Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2014/11952 K.2014/18237

Dava, 506 sayılı Kanun hükümleri kapsamındaki isteğe bağlı sigortalılık sürelerinin tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı SGK Başkanlığı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

31.07.1995 tarihli başvurusu üzerine 01.08.1995 günü itibarıyla 506 sayılı Kanun hükümleri kapsamında isteğe bağlı sigortalılığı başlatılan, 30.04.1999 tarihinden itibaren prim ödemesi gerçekleştirmeyen davacının anılan sigortalılığının, davalı Kurumca 01.09.1999 günü itibarıyla sonlandırıldığı anlaşılmakta olup taraflar arasındaki uyuşmazlık 01.09.1999 – 30.04.2003 döneminde isteğe bağlı sigortalı olunduğunun tespitine ilişkindir.

Davanın yasal dayanaklarından olan 506 sayılı Kanunun 85. maddesinde, isteğe bağlı sigorta primlerinin ödenmemesi, söz konusu sigortalılığı sona erdiren neden olarak öngörülmemiş iken, anılan maddede 01.05.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4842 sayılı Kanunun 33. maddesi ile değişiklik yapılarak isteğe bağlı sigorta primini art arda 3 ay ödemeyenlerin sigortalılıklarının, primi ödenmiş son ayın bitiminden itibaren sona ereceği hüküm altına alınmıştır.

Kanuna, 01.05.2003 günü yürürlüğe giren 4842 sayılı Kanunun 32. maddesi ile eklenen geçici 85. maddenin (c) bendinde ise bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce isteğe bağlı sigortalı olup Kuruma prim borcu bulunanların, bu Kanunun yürürlük gününden itibaren 6 ay içinde prim borçlarını gecikme zammı ile birlikte ödemeleri durumunda sigortalılıklarının süreceği, ancak bu süre içinde borcun ödenmeyen bölümüne ait sürelerin hizmetten sayılmayacağı açıklanmıştır.

Sonrasında 06.08.2003 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 4958 sayılı Kanunun geçici 1. maddesinin (K) fıkrasında da, anılan 85. maddeye göre isteğe bağlı olarak devam eden sigortalıların, bu Kanunun yayımlandığı tarihi izleyen 30 gün içinde Kuruma yazılı başvurmaları durumunda, 30.06.2003 tarihi itibarıyla prim ve gecikme zammı borçlarının yeniden yapılandırılarak belirleneceği, taksitlendirme anlaşması yapılan borçluların, ödeme yükümlülüklerini bir takvim yılı içinde art arda 3 kez yerine getirmemeleri durumunda bu Kanun hükümlerinden yararlanma hakkını kaybedecekleri,

yapılandırma isteminde bulunup anılan yükümlülüğü yerine getiren isteğe bağlı sigortalılar hakkında söz konusu geçici 85. maddenin (c) bendinin uygulanmayacağı, Kanunun yayımlandığı tarihten itibaren 30 gün içerisinde 85. maddenin (D) bendinin (c) alt bendine göre isteğe bağlı sigortalılığı sona erenlerden istemde bulunanlar hakkında da bu hükmün uygulanacağı belirtilmiş, yapılacak başvuru süresini 30 güne kadar uzatmaya Kurum Yönetim Kurulu yetkili kılınmıştır.

Açıklanan maddi ve hukuki olgular ile yasal düzenlemeler gözetildiğinde, 30.04.1999 tarihinden itibaren sigorta primi ödemeyen davacının anılan geçici 1/K maddesi kapsamında herhangi bir başvurusunun da bulunmadığı belirgin olmasına karşın, mahkemece eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu istemin aynen hüküm altına alınması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.