Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2013/17875 K.2014/1486

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, taraf avukatları tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanunun 79. maddesinin onuncu fıkrası olup, anılan Kanunun 6. maddesinde yer alan, sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamayacağı ve vazgeçilemeyeceği yönündeki düzenleme ile anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi göz önünde bulundurulduğunda, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin bu tür davaların kamu düzeni ile ilgili olduğu ve özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmeleri gerektiği açıktır.

Bu bağlamda, hak kayıpları ile gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi ve temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde, kendiliğinden araştırma yapılarak delil toplanabileceği dikkate alınmalıdır.

Davacı, 15.08.2000- 10.05.2006 tarihleri arasında davalı apartman yönetiminde kapıcı olarak çalıştığının tespitine karar verilmesini istemiştir.Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile davacının 09.04.2004-10.05.2006 tarihleri arasında davalı apartman yönetiminde asgari ücretle haftada 14 saat, ayda 8 gün olmak üzere kısmi zamanlı çalıştığının tespitine karar verilmiştir.Mahkemece, 09.04.2004 tarihine kadar davacının eşinin davalı apartman yönetiminde kapıcılık yaptığının kabulü ile,

davacının eşinin 4/b sigortalılığının başladığı tarihten sonraki dönem yönünden kısmen kabul kararı verilmiş ise de, 15.08.2000- 09.04.2004 tarihleri arasında apartmanda davacının eşinin kapıcılık yaptığına dair mahkemenin kabulü, eksik araştırmaya dayalı olup, tespiti istenen dönemde kapıcılık yapan kişinin kim olduğu dosya kapsamından anlaşılamamaktadır.

Yukarıdaki açıklamalar ışığında dava değerlendirildiğinde; davacının eşi ve dava dışı B.. Ç..'in davalı apartmanda kapıcılık yapıp yapmadığı araştırılmalı, davalı apartman yönetimi ile davacının eşi arasında ve dava dışı B.. Ç.. arasında düzenlendiği iddia edilen taahhütnameler temin edilerek, tespiti istenen dönemde davalı apartmanda kapıcılık yapan kişinin kim olduğu tespit edilmelidir.İşçi alacakları dosyası incelenerek, dava dışı B..

Ç..'in davalı apartmanda kapıcılık yaptığı iddiası 9. Hukuk Dairesi'nin bozma kararı öncesinde ve sonrasında dinlenen tanık beyanları ile birlikte irdelenmeli, aynı çevrede faaliyet yürüten işverenler ve çalıştırdıkları kişiler ile komşu apartmanlarda oturanlar yöntemince re'sen saptanarak tanık sıfatıyla bilgi ve görgülerine başvurulmalı, belirdiği takdirde anlatımlar arasındaki çelişkiler giderilmelidir.

Buna göre; öncelikle, kapıcılık görevinin kim tarafından yerine getirildiği ortaya konulmalı, davacının apartman görevlisi olduğu anlaşıldığı takdirde çekişme konusu dönem yönünden bunun başlangıç ve sona erme tarihi belirlenmeli, saptanacak bu dönemde gün ve ay bazında çalışma süresi belirlenmeli, apartman karar defterinin tamamı getirtilerek incelenmeli, uyuşmazlık konusu dönemde davacı, davacının eşi ve dava dışı B..

Ç.. ile davalı apartman yönetimi arasında imzalanmış protokol bulunup bulunmadığı araştırılmalı, tüm kanıtlar irdelendikten sonra elde edilecek sonuca göre hüküm kurulmalıdır.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece, eksik inceleme ve araştırma sonucu, davanın kısmen kabulüne karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O hâlde, taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.