Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2013/8477 K.2013/9929

Dava, davalılardan işverenlere ait işyerinde geçen sigortalı çalışma sürelerinin tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, bozma üzerine, davanın, davalılardan gerçek kişiler yönünden reddine, Kurum ve şirket yönünden kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalılardan Kurum ve işveren şirket vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacı, davalılardan işverene ait inşaatın duvar örme işinde, 11.07.2006 – 03.09.2006 tarihleri arasında çalıştığının tespitini istemiş; Mahkemece, davalılardan şirkete ait işyerinde 11.07.2006 – 04.08.2006 ve 18.08.2006 – 03.09.2006 tarihleri arasında kesintisiz çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

Davacının çalışmalarının hizmet sözleşmesine dayalı olduğunun kabulü yerinde ise de; Mahkemenin, çalışma süresine ilişkin kabulünün yönünden eksik incelemeye dayalı olduğu, ayrıca Esnaf Bağ-Kur sigortalılığı ile çakışma nedeniyle bozma gereğinin yerine getirilmediği görülmüştür. Mahkemece, inşaata ilişkin işyerinin yasa kapsamına alınış tarihi araştırılmalı; duvar örülmesi için inşaatın bir aşamaya gelmesi gerektiği gözetilmeli; inşaatın büyüklüğü araştırılarak, duvar örme işinin, kabul edilen sürenin tamamında ara vermeksizin devam edip-etmediği üzerinde durulup; çalışma süresi yönünden uyuşmazlık konusu dönemde bordrolara geçmiş tanık beyanlarına başvurulmalıdır.

Çalışma süresi araştırılırken, davacının talebinden reddine karar verilen 05.08.2006 – 17.08.2006 tarihleri arasında ...dan sigorta bildiriminin yapıldığı, bu tarihin hemen öncesi ve sonrasında davaya konu... de bulunan işyerinde çalışılıp-çalışılamayacağı, ulaşım için bir sürenin gerekip-gerekmediği üzerinde de durulmalıdır. Yine, davalı yerdeki fiili çalışma süresi belirlenirken, davacının, zirai alet tamirciliği nedeniyle faaliyetinin bulunduğu kendi işyerindeki işlerini takip için

./.. -2-

zaman ayırıp-ayırmadığı ve bu sürelerdeki çalışma olgusu üzerinde durulmalıdır. Ayrıca, davacının, uyuşmazlık konusu dönemin tamamında 1479 sayılı Kanun kapsamında sigortalı olup, Türk sosyal güvenlik sisteminde çifte sigortalılığa izin verilmediği gözetilerek, Esnaf Bağ-Kur sigortalılığının 1479 sayılı Kanunun ek 19 veya 5510 sayılı Kanunun geçici 17. maddeleri gereğince durdurulup-durdurulmadığı Kurum’dan sorulmalı; davacının, Esnaf Bağ-Kur sigortalılığının durdurulmadığının anlaşılması durumunda, baskın çalışma olgusu üzerinde durularak, hangi sigortalılığa üstünlük verileceği araştırılarak, uyuşmazlık konusu husus hiçbir kuşku ve duraksamaya yer verilmeksizin belirlenip, sonucuna göre karar verilmelidir.

Mahkemenin yukarıda açıklanan maddi ve hukuki esaslar doğrultusunda yargılama yaparak elde edilecek sonuca göre karar vermesi gerekirken, eksik inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, hükmü temyiz eden davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.