Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2015/18956 K.2016/9073

Dava, davalı işveren nezdindeki çalışmalarında itibari hizmet süresinden faydalanması gerektiğinin tespiti istemlerine ilişkindir.

Mahkemece, ilâmında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, tarafların vekillerince temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1-)Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davacı vekilinin tüm, davalılar vekillerinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-)Eldeki davada; Davacının, paraşüt eğitmeni olarak, dernek statüsünde bir özel hukuk tüzel kişisi olan davalı işveren Türk Hava Kurumu nezdinde 15.02.1985 – 01.02.2013 tarihleri arasında geçen çalışmalarda itibari hizmet süresinden faydalanması gerektiğinin tespitine karar verilmesini istemiş, mahkemece, 5510 sayılı Kanunun 49 maddesi kapsamında 01.10.2008 – 31.01.2013 tarihleri arasındaki çalışmalar yönünden itibari hizmet süresinden faydalanması gerektiğinin tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine dair davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

17.04.2008 tarih ve 5754 sayılı Kanunun 1. maddesi ile değişik 5510 sayılı Kanunun 3. maddesinin 21. bendinde 5510 sayılı Kanunun uygulanmasında, “Kamu idareleri:” 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununun 3'üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen kamu idareleri ve kamu iktisadi teşebbüsleri ile bunların bağlı idare, ortaklık, müessese ve işletmeleri ve yukarıda belirtilenlerin ödenmiş sermayesinin % 50’sinden fazlasına sahip oldukları ortaklık ve işletmelerden Türk Ticaret Kanununa tabi olmayanlarla özel kanunlarına göre personel çalıştıran diğer kamu kurumları olarak tanımlanmıştır.

17.04.2008 tarih ve 5754 sayılı Kanunun 29. maddesi ile değişik 5510 sayılı Kanunun 49. maddesinin 2. fıkrası “ Kamu idarelerinde pilot olan ve olmayan uçucu, denizaltıcı, dalgıç, kurbağa adam ve paraşütçülerin bu görevlerde geçirdikleri fiilî hizmet sürelerinin her yılı için üç ay itibarî hizmet süresi eklenir. Bunlardan bu maddenin birinci fıkrasının (a) bendinin (1) ve (2) numaralı alt bentlerinde gösterilenler için itibarî hizmet süresi zamları ayrıca eklenir.” şeklinde düzenlenmiştir.

2008/14307 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla ihdas edilen ve 04.12.2008 tarih ve 27074 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Türk Hava Kurumu Tüzüğü'nün 3/d maddesinde de, Türk Hava Kurumunun, 5253 sayılı Dernekler Kanununa tabi özel hukuk tüzel kişisi olduğu hükmü yer almaktadır.

Davacının, 01.10.2008 tarihinden önceki çalışma dönemi yönünden itibari hizmet süresinden faydalanma istemine ilişkin yasal dayanak 506 sayılı Kanunun Ek 5. maddesi ve 3170 sayılı Yasa ile değişik 3160 sayılı Kanunun 15. maddesi olup, 01.10.2008 tarihi ve sonrasındaki çalışmalarında yasal dayanak 5510 sayılı Kanunun 40 ve 49. maddeleridir.

Davacının, yaptığı iş ve çalıştığı işyeri koşulları değerlendirildiğinde davacının 01.10.2008 tarihinden öncesi dönemdeki davalı işveren nezdindeki çalışmalarında 506 sayılı Kanunun Ek 5. maddesi kapsamındaki iş ve işyerleri içerisinde bulunmadığı, yine 27.03.2007 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 04.10.2006 gün ve 2002/157 Esas - 2006/97 Karar sayılı Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararında belirtilen 506 sayılı Kanunun Ek 5. maddesinin IV bendindeki olumsuz koşulların oluşmadığı ile 5510 sayılı Kanunun 40. maddesi kapsamında fiili hizmet süresi zammından faydalanmayı gerektirir iş ve işyerlerinden olmadığı sabittir.

Davacının 01.10.2008 tarihinden önceki çalışmaları yönünden 3170 sayılı Kanun ile değişik 3160 sayılı Kanunun 15. maddesi kapsamında itibari hizmet süresinden faydalanma koşulları yönünden ise.

08.06.1989 gün ve 3570 sayılı Kanunun 12. maddesi ile değişik 3160 sayılı Kanunun 15. maddesi kapsamındaki itibari hizmet süresi “ Emniyet Genel Müdürlüğünde veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında görev yapan Devlet memurları ile sözleşmeli personelden; pilot, uçuş ekibi ve kurbağa adam olarak görev yapmakta olanların, uçucu ve kurbağa adam olarak geçirdikleri fiili hizmet müddetlerinin her yılı için, 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanununun 32 nci maddesinin (b) fıkrası ile 36 ncı maddesinin (A) fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde gösterilen hizmet müddetleri dışında, ayrıca altı ay itibarî hizmet müddeti eklenir.

Kamu kurum ve kuruluşlarında 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu hükümlerine tabi olarak çalışan sözleşmeli personele yukarıdaki fıkrada belirtilen itibari hizmet müddeti 90 gün olarak eklenir.” şeklindeki düzenleme gözetildiğinde, davacının 01.10.2008 tarihinden önceki dönemdeki davalı ... Kurumundaki çalışmalarında, davalı ... kurumunun kamu kurum ve kuruluşu kapsamında bulunmadığı gözetildiğinde anılan Kanun uyarınca itibari hizmet süresinden yararlanma şartları oluşmamıştır.

Davacının 01.10.2008 tarihinden sonrasına ilişkin mahkemenin kabulüne konu olan 5510 sayılı Kanunun 49. maddesinin 2. fıkrasında ise itibari hizmet süresinden faydalanabilmesi için kamu idarelerinde pilot olan ve olmayan uçucu, denizaltıcı, dalgıç, kurbağa adam ve paraşütçüler düzenlendiği, davalı ...'nun 5510 sayılı Kanunun 3. maddesinin 21. bendi kapsamında kamu idaresi tanımı içerisinde bulunmadığından anılan Kanunun maddesindeki şartlar oluşmamıştır.

Yukarıda yapılan açıklamalar kapsamında, mahkemece, davanın tümden reddi gerekirken, yazılı şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalılar vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.