Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2014/22930 K.2014/27621

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davacı, bir kısım davalı ve davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Yasanın 79/10. maddesi olup, bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde, re'sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

Somut olayda; mahkemece, yapılan araştırma ve inceleme, hüküm kurmaya yeterli ve elverişli değildir. Davacının çalışmasının gerçekliği, işin ve işyerinin kapsam ve niteliğiyle süresinin belirlenebilmesi amacıyla; öncelikle, davacının çalıştığını iddia ettiği 1993-1996 dönemi için 01.05.1996-05.08.1996 ile 01.12.1996-27.12.1996 tarihleri arasında bildirimleri yapılan inşaat mütaahhitliğinde fiilen çalışıp çalışmadığı,

çalışmasının gerçekliği araştırılmalı, 1993-1996 dönemi için tanık dinlenmeli, inşaatta geçen çalışmalarının kesintili olup olmadığı araştırılmalı, bu dönemdeki çalışmaların inşaatta geçip geçmediği araştırılmalı, inşaatta geçmediyse nerede geçtiği araştırılmalı, eğer, mahkemece çalışmaların inşaatta geçtiğine karar verilirse, inşaatta geçen bu çalışmaları hizmet süresinden dışlanmalı ve davacı gerekirse isticvap edilerek nerede ve hangi işte çalıştığı tam olarak açıklattırılmalı, aynı çevrede işyeri olan işveren ya da bu işverenlerin çalıştırdığı kişiler re’sen saptanarak bilgi ve görgülerine başvurulmalı;

bu şekilde çalışmanın varlığı yöntemince araştırılmalı, toplanan tüm kanıtlar birlikte değerlendirildikten sonra elde edilecek sonuca göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme sonucu, yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O hâlde, taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli,davalıların sair temyiz itirazları reddedilmeli ve hüküm bozulmalıdır.