Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2014/10274 K.2014/16788

Dava, maluliyet oranının belirlenmesi ile maluliyet aylığı bağlanması istemine ilişkindir.

Mahkemece, yazılı gerekçelerle davanın reddine karar vermiştir.

Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 76’ncı maddesi uyarınca, hâkim bir davada sadece tarafların ileri sürdükleri maddi vakıalar ve netice-i taleple bağlı olup, dayandıkları kanun hükümleri ve onların tavsifleriyle bağlı olmadığından yürürlükteki kanunları re’sen tatbik ederek iddia ve müdafaadaki netice-i talepleri karara bağlamakla mükelleftir.

Görülmekte olan dava, 5510 sayılı Kanun’un yürürlüğe girdiği tarihten sonra henüz derdest olup, sosyal güvenlik hukukunun kamu düzeni ile ilgili olması nedeniyle, sigortalı veya hak sahipleri lehine getirilen yasal düzenlemelerin derdest davalara da uygulanması gerekeceği tartışmasızdır.

16.03.2005 tarihli dilekçe ile hastaneye sevk edilip maluliyet durumunun tespit edilmesini isteyen 01.09.1952 doğumlu davacı hakkında düzenlenen İnönü Üniversitesi Turgut Tıp Merkezinden alınan03/11/2006 tarihli rapor ile “nefes darlığı, Koah hastası, hipertansiyon klas 2” tanısı konulmuş, %72 oranında özürlü olduğu belirtilmiş, 16.01.2007 tarihli Kurum ilgili ünitesince, 2/3 oranında meslek çalışma gücü kaybının olmadığı gerekçesi ile davacının talebinin reddine karar verilmiş;

davacının, sonraki başvurusuna ise davalı Kurumca 16.02.2009 tarihli karar ile 5510 sayılı Yasanın 25. maddesi kapsamında çalışma gücü kaybının en az %60 oranında olmadığına karar verilmiş, yargılama sırasında aldırılan 28.01.2011 tarihli Yüksek Sağlık Kurulu raporunda da; %60 oranında çalışma gücünün kaybedilmediği ve sigortalının malul sayılamayacağı belirtildiği anlaşılan eldeki davada.

Mahkemece, davacının Adli Tıpa sevki üzerine Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Kurulunca düzenlenen 10.09.2012 tarihli raporunda, 5510 sayılı Yasa yerine, Sağlık İşlemleri Tüzüğü dikkate alınarak davacının bedeni çalışma gücü kaybının 2/3 oranında olmaması nedeniyle, davanın reddine karar verildiği anlaşılmış ise de; verilen kararın yanılgılı değerlendirmeye dayalı olduğu anlaşılmaktadır.

01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Kanun’un 25’inci maddesi ile tüm sigortalılar açısından “malul sayılma” şartları yeniden düzenlenmiştir. Bu kapsamda; 4/a ve 4/b’li sigortalılar için “...çalışma gücünün veya iş kazası veya meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücünün en az %60’ını kaybettiği...” Kurumca yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucularının sağlık kurullarınca usulüne uygun düzenlenecek raporlar ve dayanağı tıbbi belgelerin incelenmesi sonucu Kurumun Sağlık Kurulunca tespit edilenlerin malul sayılacağı belirtilmiştir.

Anılan Kanun’un 26’ncı maddesinde ise; “Sigortalıya malûllük aylığı bağlanabilmesi için sigortalının;

a) 25 inci maddeye göre malûl sayılması,

b) En az on yıldan beri sigortalı bulunup, toplam olarak 1800 gün veya başka birinin sürekli bakımına muhtaç derecede malûl olan sigortalılar için ise sigortalılık süresi aranmaksızın 1800 gün malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi bildirilmiş olması,

c) Malûliyeti nedeniyle sigortalı olarak çalıştığı işten ayrıldıktan veya işyerini kapattıktan veya devrettikten sonra Kurumdan yazılı istekte bulunması, halinde malûllük aylığı bağlanır.

Ancak, 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendine göre sigortalı sayılanların kendi sigortalılığı nedeniyle genel sağlık sigortası primi dâhil, prim ve prime ilişkin her türlü borçlarının ödenmiş olması zorunludur.” hükmü getirilerek, “malullük aylığı” bağlanma şartları düzenlenmiştir.

Mahkemece, yukarıda belirtilen ilke ve esaslar çerçevesinde çalışma gücü kayıp oranının belirlenmesi için, 5510 sayılı Kanunla sigortalılar lehine getirilen düzenlemeler ve davacının maluliyet durumunun %60 oranı dikkate alınarak, Adli Tıp Kurumu’nun görüşüne başvurulmalı, raporlar arasında çelişki bulunması halinde, Adli Tıp Genel Kurulundan rapor alınmak suretiyle çelişki giderilmeli, %60 veya daha yüksek bir oranda çalışma gücü kaybının bulunup bulunmadığı, başlangıcı ve oranı belirlenmeli, bu çerçevede sigortalılık süresi ve prim ödeme gün sayısı da belirlenip, yukarıda açıklanan ilke ve esaslar kapsamında maluliyet aylığı koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği 5510 sayılı Yasanın 25, 26 ve 28. maddeleri kapsamında irdelenerek, sonucuna göre bir karar verilmelidir.

O hâlde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.