Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2013/4737 K.2013/22245

Dava, Kurumun resen işyeri tescili işleminin iptali istemine ilişkindir. Mahkemece, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalı Kurum avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davanın yasal dayanağı olan 506 sayılı Kanunun “Prim Belgeleri” başlığını taşıyan 79’uncu maddesinin 12’nci fıkrasında; bu Kanunun 83’üncü maddesinde belirtilen kurum ve kuruluşlar tarafından ihale yoluyla yaptırılan her türlü işlerin, gerçek veya tüzel kişilerce yapılan inşaatlardan dolayı yeterli işçilik bildirmiş olup olmadığının Kurumca araştırılacağı hüküm altına alınmış, aynı Kanunun 83. maddesinde de, anılan kurum ve kuruluşların “Genel ve katma bütçeli kuruluşlar, il ve belediyeler veya sermayesinin en az yarısı genel ve katma bütçeli kuruluşlar ile il ve belediyelere ait olan teşekkül ve müesseseler,

kamu iktisadi kuruluşları ve bunların müessese, bağlı ortaklık ve iştirakleri, kanunla ve kanunların verdiği yetkiye dayanarak kurulan kurum ve kuruluşlar, döner sermayeli kuruluşlar…” olduğu belirtilmiştir. 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Yasanın 85.maddesinin ikinci fıkrası da anılan maddeye paralel düzenleme içermektedir.

Somut olayda, davacının, “2007 yılı Taşıma ve Ulaşım Hizmeti alım işi”ni Sağlık Bakanlığı Dr. Nafiz Körez Sincan Devlet Hastanesinden ihale ile aldığı, yapılan Kurum müfettişi denetimi sonucu, işin bitim tarihi ve kabul tarihinin 31.12.2007 tarihi olduğu ve 69.762,50 TL istihkak tutarı ödendiği, ihale makamı kayıtlarına göre taşıma işinde çalıştırılan sürücülerin kuruma bildiriminin bulunmadığı, taahhüt konusu işin devamlı işyeri sigortalıları tarafından yapılamayacağı belirlenerek, davaya konu işyeri tescil işleminin yapıldığı, Mahkemece, işyeri tescili öncesi davacıya Kurumca yapılan tebligatın usulüne uygun olmadığı gerekçesi ile Kurum işleminin iptaline karar verildiği görülmektedir.

7201 sayılı Tebligat Kanununun “Hükmi şahıslara ve ticarethanelere tebligat” başlığını taşıyan 12. maddesinde, “Hükmi şahıslara tebliğ, salahiyetli mümessillerine, bunlar birden ziyade ise, yalnız birine yapılır.

Bir ticarethanenin muamelelerinden doğan ihtilaflarda, ticari mümessiline yapılan tebliğ muteberdir.” hükmüne, “Hükmi şahısların memur ve müstahdemlerine tebligat” başlığını taşıyan 13. maddede, “Hükmi şahıslar namına kendilerine tebliğ yapılacak kimseler her hangi bir sebeple mütat iş saatlerinde iş yerinde bulunmadıkları veya o sırada evrakı bizzat alamıyacak bir halde oldukları takdirde tebliğ, orada hazır bulunan memur veya müstahdemlerinden birine yapılır.” hükmüne yer verilmiş, “Tebliğ imkansızlığı ve tebellüğden imtina” başlığını taşıyan 21. maddede de,

kendisine tebligat yapılacak kimse veya yukarıdaki maddeler mucibince tebligat yapılabilecek kimselerden hiçbirinin gösterilen adreste bulunmaması veya tebellüğden imtina etmesi halinde, tebliğ memurunun tebliğ olunacak evrakı, o yerin muhtar veya ihtiyar heyeti azasından birine veyahut zabıta amir ve memurlarına imza mukabilinde teslim edeceği ve tesellüm edenin adresini ihtiva eden ihbarnameyi gösterilen adresteki binanın kapısına yapıştırmakla beraber, adreste bulunmama halinde tebliğ olunacak şahsa keyfiyetin haber verilmesini de mümkün oldukça en yakın komşularından birine, varsa yönetici veya kapıcıya da bildireceği,

ihbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarihin, tebliğ tarihi sayılacağı hüküm altına alınmıştır.

Hal böyle olunca, mahkemece, davacıya anılan yasal düzenlemeler çerçevesinde yapılan tebligatın usulüne uygun olduğunun kabulü ile işin esasına girilerek, müfettiş raporundaki tespitler de gözetilerek, ihale makamından ihale ile ilgili tüm evrak celp edilerek, davacıya ait daimi işyeri sigortalıların sayısı, işin niteliği, bitirilme süresi gibi hususlar dikkate alınarak, bu işin daimi işçilerle yürütülmesinin mümkün olup olmadığı araştırılarak, gerekirse iş kolunda ve mali konularda uzman bilirkişi kurulundan rapor alınmak suretiyle sonucuna göre karar verilmelisi gerekirken, eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davalı Kurum avukatının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.