynaklanan mahrum kaldığı tam aylıkların ödenmesini, şayet bu mümkün olmaz ise, sözleşme aylığının tam aylığa dönüştürülmesini istemiştir. Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, davacı ile davalı Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

17.08.1976-28.10.1976 tarihleri arası 62 gün SSK’lı çalışmaları, 01.01.1984-1986/9.ay arası 2 yıl 5 ay 5434 sayılı Yasa kapsamında sigortalılığı bulunan, 13.11.2003 tarihi itibarıyla da izinle ... Vatandaşlığından çıkarak ... Vatandaşlığını kaybeden davacıya, 01.08.2003 tarihinden itibaren Emekli Sandığınca, ...-... Sosyal Güvenlik Sözleşmesi hükümleri uyarınca sözleşme aylığı bağlanmıştır.

Anılan sözleşme aylığının tam aylığa çevrilmesi ve 3201 sayılı Yasa kapsamındaki yurt dışı sürelerini borçlanma istemini içeren 27.10.2004 günlü dilekçe üzerine, Emekli Sandığınca 01.01.1996-30.07.2003 tarihleri arası 2.730 günlük yurt dışı süresi için tahakkuk ettirilen borçlanma bedeli ise, tebliğe rağmen davacı tarafından ödenmemiş ise de. 28.05.2008 günlü yazıyla davalı kurum, borçlanma talep tarihi itibarıyla ...

Vatandaşı olunmadığı gerekçesiyle, borçlanma tahakkuk işleminin iptal edildiğini bildirmiştir.

İş bu davayla davacı, ilk borçlanma başvuru tarihindeki şartlarla 3201 sayılı Yasa kapsamındaki borçlanma isteminin kabulünü, borçlanmanın yaptırılmamasından kaynaklanan mahrum kaldığı tam aylıkların ödenmesini, şayet bu mümkün olmaz ise, sözleşme aylığının tama dönüştürülmesini istemiştir.

Mahkeme, sair istemlerin reddiyle, 13.11.2003 tarihinden önceki ... Vatandaşlığı döneminde geçen yurt dışı sürelerinin, 3201 sayılı Yasa uyarınca borçlanılabileceğine karar vererek, davanın kısmen kabulüne karar vermiştir.

İş Mahkemeleri, 5521 sayılı Kanun ile kurulmuş istisnai nitelikte özel mahkemelerdir. 5510 sayılı Kanun’un 101’inci maddesinde, aksine hüküm bulunmayan hallerde, 5510 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanmasıyla ilgili ortaya çıkan uyuşmazlıkların iş mahkemelerinde görüleceği düzenlenmiştir. 5510 sayılı yasanın 5434 sayılı Kanuna ilişkin geçiş hükümlerini düzenleyen geçici 4. maddesinde, “Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce iştirakçiliği sona erenlerden tahsis talebinde bulunacaklar ile bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce 5434 sayılı Kanun hükümlerine göre tahsis talebinde bulunanlardan işlemleri devam edenler hakkında, bu Kanunla yürürlükten kaldırılan hükümleri de dahil 5434 sayılı Kanun hükümlerine göre işlem yapılır.

Bu Kanunda aksine bir hüküm bulunmadığı takdirde; iştirakçi iken, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla bu Kanunun 4'üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamına alınanlar, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce 5434 sayılı Kanun hükümlerine tabi olarak çalışmış olup bu Kanunun 4'üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tabi olarak yeniden çalışmaya başlayanlar ile bunların dul ve yetimleri hakkında bu Kanunla yürürlükten kaldırılan hükümleri de dahil 5434 sayılı Kanun hükümlerine göre işlem yapılır.

Bu madde kapsamına girenlerin aylıklarının bağlanması, artırılması, azaltılması, kesilmesi, yeniden bağlanması, toptan ödemeleri, ilgi devamı, ihya ve borçlanmaları, diğer ödemeler ve yardımlar ile emeklilik ikramiyeleri hakkında bu Kanunla yürürlükten kaldırılan hükümleri de dahil 5434 sayılı Kanun hükümlerine göre işlem yapılır ve bu maddenin uygulanmasında mülga 2829 sayılı Kanun hükümleri ayrıca dikkate alınır...” düzenlemesine yer verilmiştir.

17.08.1976-28.10.1976 tarihleri arası 62 gün SSK’lı çalışmaları, 01.01.1984-1986/9.ay arası 2 yıl 5 ay 5434 sayılı Yasa kapsamında sigortalılığı bulunan ve 01.08.2003 tarihinden itibaren de Emekli Sandığından sözleşme aylığı bağlanan davacının, 3201 sayılı Yasa kapsamındaki borçlanmanın yaptırılmamasından kaynaklanan mahrum kaldığı tam aylıkların ödenmesi, şayet bu mümkün olmaz ise, sözleşme aylığının tam aylığa dönüştürülmesini istemiş olması ve giderek,

her halde bağlanacak olan aylığın 5434 sayılı Yasa kapsamında bir aylık olması nedeniyle, davanın idari yargı yerinde açılması gerektiği gözetilerek “yargı yolu yanlışlığı nedeniyle dinlenmesi mümkün bulunmayan dava dilekçesinin reddine” karar vermek gerekirken, işin esasına girilerek, yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.