Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2015/2012 K.2015/7107

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilâmında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Kanun’un 86. ve 506 sayılı Kanunun 79. maddesidir. Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkin olduğundan, özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde re’sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

506 sayılı Yasa’nın 4. maddesinde; işveren, bu kanunun uygulanmasında 2'nci maddede belirtilen sigortalıları çalıştıran gerçek veya tüzel kişiler olarak belirtilmiş olup 5510 sayılı Yasa’nın 12. maddesinde ise, 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentlerine göre sigortalı sayılan kişileri çalıştıran gerçek veya tüzel kişiler ile tüzel kişiliği olmayan kurum ve kuruluşlar işveren olarak tanımlanmıştır. 4857 sayılı İş Kanununda ise, “bir iş sözleşmesine dayanarak …… işçi çalıştıran gerçek veya tüzel kişiye yahut tüzel kişiliği olmayan kurum ve kuruluşlara işveren denilmektedir.

Davacı, ... 15 Nolu ... Aile Sağlığı Merkezi işyerinde 01.01.2007-15.10.2012 tarihleri arasında geçen çalışmalarının tespitini istemiştir. Davacının, 25.08.2010-2012 Temmuz tarihleri arasında sorumlu hekim ... üzerine kayıtlı 1390628 sicil no’lu işyerinden kısmi olarak bildirimleri olduğu, ayrıca 25.08.2010 tarihli işe giriş bildirgesinin Kuruma intikal ettiği anlaşılmaktadır. Sorumlu hekimce, 25.08.2010 tarihinde işyeri bildirgesi düzenlenerek Kurum’a, ... 15 Nolu... Aile Sağlığı Merkezi’nin tescilinin yapıldığı belirgindir. Mahkemece, dinlenen tanık beyanları ve tüm bilgi ve belgelerin irdelenmesi neticesinde, davacının,

sorumlu hekim adına kayıtlı... 15 Nolu ... Aile Sağlığı Merkezi işyerinde 27/11/2008- 24/08/2010 tarihleri arasında 627 gün süre ile, 25/08/2010- 15/10/2012 tarihleri arasında 398 gün süre ile asgari ücretle çalıştığının tespitine dair hüküm tesis edilmiştir. Sorumlu hekim, dava konusu dönem boyunca aile sağlığı merkezin’nde iki hekimli olarak çalıştıklarını, kendisinin koordinatör hekim olması sebebi ile işyerinin Kurum’da kendisi üzerinde tescilli olduğunu, diğer aile hekimlerine de husumet yöneltilmesini istemiştir. Mahkemece, bu husus incelenmeden sadece sorumlu hekim hakkında hüküm tesisi isabetsizdir.

Mahkemece yapılacak iş, öncelikle S...r dışındaki diğer işverenleri tespit etmek için, 25.08.2010 tarihinden önceki süreçte... 15 Nolu ... Aile Sağlığı Merkezi’nin, Kurum’da tescilinin olup olmadığı araştırılmalı, dava konusu dönem boyunca ... 15 No’lu ... Aile Sağlığı Merkezi’nde görev yapan tüm aile hekimlerinin görev süreleriyle birlikte Bakanlıkla yaptıkları aile hekimliği sözleşmeleri celbedilmeli ve gelecek bilgi ve belgelere göre aile hekimleri belirlendikten sonra HMK. 124. maddesi gereği husumet yöneltmesi için davacıya mehil verilmeli; onlarında gösterecekleri bütün deliller toplandıktan sonra, yapılacak değerlendirme sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.