Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2013/3111 K.2013/5426

Dava, yaşlılık aylığı bağlanması istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dosya kapsamına göre, 11.4.2007 tarihinde Kuruma verdiği dilekçe ile, ... Büyükelçiliği'nin 14.2.2007 tarihli yazısına göre, 25.08.1981-31.7.1985 tarihleri arasındaki ... geçen çalışma sürelerinin de birleştirilmesi talebinde bulunan davacının, 11.4.2007 tarihli ilk tahsis talebine istinaden ve Libya'da geçen hizmet süreleri de birleştirilmek suretiyle aylık bağlanması istemine ilişkin olup, Kurum tarafından bilahare dava devam ederken salt yurt içindeki hizmetleri gözetilerek ve 2. tahsis talebine istinaden yaşlılık aylığı bağlandığı anlaşılmaktadır.

20.08.1976 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak 01.10.1976 tarihinde yürürlüğe giren ... Cumhuriyeti ile ... Cumhuriyeti arasında imzalanan Sosyal Güvenlik Anlaşmasının 2. maddesinde.

“Bir Akit Taraf vatandaşının diğer Akit Taraf Mevzuatına göre tamamladığı prim ödeme süreleri ile bu vatandaşın kendi ülkesindeki mevzuata göre tamamladığı prim ödeme süreleri, o kimsenin ve ölümü halinde geride kalan hak sahiplerinin, yaşlılık aylığına, normal hastalık sonucu meydana gelen işgöremezlik aylığına ve geride kalan hak sahibi aylıklarına hak kazanmaları ve aylık tutarlarının hesaplanması amacıyla birleştirilir.

Akit Tarafların ilgili Kurumları; bu gibi prim ödeme sürelerinin birleştirilmesi ve aylıklara hak kazanılması ile miktarlarının tespitine ilişkin esas ve usulleri düzenlemek üzere mümkün olan en kısa zamanda mutabakata varırlar.” Yine, 01.10.1976 tarihinden itibaren yürürlüğe giren ... Cumhuriyeti ile ... Cumhuriyeti arasında imzalanan Sosyal Güvenlik Anlaşmasının Uygulama Şekilleri Hakkında İdari Anlaşmanın 5. maddesinde.

“Akit devlet mevzuatına göre ve hizmet müddetleri bakımından münferiden aylık bağlanması mümkün olmadığı takdirde, bu kimseye aylık bağlanmaz. Ancak, hizmet birleştirilmesi sonucu aylığa hak kazanılıyor ise aylık bağlanır ve hizmet sürelerine göre ilgili Kurumlarca hisselerine düşen miktar ödenir...

Aylığa hak kazanmış sigortalı veya geride kalan hak sahibine aylık bağlanması için, akit taraf kuruluşu, diğer akit taraf kuruluşundan gerekli bilgileri ister ve bilgilere, göre tespit edilen aylık miktarı akit taraf mevzuatına göre, muntazaman öder.” hükümleri düzenlenmiştir.

11.3.1985 tarih ve 18691 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak 1.9.1985 tarihinde yürürlüğe giren 1.3.1998 tarihli ...- ... Sosyal Güvenlik Sözleşmesine göre ise, yürürlüğe girdiği dönem sonrası bakımından, yani, 1.9.1985 sonrası çalışmalar bakımından ödenen primlerin transferi öngörülmüştür.

Açıklanan sosyal güvenlik sözleşmesi hükümleri çerçevesinde somut olayda; davacının 1976-1984 döneminde ... Cumhuriyeti’nde geçen çalışmalarının, ancak, ... Sosyal Güvenlik Kurumuna primi ödenmesi halinde sosyal güvenlik bakımından değerlendirilebileceği, başka bir deyişle, yaşlılık aylığı bağlanması esnasında nazara alınabileceği gözetilerek, anılan dönem davacı çalışmalarının primlerinin ... Sosyal Güvenlik Kurumuna ödenip ödenmediği araştırıldıktan sonra varılacak sonuç uyarınca, yaşlılık aylığı bağlanması talebine ilişkin karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.