Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2014/22465 K.2015/22418

Dava, tıbbi cihaz bedellerinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Dava, sağlık kurulu raporlarıyla sigortalıların ve bakmakla yükümlü oldukları kişilerin kullanımı için uygun görülen ve davacı şirket tarafından temin edilerek sigortalılara teslim edildiği anlaşılan “... Home ... Set, ... 4 Conti Stimilatör, İntra ... ... ve ...” adlı tıbbi cihaz bedellerinin Kurumca eksik ödenen 42.544,24 TL’lik kısmının yasal faiziyle birlikte tahsili istemine ilişkindir.

Hukuk Genel Kurulu'nun 04.03.2009 tarih, 2009/10-34 Esas ve 2009/104 Karar sayılı ve 01.03.2006 tarih, 2006/21-5 Esas ve 2006/33 Karar sayılı kararlarında da belirtildiği üzere, davaya konu tıbbi cihazları temin eden davacı şirketin anılan tıbbi cihaz bedellerinin tahsilini talep etme yönünde bu davayı açmakta taraf sıfatının bulunduğu açıktır.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş ise de, hüküm eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır.

1-) 5510 sayılı Yasanın “Finansmanı Sağlanan Sağlık Hizmetleri ve Süresi” başlıklı 63. maddesinin (f) bendi, “Yukarıdaki bentler gereğince sağlanacak sağlık hizmetleriyle ilgili teşhis ve tedavileri için gerekli olabilecek kan ve kan ürünleri, kemik iliği, aşı, ilaç, ortez, protez, tıbbî araç ve gereç, kişi kullanımına mahsus tıbbî cihaz, tıbbî sarf, iyileştirici nitelikteki tıbbî sarf malzemelerinin sağlanması, takılması,

garanti süresi sonrası bakımı, onarılması ve yenilenmesi hizmetleri Kurum, finansmanı sağlanacak sağlık hizmetlerinin teşhis ve tedavi yöntemleri ile (f) bendinde belirtilen sağlık hizmetlerinin türlerini, miktarlarını ve kullanım sürelerini, ödeme usûl ve esaslarını Sağlık Bakanlığının görüşünü alarak belirlemeye yetkilidir. Kurum, bu amaçla komisyonlar kurabilir, ulusal ve uluslararası tüzel kişilerle işbirliği

yapabilir. Komisyonların çalışma usûl ve esasları Maliye Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığının görüşü alınarak Kurumca belirlenir.” düzenlemesini içermekte olup; aynı Yasanın 64. maddesinde finansmanı sağlanmayacak sağlık hizmetleri arasında, davaya konu tıbbi cihazlar ile bu cihazları kullanan sigortalıların ve bakmakla yükümlü oldukları kişilerin gördükleri tedaviler yer almamaktadır.

Yasayla tanınan olanağın, yasal düzenlemeye dayalı olarak çıkarılan Yönetmelikle ortadan kaldırılması olanağı bulunmadığı gibi, Genel Sağlık Sigortası İşlemleri Yönetmeliği içeriğinde de engelleyici bir hüküm de yer almamıştır.

Sigortalıların ve bakmakla yükümlü oldukları kişilerin tedavisinde gerekli görülerek tıbbi yetkililer tarafından reçetelendirilen tıbbi cihaz bedellerinin davalı Kurum tarafından sağlanması konusundaki yasal yükümlülüğe karşın; malzemenin nitelik ve bedelinin belirlenmesi konusundaki yasal yetki de gözetilerek, tedavi gereklerini sağlama konusunda aynı sonucu doğurabilecek birden fazla malzeme türü arasından, insan yaşamının kutsallığı ve temel insan haklarından olan, sosyal güvenlik hakkının özüne dokunacak sınırlamalar getirilemeyeceği konusundaki ilkeler ışığında, Kurumun düzenleme yetkisinin olduğu ve eldeki davada da, bunun yargısal denetiminin olanaklı bulunduğunun kabulü zorunludur.

