Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2014/18016 K.2015/6828

Dava, ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece, yetkisizlik kararı verilmiştir.

Hükmün, davacı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dava dışı işveren ... Köyü Tüzel Kişiliği’ne ait işyerinde çalışan sigortalılar yönünden davalı Kurumca tahakkuk ettirilen prim ve ferilerine ilişkin borçların gecikme zamlarıyla birlikte köy muhtarı konumundaki davacıdan alınması için...Sosyal Güvenlik Merkezi tarafından 6183 sayılı Kanun hükümleri kapsamında ödeme emirleri düzenlenerek tebliğ edildiği anlaşılmakla mahkemece yapılan yargılamada, ... İş Mahkemelerinin yetkili olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

Davanın temel yasal dayanaklarından olan 5510 sayılı Kanunun 88/19. maddesinde, Kurumun prim ve diğer alacaklarının tahsilinde, 6183 sayılı Kanunun uygulamasından doğacak uyuşmazlıkların çözümlenmesinde Kurumun alacaklı biriminin bulunduğu yer iş mahkemesinin yetkili olduğu bildirilmiş olup anılan hüküm kesin yetki kuralı niteliğindedir.

Diğer taraftan 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanununun 15. maddesinde, bu Kanunda açıklık bulunmayan durumlarda Hukuk Muhakemeleri Usulü Kanunu hükümlerinin uygulanacağı belirtilmiş, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 6. maddesinde genel yetkili mahkemenin, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi olduğu hüküm altına alındıktan sonra 14. maddesinde, bir şubenin işlemlerinden

doğan davalarda, o şubenin bulunduğu yer mahkemesinin de yetkili olduğu açıklanarak şubelerle ilgili davalarda seçimlik yetkiye yer verilmiştir. Kanunun 19. maddesinde, yetkinin kesin olduğu davalarda yetkili olup olmadığını mahkemenin, davanın sonuna kadar kendiliğinden araştırmak zorunda olduğu, 114. maddesinde, yetkinin kesin olduğu durumlarda mahkemenin yetkili bulunmasının, dava koşulu olduğu, 115. maddesinde, mahkemece dava koşullarının var olup olmadığının davanın her aşamasında kendiliğinden araştırılacağı, dava koşulu eksikliğini belirleyen mahkemece davanın usulden reddine karar verileceği bildirilmiştir.

Yukarıdaki yasal düzenlemeler ışığında dava değerlendirildiğinde...Sosyal Güvenlik Merkezi’nin, 5510 sayılı Kanunun 88/19. maddesi kapsamında “birim” olduğu belirgin bulunduğu gibi 6100 sayılı Kanunun 14. maddesinde öngörülen “şube” tanımı içerisinde de yer aldığı açık olmakla şu durumda işin esasına girilerek tüm kanıtlar toplandıktan sonra elde edilecek sonuca göre hüküm kurulmalıdır.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yetkisizlik kararı verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.