Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2013/21078 K.2014/11042

Dava, 09.01.2013 günlü kurum işleminin iptali, A..r..sigortasına giriş olan 02.01.1980 tarihinin Türkiye’de sigorta başlangıcı olarak belirlenmesi, 3.600 prim gün ve 15 yıllık sigortalılık süresi şartlarının yerine getirildiğinin tespitini isterken; 26.03.2013 tarihli ıslah dilekçesiyle de, tahsis talep tarihini takip eden aybaşından itibaren yaşlılık aylığı bağlanması ve ödenmeyen aylıkların yasal faiziyle birlikte ödenmesi gerektiğinin tespitini istemiştir.

Mahkeme, ıslaha konu istemin ayrı bir dava konusu olduğundan bahisle reddine karar verirken; kurum işleminin iptaline, 02.01.1980 tarihinin sigorta başlangıcı olduğuna ve 5510 sayılı Yasanın 4/1-b madde kapsamındaki sigortalılığın sona erdiği 30.06.2010 tarihi itibarıyla, 3.600 prim gün ve 15 yıllık sigortalılık süresi şartlarını yerine getirildiğinin tespitine karar verilmiştir.

Hükmün, davacı ile davalı Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

18 yaşın ikmal edildiği 02.01.1980 tarihi itibarıyla A.. r.. sigortasına giriş yapan ve 12.10.2009 günlü ödemeyle Almanya’da geçen 02.01.1980-18.04.1989 tarihleri arası 3.346 günü 5510 sayılı Yasanın 4/1-a madde kapsamında borçlanan ve 13.10.2009-30.06.2010 tarihleri arası 5510 sayılı Yasanın 4/1-b madde uyarınca isteğe bağlı olmak üzere toplam 3.606 prim gün sayısına ulaşan davacının, 05.06.2009 günlü maluliyet aylığı başvurusu üzerine alınan sağlık kurulu raporuyla halk arasında gece körlüğü denilen “retinitis pigmentoza” teşhisi konulmuş;

anılan raporun kurumca incelenmesi sonucu, 5510 sayılı Yasanın 25.madde hükmü kapsamında %60 çalışma güç kaybı mevcut ise de, sigortalı olarak ilk defa çalışmaya başladığı 26.06.2000 (3201 sayılı Yasanın 5.madde hükmü uyarınca) tarihinden önce maluliyeti gerektirecek arızayla girdiğinden bahisle maluliyet istemi red edilmiştir.

14.12.2012 tarihinde kuruma verilen dilekçeyle davacı, sigorta başlangıcının rant sigortasına giriş olan 02.01.1980 olarak alınmasını, bu tarih esas alındığında maluliyetini gerektirecek arızayla işe başladığı iddiasının yersiz olacağını, dolayısıyla 05.06.2009 günlü ilk maluliyet aylığı talebini takip eden aybaşından itibaren aylık bağlanmasını istemiş; anılan istemin davaya esas 09.01.2013 günlü kurum işlemiyle reddi üzerine de iş bu dava açılmıştır.

Kuruma verilen 14.12.2012 günlü dilekçe içeriği, kurum cevabi yazısı ve dosya içeriğine göre, 05.06.2009 günlü maluliyet aylığı başvurusunun, maluliyeti gerektirecek arazın ilk işe giriş tarihinden önce varolduğundan bahisle maluliyet aylığı başvurusu red edilen davacının, 5510 sayılı Yasanın geçici 10.madde hükmü ve Mülga 506 sayılı Yasanın 60/C-a bendi hükümleri uyarınca yaşa tabi olmaksızın 3.600 prim gün ve 15 yıllık sigortalılık süresi üzerinden yaşlılık aylığı bağlanmasını amaçladığı anlaşılmaktadır.

Nitekim mahkemece de, 5510 sayılı Yasanın 4/1-b madde kapsamındaki sigortalılığın sona erdiği 30.06.2010 tarihi itibarıyla anılan madde kapsamında yaşlılık aylığı koşulları oluşmakla, 3.600 prim gün ve 15 yıllık sigortalılık süresi şartlarının yerine getirildiğinin tespitine karar verilmiştir.

Yukarıdaki açıklamalar çerçevesinde;

26.03.2013 tarihinde harcı yatırılan usule uygun ıslah dilekçesiyle, tahsis talep tarihini takip eden aybaşından itibaren yaşlılık aylığı bağlanması ve ödenmeyen aylıkların yasal faiziyle birlikte ödenmesi gerektiğinin tespiti istemlerinin, 31.01.2013 tarihli dava dilekçesindeki istemlerin doğal bir sonucu olması ve esasen dava dilekçesiyle de bu yönlerin amaçlanması karşısında, ıslah dilekçesi kabul edilerek yapılacak değerlendirme sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, ıslah isteminin reddine karar verilmesi isabetli görülmemiştir.

Öte yandan, Mahkemenin hüküm fıkrasında, 5510 sayılı Yasanın 4/1-b madde kapsamındaki sigortalılığın sona erdiği 30.06.2010 tarihi itibarıyla, 3.600 prim gün ve 15 yıllık sigortalılık süresi şartlarını yerine getirildiğinin tespitine karar verilirken ve ıslah istemi de red edildiği halde; hükmün gerekçesinde bununla çelişecek şekilde, 12.10.2009 günlü borçlanma bedelinin ödendiği tarihi takip eden aybaşından itibaren maluliyet aylığı bağlanmasına karar verilmesi hatalıdır.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular dikkate alınmaksızın, eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, tarafların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli hüküm bozulmalıdır.