Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2015/1492 K.2016/6429

Dava, rücuen tazminat, istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, davalı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. Dava, 24.03.2004 tarihinde davalı tarafından kasten yaralanan sigortalıya kurumca yapılan tedavi giderlerinin rücuan tazmini talebine ilişkin olup davanın yasal dayanağı 1479 sayılı Kanunun 63. maddesidir.

Bağ-Kur sigortalılarına yapılan sosyal sigorta yardımları nedeniyle meydana gelen Kurum zararının rücu hakkının yasal dayanağı olan 1479 sayılı Kanunun 63. maddesine göre. “Üçüncü bir kimsenin suç sayılır hareketi ile bu Kanunda sayılan yardımların yapılmasını gerektiren bir halin doğmasında, Kurum, sigortalı veya hak sahiplerine gerekli bütün yardımları yapar.

Ancak, Kurum, yapılan bu yardımların ilk peşin değeri için üçüncü kişilere, istihdam edenlere (...) ve diğer sorumlulara rücu eder...” düzenlemesiyle, üçüncü kişinin sorumluluğu yoluna gidilebilmesi için, “suç sayılır hareketi” ile yardımların yapılmasına neden olma koşulu öngörülmüştür. “Rücu edilebilmesi için üçüncü kişinin suç sayılır hareketinin, 1479 sayılı Kanunda yazılı yardımların yapılmasını gerektirecek nitelikte olması gerekmektedir...

Kurumun yapmış olduğu yardımları sorumlulara rücu edebilmesini sağlayan üçüncü kişinin suç sayılır hareketi, Türk Ceza Kanunu kapsamında değerlendirilmelidir. Dolayısıyla bu kavramın içine hem cürüm hem de kabahat suçları girmektedir...”(Levent Akın, Bağ-Kur Sigorta Yardımları, Alfa Basım Yayım Dağıtım, İstanbul 1996, s.197) “Bu yön, zararla üçüncü kişinin eylemi arasında uygun neden-sonuç bağlantısının varlığını zorunlu kılmaktadır.

Eğer böyle bir bağlantı yoksa, üçüncü kişinin yardımlardan sorumlu tutulması düşünülemez. Madde hükmünün öngördüğü “suç”la çerçevelenmiş sınırlı bir sorumluluk bulunduğu ortadadır.”(M.Çenberci,T.Uyar, Bağ-Kur Kanunu Şerhi, Olgaç Matbaası, Ankara 1979, s.263)

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 74. (818 sayılı Borçlar Kanunu 53.) maddesi hükmü gereğince, hukuk hakimi kesinleşen ceza mahkemesi kararındaki maddi olgu

ile bağlıdır. Ceza mahkemesi kendine has usuli olanakları nedeniyle hükme esas aldığı maddi olayların varlığını saptamada daha geniş yetkilere sahiptir. Bu nedenle, hukuk hakiminin, ceza hakiminin fiilin hukuka aykırılığını ve illiyet bağı saptayan maddi vakıa konusundaki kabulü ve ceza mahkemesinin kabul ettiği olayın gerçekleşme şekli diğer bir deyişle maddi vakıanın kabulü konusunda kesinleşmiş olan bir mahkumiyet veya maddi vakıa tespiti yapan beraat hükmüyle bağlı olacağı hem ilmi (Prof Dr. Kemal Gözler, “Res Judicata’nın Türkçesi Üzerine”, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt 56, Sayı 2, 2007, s.45-61 ) hem de kökleşmiş kazai içtihatlarla benimsenmiş bulunmaktadır.

Somut olayda, davalı ...'ın sigortalı ...av tüfeğiyle ateş etmek suretiyle bacağından yaraladığı, meydana gelen suç nedeniyle Karaman Asliye Ceza mahkemesinde görülen dava da sanık hakkında mahkumiyet kararı verildiği, ancak mahkeme hükmünün Yargıtay...Ceza Dairesinin 10.10.2011 tarih ve 2011/12302 Esas, 2011/13790 Karar Sayılı ilamıyla “Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Kurulunun 24.08.2007 tarihli raporunda müdahilin bir dizi ameliyattan sonra bacağının tekrar kırıldığı belirtilmiş olmakla, bu kırılmanın sebebinin belirlenerek,

işlev kaybına etkili olup olmadığı hususunda tekrar rapor alınarak sanığın hukuki durumunun buna göre tayini gerektiğinin gözetilmemesi” gerekçesiyle bozulduğu, bozma sonrası mahkemece verilen mahkumiyet hükmünün ise Yargıtay 3.Ceza Dairesinin 28.01.2015 tarihli ilamıyla onanarak kesinleştiği, anlaşılmaktadır.

Eldeki davada, mahkemece öncelikle...Asliye Ceza Mahkemesinin 2011/650 Esas, 2012/673 Karar Sayılı ilamı dosya arasına konulmalı, Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Dairesinin 24.08.2007 tarihli raporunda müdahilin bir dizi ameliyattan sonra bacağının tekrar kırıldığının belirtilmesi karşısında, davalının, sigortalının 2005 yılında motosikletten ve 2007 yılında traktörden düşerek bacağının yeniden kırılmasına sebep olduğuna yönelik iddiası usulünce araştırılarak,

davacının kendisinin kusurlu hareketi nedeniyle bacağının 2.defa kırılmasına neden olduğunun tespiti halinde, dosya içerisinde bulunan tedavi giderlerinden hangisinin ikinci defa meydana gelen kırığa ilişkin olduğu belirlenerek, sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve araştırma ile hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.