Buna göre, dosyada mevcut sağlık kurulu raporlarıyla sigortalıların ve bakmakla yükümlü oldukları kişilerin kullanımı için uygun görülen davaya konu tıbbi cihazların, hastaların tıbben ve fennen iyileşmeleri için kullanımlarının gerekli olup olmadığının tespiti amacıyla, adlarına fatura tanzim edilen her bir hastanın rahatsızlığına ilişkin tedavi belgeleri, reçeteler, sağlık raporları gibi tedavi belgeleri celbedildikten sonra hastaların özür durumu da gözetilerek ve her bir hasta yönünden ayrı ayrı incelenerek, kadın hastalıkları ve doğum uzmanı ile üroloji uzmanından oluşturulacak bilirkişi kurulundan rapor alınmalıdır.

Düzenlenecek raporda, davaya konu “... Home ... Set, ... 4 Conti Stimilatör, İntra ... ... ve ...” adlı tıbbi cihazların kullanım amaçları, hastalığın tedavisindeki fonksiyonları, kullanımlarının gerekli veya zorunlu olup olmadığı, tedavi ile uyumlu olup olmadığı konularının açıklığa kavuşturulması gerekir.

Her ne kadar hükme dayanak kılınan 15.11.2012 tarihli bilirkişi kurulu raporunda, davaya konu tıbbi cihazların hastalar için kullanıldığı ve bu cihazların hastalarda kullanılmasının uygun olabileceği kanaati bildirilmiş ise de, alınan bilirkişi kurulu raporunda, yukarıda açıklandığı şekilde bir inceleme ve değerlendirmenin yapılmamış olması karşısında, anılan raporun yeterliliğinden bahsedilemez.

2-) Hastaların tedavisi için gerekli görülerek reçetelendirilen ve Sağlık Kurulu raporlarına konu edilen tıbbi cihazların (... Home ... Set, ... 4 Conti Stimilatör, İntra ... ... ve ...), yukarıdaki bent kapsamındaki araştırma ve değerlendirme sonucunda zorunlu ve gerekli olduğunun belirlenmesi halinde; anılan cihaz bedellerinin denetlenip, faturadaki haliyle ödenecek nitelikte olup olmadıklarının ve buna bağlı olarak da Kurum tarafından karşılanabilir miktarının belirlenmesi gerekecektir.

5510 sayılı Yasanın 63. maddesinde yer alan “Kurum, finansmanı sağlanacak sağlık hizmetlerinin teşhis ve tedavi yöntemleri ile, (f) bendinde belirtilen sağlık hizmetlerinin türlerini, miktarlarını ve kullanım sürelerini, ödeme usûl ve esaslarını

Sağlık Bakanlığının görüşünü alarak belirlemeye yetkilidir. Kurum, bu amaçla komisyonlar kurabilir, ulusal ve uluslararası tüzel kişilerle işbirliği yapabilir.

Komisyonların çalışma usûl ve esasları Maliye Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığının görüşü alınarak Kurumca belirlenir.” düzenlemesi ile Genel Sağlık Sigortası İşlemleri Yönetmeliği'nin 22. maddesindeki, “Kurum, finansmanı sağlanan ortez, protez, tıbbî araç ve gereç, kişi kullanımına mahsus tıbbî cihaz, tıbbî sarf, iyileştirici nitelikteki tıbbî sarf malzemelerini ve bu malzemelerin temini, garanti süresi sonrası bakımı, onarılması ve yenilenmesi hizmetleri ile, ödeme usul ve esasları Sağlık Bakanlığının görüşünü alarak belirlemeye yetkilidir.” hükmü gözetilerek;

bu amaçla malzemelerin satın alındığı tarihlerde rayiç bedelinin ne olduğu konusunda Sağlık Bakanlığından, ....'dan, ticaret odasından, tıbbi malzeme satışı yapan kurum ve kuruluşlarından emsal fiyat araştırması yapılmalıdır. Yapılan bu araştırmalardan sonra; ayrıca, konu hakkında teknik ve mali bilgiye sahip bilirkişiden, piyasa değerleri ve ilgili kuruluşların görüşleri de dikkate alınmak suretiyle fiyat tespitine ilişkin rapor alınmalıdır.

Mahkemece, sıralanan maddi ve hukuki olgular ışığında inceleme yapılıp sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve araştırma ile yazılı biçimde hüküm tesis edilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.