Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2015/20950 K.2018/1925

Dava, sigortalılığını ve yaşlılık aylığını iptal eden Kurum işleminin iptali ile aylığın yeniden bağlanması ve ödenmeyen aylıkların faiziyle birlikte tahsili talebine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

3201 sayılı Kanuna göre borçlanma yaparak, kendisine yaşlılık aylığı bağlanan davacının, Kurum Denetmenlerince yapılan inceleme sonucunda 05.04.2012 tarihli rapor ile dava dışı ...’a ait işyerindeki çalışmalarının fiili olmadığının tespiti ile sigortalılığının ve yaşlılık aylığının iptal edildiği, yersiz ödenen aylıkların tahsili yoluna gidildiği, iş bu dava ile söz konusu Kurum işlemlerin iptalinin talep edildiği anlaşılmaktadır.

Mahkemece verilen kabul kararı eksik araştırma ve inceleme nedeniyle isabetsizdir.

Mahkemece yapılacak iş, davacıyla ilgili varsa tüm belge ve kayıtlar işverenden istenilmeli, çalışmanın gerçekleştiği ileri sürülen işyerinin Kurum nezdinde bulunan dosyası, işverence hazırlanması gerekli ücret ödeme bordroları, puantaj kayıtları ve diğer kayıtlar getirtilmeli, dönemsel sigorta primleri bordrosuyla veya aylık prim ve hizmet belgesiyle bildirimleri yapılan sigortalılar tanık sıfatıyla dinlenilmeli, aynı çevrede faaliyet yürüten ve davacının çalışmasını bilebilecek durumda olan tarafsız nitelikte başka işverenler ve bordrolu çalışanlar yöntemince saptanarak tanık sıfatıyla dinlenilmeli,

işçilik alacaklarına ilişkin dava dosyasının varlığı araştırılarak varsa celbedilmeli ve işçilik hakları davasında dinlenen tanıkların anlatımları ile bu dosyada bilgi ve görgüsüne başvurulan tanıkların anlatımları karşılaştırılmalı, varsa çelişki giderilmeli, yargılama sürecinde dinlenen tanık anlatımlarının değerlendirilmesinde, iş yerinin kapsamı, kapasitesi ve niteliği nazara alınmalı, çalışmanın varlığı, başlangıç ve bitiş tarihleri, mevsimlik mi, sürekli mi olduğu,

yapılan işin kapsam ve niteliği de nazara alındığında kısmi çalışma mümkün ise kısmi ve kesintili olup olmadığı yöntemince araştırılmalı, ayrıca dava dışı işveren ... tarafından ... aleyhine 05.04.2012 tarihli Kurum Denetmen Raporuna istinaden yapılan Kurum işlemlerinin iptali talebi ile ....

Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/767 Esas 2015/306 K. sayılı dosyasında açılan ve Dairemizin 2015/21062 Karar, 2016/8717 Karar sayılı ilamı ile eksik araştırma nedeni ile bozulan davanın sonucu araştırılarak, değerlendirilmek sureti ile uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip; deliller hep birlikte değerlendirilip takdir edilerek varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmelidir.

Mahkemece, yukarıda açıklanan esaslar doğrultusunda araştırma yapılarak, elde edilecek sonuca göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.