Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2014/21012 K.2014/25490

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkeme, davanın kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalılardan M.. T.. vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1- Davanın yasal dayanağı, 506 sayılı Yasanın 79/10 ve 5510 sayılı yasanın 86/9. maddeleridir.Bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkindir. Bu nedenle özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu çerçevede hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyerek, gerekli araştırmaların re'sen yapılması ve kanıtların toplanması gerektiği göz önünde bulundurulmalıdır.

2- 506 sayılı Kanunun 60/G maddesi; “Bu maddenin uygulanmasında; 18 yaşından önce Malullük, Yaşlılık ve Ölüm Sigortalarına tabi olanların sigortalılık süresi, 18 yaşını doldurdukları tarihte başlamış kabul edilir. Ancak, bu tarihten önceki süreler için ödenen Malullük, Yaşlılık ve Ölüm Sigortaları primleri, prim ödeme gün sayılarının hesabına dahil edilir” düzenlemesi karşısında; aynı Yasanın Geçici 54. maddesi uyarınca 01.04.1981 tarihinden önce malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tescili bulunmayan davacı sigortalının; 18 yaşını ikmal ettiği tarihten önceye ilişkin tespite konu sigortalılığının bu çevrede değerlendirilmesi gerekmektedir.

Somut olayda; 21.02.1987 doğumlu olan davacı, davalı işverenin fırın işyerinde, 03.07.2001-15.04.2011 tarihleri arasında askerlik süresi haricinde geçen çalışmalarının tespitini talep etmiş, Mahkemece; bonservis ve muayene kartı ile su aboneliğine ilişkin belgeler değerlendirilip, askerlik süresi dışlanarak istem gibi kabul kararı verilmiştir.

Mahkemenin kabulü eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

Mahkemece; tarafların gösterdiği delillerle yetinilmeyip, kendiliğinden araştırma yapılarak, davacı tarafından işverene karşı işçi alacaklarına ilişkin olarak açılan davanın akıbeti araştırılmalı, bu dava ve eldeki davadaki tanık beyanları karşılaştırılmalı, çelişki oluştuğu takdirde giderilmeli, dava konusu dönemde davalı işyerinde Sağlık Müdürlüğünce yapılan kontroller ve periyodik sağlık muayene belgeleri celbedilmeli, işyerinde Kurum tarafından yapılmış tespit ve müfettiş raporu bulunup bulunmadığı araştırılmalı;

davalının vergi kayıtlarının celbedilmeli, elektrik aboneliğinin araştırılmalı, dava konusu döneme ilişkin olarak belediyeden ruhsata ilişkin belgeler sorulmalı, komşu işveren ve kayıtlı çalışanları, bunların bulunmaması halinde komşu evlerde yaşayanlar emniyet araştırması ile tespit edilerek re'sen bilgi ve görgülerine başvurulmalı, taraflardan sair deilleri olup olmadığı da sorulmak suretiyle, bu konuda gerekli tüm soruşturma yapılarak uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip; deliller hep birlikte değerlendirilip, takdir edilerek, varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmelidir.

Kabule göre; 506 sayılı Yasanın 60/G maddesinin gözetilmemesi de isabetsiz bulunmuştur. Mahkemenin, yukarıda açıklanan esaslar doğrultusunda araştırma yaparak elde edilecek sonuca göre karar vermesi gerekirken, eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde hüküm kurması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O hâlde, davalı M.. T.. vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.