Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2015/19249 K.2018/1717

Dava, hak sahibi sıfatıyla eş ve baba üzerinden çift ölüm aylığı bağlanması gerektiğinin tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün davalı Kurum avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

19.09.2004 tarihinde yaşamını yitiren sigortalı eşi üzerinden 506 sayılı Kanun hükümleri gereğince ölüm aylığı almakta olan hak sahibi konumundaki davacının 01.04.2014 günü davalı Kuruma başvurarak, söz konusu Kanuna tabi olup yaşlılık aylığı almakta iken 16.09.2001 yılında hayatını kaybeden ve aynı kanun kapsamında sigortalı olan babası üzerinden de hak sahibi kız çocuğu sıfatıyla ölüm aylığı tahsisi isteminde bulunduğu, Kurumca, çift aylık yerine yalnızca yüksek olanın bağlanabileceği gerekçesiyle talebin reddedildiği anlaşılmakta olup sonrasında işbu dava açılmıştır.

Davanın yasal dayanaklarından olan 506 sayılı Kanunun 68. maddesinin (I) numaralı bendinin (C) fıkrasında, yaşları ne olursa olsun evli olmayan, evli olmakla beraber sonradan boşanan veya dul kalan ve Sosyal Sigortaya, Emekli Sandıklarına tabi bir işte çalışmayan kız çocuklarına ölüm aylığı bağlanacağı, (VI) bendinde evliliğin son bulması ile kocasından da aylık almaya hak kazanan dul eşe bu aylıklardan fazla olanının ödeneceği düzenlenmiştir.

Diğer taraftan 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Kanunun 54. maddede, bu Kanuna göre bağlanacak aylık ve gelirlerin birleşmesi durumunda uygulanması gereken hükümler sıralanarak maddenin 1. fıkrasının (a) bendinin (5) numaralı alt bendinde, hem eşinden, hem de ana ve/veya babasından ölüm aylığına hak kazananlara, tercihine göre eşinden ya da ana ve/veya babasından bağlanacak aylığın tahsis edileceği bildirilmiştir.

Kanunun “Malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortasına ilişkin bazı geçiş hükümleri” başlığını taşıyan Geçici 1/2. maddesinde de 506 sayılı Kanuna göre bağlanan veya hak kazan(ıl)an aylık, gelir ve diğer ödeneklerin verilmesine devam edileceği, bu gelir ve aylıkların durum değişikliği nedeniyle artırılması, azaltılması, kesilmesi veya yeniden bağlanmasında, bu Kanunla yürürlükten kaldırılan ilgili Kanun hükümlerinin uygulanacağı açıklanmıştır.

Anılan yasal düzenlemeler kapsamında dava irdelendiğinde; bu tür ölüm sigortasından aylık tahsislerinde, ayrık durumlar dışında genel kural olarak hakkı doğuran olay tarihinde yürürlükte olan yasal mevzuatın uygulanması gerekmekte olup, buna göre muris eşin vefat ettiği tarih itibariyle yürürlükteki 506 sayılı Kanunun 68/VI maddesindeki düzenlemeye göre davacıya çift aylık bağlanamayacağı ve eşi üzerinden bağlanan aylığın daha fazla olduğu ortadadır. Giderek 01.10.2008 günü yürürlüğe giren 5510 sayılı Kanun hükümleri kapsamında da aynı değerlendirme geçerli olmaktadır.

Bu yasal çerçevede, davanın reddine karar verilmesi gerekirken, dava ile ilgili olmayan yasal mevzuat dayanak alınarak yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.