Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2014/25481 K.2015/12049

Dava, re'sen işyeri tescil işleminin iptali ve Kurum’a prim borcu bulunmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, bozmaya uyularak davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davacı, otobüsle şehirlerarası yolcu taşıma işi nedeniyle yeni bir işyeri tescil ettirmeksizin, şoförlüğünün kendisi ve daha önceden Kurum’a tescili bulunan nakliye işi işyerinden bildirilen sigortalı tarafından yerine getirildiğini; muavin ve hostesin ise, taşıma sözleşmesi yapılan davadışı ... tarafından çalıştırılıp, sigortaya bildirilen çalışanlarca yapıldığını; yeni işyeri tesciline ilişkin Kurum işleminin iptali ile, eksik işçilik bildirildiği iddiası ile çıkarılan prim borcunun yersiz olduğunu belirterek, borçlu olmadığının tespitini istemiş olup; Mahkemece; davanın kabulü ile davacıya ait olarak 1011681.23 sicil no'su ile 506 sayılı Yasa kapsamında işyerinin tesciline dair kurum işleminin iptaline karar verilmiştir.

Davacının finansal kiralama yoluyla satın aldığı otobüsü, yaptığı sözleşme ile davadış... altında yolcu taşıyarak kendisinin işlettiği konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamakta olup, davalı Kurumun, işyeri tesciline ilişkin işlemi isabetlidir.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda verilen ikinci hüküm, Dairemizce yapılan temyiz denetimi üzerine bozulmuş olup, 17.01.2014 gün ve 24516/572 sayılı anılan ilama uyulmasına karşın, bozma gereklerinin tam anlamıyla yerine getirilmediği belirgindir. Öncelikle, davacının, yük nakliye işi nedeniyle uyuşmazlık konusu dönemin tamamını kapsayan tescilli işyerinden sadece (oğlu) Serkan Yılmaz’ın sürenin tamamında sigortalı bildirildiği; 05.09.2006 tarihli fatura ile ... arasında yük, 30.09.2006 tarihli fatura ile ... arasında

asker cenazesi, 21.10.2006 ve 01.12.2006 tarihli nakliye faturaları ile de ...ve çevresine yoğun askeri malzeme taşındığı, uyuşmazlık konusu dönemde başkaca fatura düzenlenmediği anlaşılmaktadır.

Kurum müfettiş raporunda, otobüs ile yolcu taşıma işinin 2 şoför ve 2 muavin ile yapılacağı, şoförlerden birisinin işveren davacı olup, 1 şoför ve 2 muavin için bildirim yapılmadığı; ... firmasından bildirilen yardımcı personelin, firmanın kendisine ait araçlarda çalıştırıldığı belirtilmiştir.

Mahkemece, davacının tescilli nakliye işi işyerinde kullanılan araca ilişkin kayıtlar getirtilmeli; uyuşmazlık konusu dönemde bu işyerinden kesilen faturaların ne kadar süre şoförlük ile yapılacağı incelenerek belirlenmeli; kalan sürede, otobüsün seyir sayısına göre 2. şoför ihtiyacının karşılanıp-karşılanmayacağı üzerinde durulmalı.

Yine, ... firmasının yetkililerinin beyanlarına başvurularak, sözleşme ile çalışan otobüslerdeki muavin/hostes ihtiyacının nasıl karşılandığı ve kendi işyerlerinden bildirilen sigortalıların sözleşme yapılan bu tür araçlarda mı yoksa şirketin kendisine ait araçlarda mı çalıştığı belirlenmeli; varsa idari para cezasına ilişkin davaların sonucu araştırılıp, tüm deliller toplanarak, uyuşmazlık konusu husus şüpheye yer vermeyecek şekilde belirlenip, sonucuna göre karar verilmesi gerekirken; eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.